رویداد۲۴| «نزدیک به دو هفته از خاموشی دیجیتال در ایران میگذرد؛ قصهای که سر دراز دارد و پس از جنگ ۱۲ روزه، این دومین بار در سال جاری است که قطعی اینترنت، اقتصاد دیجیتال و کسبوکارهای مجازی را فلج کرده است.»
به نوشته شرق، طولانیشدن این وضعیت و ابهام نسبت به آینده، بسیاری از شرکتها را در معرض تعدیل نیرو قرار داده و این نگرانی وجود دارد که حتی اگر تعدیل رسمی رخ ندهد، تمدید نکردن قراردادها در سال آینده به شکل خاموش خود را نشان دهد.
در همین حال، احسان چیتساز، معاون سیاستگذاری و برنامهریزی توسعه فاوا و اقتصاد دیجیتال وزارت ارتباطات اعلام کرده است که «خسارت اختلال اینترنت به کسبوکارها بسته به شدت و نوع اختلال، بین ۴۰۰ تا ۶۰۰ میلیارد تومان در روز تخمین زده میشود»؛ خسارتی که به گفته او بیش از همه، تبلیغات دیجیتال و گردشگری آنلاین را هدف قرار داده است.
مدیر یک شرکت فروش آنلاین کالا در گفتوگو با شرق با اشاره به تجربه روزهای ابتدایی قطعی اینترنت میگوید میزان فروش آنها در دو روز نخست «بین ۸۰ تا ۹۰ درصد کاهش داشته است». او تأکید میکند: «در روزهای ابتدایی قطعشدن اینترنت همگی در بهت بودیم و هیچ کاری نمیتوانستیم انجام دهیم. چون کوچکترین سرویس ما هم به اتصال به اینترنت نیاز داشت.»
به گفته این فعال اقتصادی، با ادامه کاهش فروش، احتمال تصمیم مدیریت برای تعدیل نیرو در ماههای پایانی سال وجود دارد.
شبنم، از اعضای تیم تولید محتوای یک شرکت، به شرق میگوید همزمان با قطع اینترنت، به او اعلام شده فعلا نیازی به ادامه همکاری نیست. او میگوید: «نه میدانم میتوانم به کارم ادامه دهم و نه اینکه حقوق این یک ماه فعالیت را میگیرم یا خیر.»
او تأکید میکند که افت جایگاه سایت شرکت در گوگل، تمام هزینههای سئو را عملا از بین برده است؛ تجربهای که پیشتر نیز در جنگ ۱۲ روزه و قطعی اینترنت سال ۱۴۰۱ داشته است.
شرق با استناد به گزارش مشترک اتاق بازرگانی تهران و ایرانتلنت درباره تأثیر جنگ ۱۲ روزه مینویسد: ۶۳ درصد شرکتهای حوزه فناوری اطلاعات با افت نقدینگی بیش از ۵۰ درصد مواجه شدند و ۳۳ درصد شرکتها تعدیل نیرو را در دستور کار قرار دادند.
در این گزارش، «کمبود نقدینگی و منابع مالی» مهمترین مانع بازگشت کسبوکارها به شرایط عادی عنوان شده است.
مصطفی امیری، مدیرعامل زرینپال، در گفتوگو با شرق هشدار میدهد: «در این شرایط، در سونامی تعدیل نیرو قرار خواهیم گرفت.»
او با اشاره به از دست رفتن فروش ماههای پایانی سال میگوید حتی بازگشت فوری اینترنت نیز خسارت دیماه را جبران نخواهد کرد.
مهدی خدادادی، مدیرعامل پلتفرم دکتر ساینا، نیز به شرق میگوید: «ماهیت کسبوکارهای آنلاین کاملا با اینترنت گره خورده است.»
به گفته او، نبود اینترنت موجب توقف درآمد و در عین حال الزام به پرداخت حقوق پرسنل میشود؛ فشاری دوجانبه که شرکتها را به سمت کوچکشدن و تعدیل نیرو سوق میدهد.
شرق در بخش دیگری از این گزارش به وضعیت کسبوکارهای خرد اینترنتی، بهویژه زنان سرپرست خانوار میپردازد. مرجان، صاحب یک کسبوکار خانگی، میگوید: «دسته دوم بهکل از بین رفتند.»
او تأکید میکند زنانی که با کسبوکارهای خرد اینترنتی به استقلال اقتصادی رسیده بودند، حالا دوباره در معرض بیکاری و بازگشت به مشاغل حداقلی قرار گرفتهاند.