رویداد۲۴ | لیلی پیری- زهران ممدانی کاندیدای شهرداری نیویورک یک مسلمان شیعه است. پیشتازی او در رقابتهای انتخاباتی در شهر نیویورک بار دیگر مساله اسلام هراسی را در آمریکا جنجالی کرد. اینکه آیا یک مسلمان میتواند به کرسی مهمی مانند شهرداری یکی از مهمترین شهرهای آمریکا برسد؟ آیا جامعه آمریکا چنین چیزی را بر میتابد؟ این سوالی است که از ۱۷ سال پیش در ایالات متحده مطرح است. مجله نیویورکر در گزارشی به این سوال پاسخ داده است.
متن زیر گزارش روزینا علی ستون نویس مجله نیویورکر درباره پدیده اسلام هراسی و پیشتازی زهران ممدانی در نیویورک است.
در پاییز ۲۰۰۸، سال رقابتهای انتخاباتی شدید بود و در آن زمان شایعاتی مبنی بر مسلمان بودن اوباما در رسانهها منتشر شد. گروهی که با رقیب اوباما، جان مککین، کار میکردند، در ایالتهای خاکستری با مردم تماس میگرفتند، تردیدهایی دربارهٔ پیشینهٔ مذهبی اوباما ایجاد میکردند و از مردم میپرسیدند اگر بدانند اوباما از حماس حمایت میکند، به چه کسی رأی خواهند داد. سخنگوی مککین از این تماسها دفاع کرد، اما زمانی که یک رأیدهنده در جلسهای گفت که نمیتواند به اوباما اعتماد کند، چون او «یک عرب» است، مککین سرش را تکان داد و گفت: «نه خانم، اوباما یک مرد از خانواده شایسته است.»
اینکه «یک عرب» نمیتواند چنین ویژگیهایی داشته باشد، به حد کافی مسموم بود. کالین پاول وزیر خارجه پیشین آمریکا به هطور مستقیم به موضوع ورود کرد و در برنامه «Meet the Press» شبکه NBC گفت: «اوباما مسلمان نیست، او مسیحی است. همیشه مسیحی بوده است.» با این حال، پاول ادامه داد: «اما اگر اوباما مسلمان بود، آیا مشکلی با آن در این کشور وجود داشت؟»
هفده سال بعد، این سوال به موضوعی مرکزی در رقابت شهرداری نیویورک تبدیل شده است، جایی که زهران ممدانی، سوسیالیست دموکرات ۳۴ ساله و مسلمان، پس از پیروزی در انتخابات مقدماتی دموکراتها در تابستان امسال، همچنان پیشتاز است. در هفتههای منتهی به روز انتخابات آنچه بیش از دیگر مسائل مطرح شده، انتقاداتی منبعث از رگههای اسلامهراسی است.
الی کاهانی، معاون سابق نماینده ویژه مقابله با یهودیستیزی در دولت ترامپ، عکسی از برجهای دوقلو در حال سوختن در ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ منتشر کرد و نوشت: «فراموش نکنید... به اندرو کوئومو (رقیب ممدانی) رأی دهید و شهرمان را نجات دهید»؛ روزنامه نیویورک پست تیترهایی منتشر کرده که ممدانی را به تروریسم مرتبط میکند؛ کوئومو، فرماندار پیشین نیویورک که بهعنوان رقیب مستقل ممدانی در این رقابتها حضور دارد، اخیراً در مصاحبهای با سید روزنبرگ، مجری رادیو محافظهکار، سوال کرد که آیا کسی میتواند «ممدانی را در آن صندلی تصور کند، در شرایطی که حادثهای مثل ۱۱ سپتامبر دوباره رخ داده باشد؟»
این اظهارنظر شبیه به ادعای مشابهی بود که در نوامبر ۲۰۱۵، دونالد ترامپ، که آن زمان برای ریاستجمهوری نامزد شده بود، مطرح کرد. او ادعا کرد که «هزاران» مسلمان را در نیوجرسی دیده که در روز ۱۱ سپتامبر جشن میگرفتند. یک ماه بعد، او خواستار وضع قانونی برای منع ورود مسلمانان به کشور شد تا امنیت آن حفظ شود. پس از تصدی ریاستجمهوری، این سیاست در ژانویه ۲۰۱۷ اجرایی شد و صدها نیویورکی در فرودگاه JFK برای اعتراض تجمع کردند. کوئومو، در آن زمان برای اعلام همبستگی با معترضان، اظهار داشت: «به عنوان یک نیویورکی، من مسلمان هستم.»
