رویداد۲۴| در یازدهمین روز از جنگ ایران و اسرائیل و بعد از حملات هوایی مکرر به تأسیسات نظامی و امنیتی ایران، روزنامه آمریکایی والاستریتژورنال گزارش داده که مقامات اسرائیلی در حال رایزنی برای پایان دادن به درگیریها با ایران هستند! جدا از اینکه ایران در شرایط فعلی این درخواست را میپذیرد یا خیر، باید گفت که این تغییر میتواند نقطه عطفی در تنشهای بیسابقه اخیر باشد. اما چرا اسرائیل حالا خواهان پایان درگیری است؟ این به معنای عقبنشینی است یا تاکتیکی برای فشار دیپلماتیک بیشتر؟
بر اساس گزارش امروز روزنامه والاستریتژورنال، منابع آگاه در تلآویو اعلام کردهاند که اسرائیل «در پی پایان سریع درگیری با ایران» است. این منابع تأکید کردهاند که دولت اسرائیل معتقد است تا این لحظه به «اهداف اصلی نظامی» خود دست یافته و ادامه درگیری ممکن است کشور را وارد جنگی فرسایشی کند که در آن برگ برندهای نداشته باشد.
تحلیلگران معتقدند اسرائیل با حملات هفتههای اخیر توانسته به مراکزی، چون پارچین، کرج، اصفهان، نطنز و سامانههای پدافند ایران ضربه بزند. اما آنطور که گزارش والاستریتژورنال نیز تأکید کرده، مقامهای صهیونیستی از تداوم این وضعیت نگراناند، چرا که ایران میتواند با پاسخهایی گسترده، تعادل را تغییر دهد. این گزارش همچنین مدعی شده که ایران ممکن است از مسیرهایی نیابتی در منطقه وارد عمل شود.
گفته میشود اسرائیل پیشنهاد کرده اگر ایران سطح غنیسازی را متوقف کرده و به میز مذاکره بازگردد، آتشبس رسمی قابل مذاکره است. این پیام از طریق آمریکا و برخی کشورهای عربی به تهران منتقل شده است. ایران واکنش رسمی به این گزارش نداشته، اما پیشتر بارها مواضع و شروط خود برای پایان جنگ و برگشت به مذاکره را اعلام کرده است. عباس عراقچی تا قبل از حمله آمریکا به تاسیسات هستهای ایران، ۲ مرتبه گفته بود که در صورت توقف حملات اسرائیل، مسیر دیپلماسی باز خواهد بود. اکنون البته با توجه به ورود آمریکا به جنگ و گزافهگوییهای ترامپ درباره تلاش برای تغییر حکومت در ایران، همچنین تشدید حملات هوایی اسرائیل بعید است که ایران پای همان موضع قبلی هم ایستاده باشد و ساده به توقف درگیریها رضایت دهد.
در شرایط فعلی، پایان درگیری بیش از آنکه وابسته به خواست اسرائیل باشد، به تصمیم ایران گره خورده است. اگر تهران گزینه توقف غنیسازی یا پذیرش مذاکرات هستهای را نپذیرد - که بارها گفته نخواهد پذیرفت - بحران همچنان ادامه خواهد یافت. در غیر این صورت، ممکن است شرایط برای یک آتشبس موقت و سپس بازگشت به میز مذاکرات هستهای فراهم شود.
برخی تحلیلگران منطقهای معتقدند موضع تازه اسرائیل نشانهای از قدرت نیست، بلکه ناشی از محدودیتهایش در مواجهه با پاسخ احتمالی ایران و متحدانش در منطقه است. اسرائیل تمایل دارد در اوج، پرونده را ببندد؛ چرا که احتمال دارد ادامه جنگ، هزینههای نظامی و دیپلماتیک بیشتری بر تلآویو تحمیل کند.
اسرائیل پس از روزها عملیات نظامی، حالا به دنبال پایان دادن به بحران است. راهبرد تلآویو اکنون بر توقف درگیری و انتقال فشار به میز دیپلماسی متمرکز شده است. اما تهران هنوز درباره این پیشنهاد واکنش علنی نشان نداده است. البته سکوت ایران ممکن است به معنای بررسی گزینههای مختلف در سطوح عالی امنیتی نیز باشد.
بدیهی است که ادامه روند درگیریها موجب پیروزی یکی از طرفین نیست و همه کشورهای درگیر و حتی جهان را متاثر خواهد کرد. این تنها «مذاکره» است که میتواند آینده را تعیین کند البته اگر دو طرف، بعد از تحولات ۱۰ روز اخیر به آن اعتقاد داشته باشند.