رویداد۲۴| حسین فلاحی: ۳M۵۴-۱ کالیبر (۳M۵۴-۱ Kalibr)، یک موشک کروز ضدکشتی ساخت روسیه است که توسط شرکت روسی ان پی اُ نوواتور (NPO Novator) طراحی و ساخته است. این موشک که در ناتو با نام اس اس-ان-۲۷ سیزلر شناخته میشود، دارای طراحی دو مرحلهای است. موشک ۳M۵۴-۱ کالیبر برای درگیری دقیق با اهداف دریایی طراحی شده است. این موشک با سیستمهای هدایت پیشرفته و فاز پایانی مافوق صوت، یک دارایی کلیدی در زرادخانه تهاجمی دریایی روسیه است که می تواند بر بسیاری از پدافندهای هوایی مدرن نفوذ کند.
موشک ۳M۵۴-۱ کالیبردر سال ۲۰۰۴ وارد مرحله آزمایش شد. پس از آزمایشهای موفقیتآمیز، این موشک روی کشتیهای سطحی و زیردریاییهای نیروی دریایی روسیه، از جمله رزمناوهای کلاس بویان-ام، ناوچههای کلاس ادمیرال گریگوروویچ و زیردریاییهای پیشرفتهای مانند کلاس یاسِن، شوکا-بی (کلاس آکولا) و کشتیهای کلاس لادا مستقر شد. زیردریاییهای پروژه ۹۷۱ (کلاس آکولا) تا سال ۲۰۱۶ برای تطبیق با این موشک، ارتقاء یافتند. صادرات این موشک در سال ۱۹۹۹ آغاز شد و هند از اولین مشتریان نوع صادراتی ۳M۵۴E بود.
موشک کالیبر ۳M۵۴-۱ دارای یک بدنه استوانهای با طول ۶.۲ متر و قطر ۵۳۳ میلیمتر است که با سیستمهای پرتاب عمودی (VLS) و لولههای اژدر ۵۳۳ میلیمتری سازگار است. وزن پرتاب این موشک تقریباً ۱۵۷۰ کیلوگرم است. این موشک از مواد سبک وزن پیشرفته مانند آلیاژهای آلومینیوم و کامپوزیتها ساخته شده است که دوام و کارایی آیرودینامیکی آن را برای عملیات با سرعت بالا و برد طولانی فراهم میکند.
موشک کالیبر ۳M۵۴-۱ دارای یک کلاهک انفجاری قوی ۴۵۰ کیلوگرمی است که برای حداکثر انهدام علیه کشتیهای سطحی طراحی شده است. این کلاهک برای نفوذ به بدنه کشتیها و انفجار آنها طراحی شده است و می تواند باعث آسیب فاجعهبار به سیستمهای حیاتی مانند نیروی محرکه، سیستمهای تسلیحاتی و زیرساختهای فرماندهی آنها شود.
ترکیب انفجاری این موشک برای انفجار تأخیری طراحی شده که ضمن نفوذ عمیق قبل از انفجار آسیب به اهداف زرهی یا تقویتشده را به حداکثرمی رساند. این موشک قابلیت از کار انداختن یا انهدام کشتیهای جنگی با دفاع سنگین، از جمله ناوهای هواپیمابر و ناوشکنها را دارد.
موشک ۳M۵۴-۱ از یک سیستم نیروی محرکه دو مرحلهای برای عملکرد چندمنظوره استفاده میکند. در هنگام پرتاب، یک بوستر موشک جامد، موشک را از روی سکو به حرکت در میآورد و صعود پایدار و سریع را تضمین میکند. در مرحله کروز، موشک به یک موتور توربوجت با سوخت هیدروکربن مایع منتقل میشود و امکان پرواز پایدار با سرعتهای زیرصوت ۰.۸ تا ۰.۹ ماخ را فراهم میکند.
برد موشک تقریباً ۲۲۰ تا ۳۰۰ کیلومتر است که بسته به مشخصات پرواز و نوع محموله آن متفاوت است. در طول مرحله نهایی، یک سیستم نیروی محرکه ثانویه فعال میشود و موشک را به سرعتهای مافوق صوت تا ۲.۹ ماخ میرساند. این سرعت نهایی نه تنها نیروی ضربه موشک را افزایش میدهد، بلکه زمان واکنش موجود برای پدافند هوایی دشمن را نیز کاهش میدهد و احتمال یک حمله موفقیتآمیز را بهبود میبخشد.
موشک ۳M۵۴-۱ از فناوریهای هدایت پیشرفته برای تضمین دقت هدفگیری بهره میبرد. یک سیستم ناوبری اینرسی (INS) هدایت در میانه مسیر را فراهم میکند و ناوبری ماهوارهای گلوناس دقت موقعیتیابی را در فواصل طولانی افزایش میدهد. در مرحله پایانی، موشک یک جستجوگر راداری فعال را فعال میکند و به آن اجازه میدهد اهداف دریایی متحرک را پیدا کرده و روی آنها قفل کند. این هدایت چند حالته، درگیری مؤثر با شناورهای دشمن را حتی در محیطهای دارای رقابت الکترونیکی تضمین میکند. توانایی موشک در دنبال کردن مسیرهای پروازی در ارتفاع پایین، ردپای راداری آن را بیشتر کاهش میدهد و بقای آن را بهبود میبخشد.
نقش: موشک کروز قابل پرتاب از کشتی یا زیردریایی
کشور طراح: روسیه
شرکت سازنده: ان پی اُ نوواتور
کشورهای استفادهکننده: روسیه، الجزایر، هند، ویتنام، چین
کلاهک: ۴۰۰-۵۰۰ کیلوگرم HE یا گرما هستهای
موتور: موشک سوخت جامد چند مرحلهای، موتور توربوجت برای ۳M-۵۴/E/TE/E۱/TE۱، ۱۴/E/TE، موشک سوخت جامد برای ۹۱RE۱/RTE۲
وزن: متفاوت در مدل، از ۱۳۰۰ کیلوگرم تا ۱۷۸۰ کیلوگرم تا ۲۳۰۰ کیلوگرم
برد: ۳M۵۴E (نسخه ضد کشتی صادراتی): ۲۲۰ کیلومتر/ ۳M۵۴E۱/۳M۱۴E (نسخه ضد کشتی صادراتی): ۳۰۰ کیلومتر، ۳M۵۴K/۳M۵۴T: ۶۶۰ کیلومتر (نسخه ضد کشتی داخلی)
سرعت: سرعت جادهای ۶۵ کیلومتر بر ساعت
برد: ۶۰۰ کیلومتر
ابعاد| طول: متفاوت در مدلها نوع، از ۶.۲ متر تا ۸.۹ متر؛ قطر: ۰.۵۳۳ متر