ترامپ دروغ گفته بود، اما این ادعا به تردیدها دامن زد. پس از حملات ۱۱ سپتامبر، مقامات امنیتی مردان مسلمان را در سراسر کشور دستگیر و بدون اتهام در بازداشت نگه داشته شدند—در برخی موارد برای سالها—یا آنها را بهدلیل تخلفهای کوچک اخراج کردند. بسیاری از خانوادههای مسلمان بهمنظور فرار از چنین سرنوشتی، ایالات متحده را ترک کردند. نیروی پلیس نیویورک واحدی به نام Demographics Unit راهاندازی کرد که مأموران و خبرچینهای آن به محلههای مسلماننشین میرفتند و در کتابخانهها، مساجد و رستورانها مخفی میشدند تا تهدیدات تروریستی را شناسایی کنند. این برنامه برای سالها ادامه داشت و پس از آنکه در دادگاه به چالش کشیده شد، سرانجام منحل شد.
بیشتر بخوانید:
از انتخابات نیویورک چه خبر؟ | تماس غیرمنتظره اوباما با زهران ممدانی و پیشتازی نامزد مسلمان
زهران ممدانی کیست؟ |گزینه شیعه شهرداری نیویورک و ستاره جدید حزب دموکرات
جدال ضد مسلمانان در اروپا/ آیا اسلام هراسی غرب به هولوکاست دیگری میانجامد؟
حملات اخیر علیه ممدانی در برخی موارد شباهت زیادی به دورههای قبلی اسلامهراسی در تاریخ نیویورک دارد. ممدانی در تمام طول کارزار خود با حملات اسلامهراسانه مواجه بوده است. در تابستان امسال، در خلال انتخابات مقدماتی، یکی از حامیان کوئومو، رقیب ممدانی، تبلیغاتی طراحی کرد که در آن ریش ممدانی بهطور مصنوعی تیرهتر و ضخیمتر نشان داده شد. در مرحله مناظرات، رقبا به این موضوع اشاره کردند که او احتمالاً از تروریسم حمایت میکند. پس از پیروزی ممدانی در این رقابتها، مارجوری تیلور گرین، نماینده جمهوریخواه، عکسی از تندیس آزادی که با چادر سیاه پوشانده شده بود، در شبکههای اجتماعی منتشر کرد؛ و رندی فاین، نماینده جمهوریخواه از فلوریدا، گفت که ممدانی میخواهد خلافت را در این شهر برقرار کند.
در پاسخ به این حملات، ممدانی در سخنرانیای تأثیرگذار در هفته گذشته در کنار مساجد نیویورک، از تجربه اسلامهراسی خود گفت و بهویژه در دوران پس از ۱۱ سپتامبر اشاره کرد. او شرح داد که چگونه پس از آن حادثه، در فرودگاه از او بازجویی شد و از او پرسیده شد که آیا قصد حمله به نیویورک را دارد و چگونه یک عمهاش از پوشیدن حجاب ترسیده بود.
ممدانی در این سخنرانی تأکید کرد: «برای مسلمان بودن در نیویورک، باید انتظار تحقیر را داشته باشی. اما تحقیر ما را متمایز نمیکند، بسیاری از نیویورکیها با آن مواجهاند. این تحمل تحقیر است که ما را متفاوت میکند.»
پس از این سخنرانی، جی دی ونس، معاون رئیسجمهور، در شبکههای اجتماعی نوشت: «طبق گفته زهران، قربانی واقعی ۱۱ سپتامبر، عمه اوست که به او بد نگاه کردند».
