رویداد۲۴| روز چهارشنبه، نرخ جهانی طلا در سطوح کمتر از ۴۲۰۰ دلار به ازای هر اونس نوسان کرد. ریزش به سطوح پایین قیمتی در حالی رخ داد که دادههای تورم آمریکا تا حد زیادی مطابق انتظارات بازار منتشر شد و همزمان درگیریها میان ایران و آمریکا شدت گرفت. در این روز ارزش جهانی طلا در معاملات نقدی تا سطح ۴۱۳۶ دلار به ازای هر اونس کاهش یافت که از نوامبر سال گذشته میلادی تاکنون بیسابقه بود.
به گزارش دنیای اقتصاد، سه دلیل اصلی که برای ریزش نرخ جهانی طلا اعلام شده عبارتند از: کمرنگ شدن چشمانداز صلح در خاورمیانه و در نتیجه آن تداوم اختلال در تنگه هرمز، افزایش احتمال ماندگاری درگیری کشورها با تورم بالا و در نتیجه آن احتمال بالا نگه داشتن نرخهای بهره توسط بانکهای مرکزی و حرکت سرمایه به سمت داراییهایی با بازدهی مانند خرید اوراق خزانه و بازار سرمایه.
با این حال کارشناسان معتقدند ریزش طلا به این محدوده قیمتی را میتوان بیشتر ناشی از ترس بازار از نرخ بهره بالاتر برای مدت طولانیتر دانست تا صرفا اخبار جنگ.
هفته گذشته میلادی چند گزارش رسمی از وضعیت بازار کار آمریکا در ماه مه منتشر شد که از پایداری وضعیت اشتغال در این کشور خبر داد و روز گذشته وضعیت تورم مصرفکننده منتشر شد که مطابق با انتظارات بازار بود. فدرال رزرو آمریکا به عنوان مهمترین بانک مرکزی جهان، تغییر یا عدم تغییر در نرخ بهره را با توجه به این دو آمار انجام میدهد.
ماه مه سومین ماه درگیری نظامی آمریکا با ایران است که به سبب آن حملونقل از تنگه هرمز که مسیری راهبردی برای تجارت جهانی بهخصوص بازار انرژی است، با اختلال مواجه شد. بازارها انتظار دارند با توجه به تداوم رشد تورم و پایداری وضعیت اشتغال، بهخصوص در شرایطی که چشمانداز رفع درگیری در ابهام است، کنترل تورم به اصلیترین دغدغه فدرالرزرو آمریکا تبدیل شود.
روز گذشته که هم گزارش تورم منتشر شد و هم اخبار مربوط به حمله آمریکا به ایران، مشخص شد که عامل غالب در بازار طلا همچنان نگرانی از تورم، نرخهای بهره بالا و بازده اوراق خزانه آمریکا است. بههمین دلیل، اثر منفی سیاست پولی انقباضی بر طلا همچنان از اثر مثبت «پناهگاه امن بودن» آن قویتر ارزیابی میشود.
اگر گزارش تورم ماه مه آمریکا در کنار دادههای اشتغال و تحولات اخیر بازار طلا بررسی شود، نشاندهنده چند پیام مهم برای سرمایهگذاران است. نخست این که «تورم بزرگترین اقتصاد دنیا در حال شتاب گرفتن است». تورم آمریکا در سه ماه متوالی اخیر روند افزایشی ثبت کرده تا جایی که در ماه مه به ۴.۲ درصد رسید. این رقم بالاترین میزان از آوریل ۲۰۲۳ تاکنون است.
دومین پیام گزارش تورم روز گذشته آن است که «عامل اصلی تورم شوک انرژی است». تنشهای ایران و آمریکا و اختلال در تنگه هرمز باعث جهش قیمت نفت شده و این اثر اکنون وارد دادههای تورمی آمریکا شده است. در ماه گذشته میلادی رشد هزینههای انرژی نسبت به ماه مشابه سال قبل ۲۳.۵ درصد و رشد قیمت بنزین بیش از ۴۰ درصد گزارش شد.
درگیری با ایران باعث بحران در حوزه انرژی شده که این بحران هم به رشد قیمت نفت و هم به رشد هزینههای حملونقل و هم رشد هزینههای تولید در این حوزه مربوط بوده است و در نتیجه آن تورم افزایش یافت. تحقق این روند به اصلیترین ترس بازار دامن میزند: «تورم آمریکا ناشی از طرف عرضه است».
نکته مهم در این خصوص آن است که فدرالرزرو معمولا با افزایش نرخ بهره میتواند تورم ناشی از طرف تقاضای اقتصاد را کاهش دهد. اما مشکل فعلی این است که منشأ تورم، افزایش هزینه انرژی و محدودیت عرضه است و این نوع تورم بهراحتی با افزایش نرخ بهره مهار نمیشود.
نکته مهم دیگری که روز گذشته مشخص شد آن است که «احتمال افزایش نرخ بهره بیشتر شد». اکنون سه گزارش اشتغال قوی متوالی و وقوع تورم ۴.۲ درصدی، همراه با جهش قیمت انرژی، همگی از موضع سختگیرانهتر فدرالرزرو حمایت میکنند. بازار اکنون بیشتر از قبل احتمال میدهد که نه تنها نرخ بهره تا پایان سال کاهش پیدا نکند بلکه یک افزایش نیز تا پایان ماه دسامبر رخ دهد.
کارشناسان معتقدند «اصلیترین دلیل سقوط طلا» اثرگذاری بحران خاورمیانه بر اقتصاد آمریکا است. بازار نتیجه گرفت افزایش قیمت انرژی باعث افزایش تورم میشود و در نتیجه آن نرخ بهره و بازده اوراق دولتی افزایش مییابد که این موضوع بر طلا به عنوان یک دارایی بدون بازدهی فشار کاهشی وارد خواهد کرد. بنابراین اثر منفی نرخ بهره از اثر مثبت پناهگاه امن بودن طلا قویتر شد.
گزارش تورم آمریکا نشان داد که «بازده اوراق خزانه آمریکا احتمالا بالا میماند» و هرچه بازده اوراق بالاتر باشد، رقابت برای طلا سختتر میشود.
همچنین با کاهش احتمال افت نرخ بهره و افزایش احتمال سیاستهای انقباضی، سرمایه جهانی به سمت داراییهای دلاری با بازده حرکت میکند و این موضع یعنی «دلار آمریکا حمایت میشود» و معمولا دلار قوی برای طلا خبر خوبی نیست.
کارشناسان معتقدند بازار اکنون دیگر صرفا روی جنگ ایران و آمریکا تمرکز ندارد، بلکه در حال حاضر تمرکز اصلی بازار این است: «آیا بحران انرژی ناشی از تنگه هرمز میتواند موج جدیدی از تورم جهانی ایجاد کند؟» بسیاری از صاحبنظران معتقدند گزارش تورم ماه مه اولین نشانه جدی را داد که پاسخ ممکن است بله باشد.