در واقع، مسلمانان در ایالات متحده پس از ۱۱ سپتامبر با موجی از جرائم ناشی از نفرت پراکنی مواجه شدند؛ افبیآی گزارش داد که این جرائم نسبت به سال قبل، ۱۶۰۰ درصد افزایش داشته است. زنان مسلمان که حجاب میپوشیدند، تنها با «نگاههای بد» مواجه نمیشدند؛ بلکه مورد ضرب و شتم یا چاقو خوردن نیز قرار میگرفتند.
در همه این سالها، تقریباً هیچگونه هزینه سیاسی برای گسترش چنین ادبیاتی در کار نبوده است. در سال ۲۰۱۶، هیلاری کلینتون درباره مسلمانان آمریکایی گفت که در «خط مقدم شناسایی و جلوگیری از تروریسم» هستند، در حالیکه ترامپ اعلام کرد: «فکر میکنم اسلام از ما متنفر است.» بسیاری از آمریکاییها اسلامهراسی را بهعنوان نژادپرستی نمیشناسند و آن را تنها یک «موضع معقول» میدانند.
یکی از تفاوتهای مهم حملات ضداسلامی که ممدانی با آن مواجه شده، با حملات سالهای گذشته این است که ممدانی در ایالات متحده متولد نشده است. در نتیجه، درخواستهای صریح برای ابطال تابعیت و اخراج او اخیراً به طور فزایندهای شدت گرفته است. بسیاری از مهاجران مسلمان در سالهای پس از حملات ۱۱ سپتامبر اخراج شدند، اما درخواست برای ابطال تابعیت شخصیتهای عمومی سابقه تاریخی کمی دارد. این موضوع دیگر یک درخواست حاشیهای نیست، همانطور که ممنوعیتهای ترامپ برای مسلمانان ترامپ زمانی حاشیهای به نظر میرسید؛ امروز دانشجویان مسلمان که در جنگ غزه اعتراض کرده بودند، از خیابانهای نیویورک دستگیر و به بازداشتگاههای مهاجرت فرستاده شدهاند و دولت در تلاش برای ابطال تابعیت آنهاست.
اعتماد جامعه مسلمان به دولت و مقامات در سالهای پس از ۱۱ سپتامبر به شدت کاهش یافته است. ممدانی از همان ابتدا در کارزار خود متوجه شد که نمیتواند حمایت مسلمانان را بهطور پیشفرض بپذیرد. نیویورک شهری است که حدود یک میلیون مسلمان در آن زندگی میکنند—نزدیک به یکچهارم جمعیت مسلمانان کل کشور. از زمانی که کارزارش را شروع کرده، شخصاً ۵۵ مسجد را بازدید کرده است؛ کمپین او از بیش از ۲۰۰ مسجد بازدید کرده است. هر هفته در نماز جمعه شرکت میکند و با جماعتها سخنرانی میکند. هیچ نامزدی برای شهرداری نیویورک در تاریخ اینگونه تلاش نکرده است تا به این تعداد از مسلمانان شهر دسترسی پیدا کند.
رقبای ممدانی هشدار میدهند که پیروزی او منجر به دنیای دیستوپیایی خواهد شد. اما برای بسیاری، دیستوپیا هماکنون در وجود دارد. در خیابانها، مأموران ICE افراد را به زمین میزنند و والدین را از دستان فرزندانشان میگیرد. بیشتر از یکسوم مسلمانان کشور زیر خط فقر زندگی میکنند. بسیاری از مسلمانان در نیویورک—که به عنوان رانندگان تاکسی، فروشندگان غذاهای حلال و کارگران خدماتی در دفاتر مشغول به کار هستند—در محلههای پرجمعیت و کارگری زندگی میکنند. در زمان اوج پاندمی، جامعه مسلمان شهر روزانه ۱۵ مراسم تدفین برگزار میکرد. هر شهرداری باید به این قشر توجه کند؛ این مسلمانان که تنها مسلمان نیستند.