رویداد۲۴| 

پیش بینی قیمت دلار 23 شهریور ماه 1404

کارشناسان اقتصادی برای معاملات روزهای آینده، محدوده ۲۳۵ هزار تومان را مهم‌ترین سطح قیمت دلار می‌دانند. آنها می‌گویند اگر اسکناس آمریکایی بتواند بالای این محدوده تثبیت شود و اخبار نشست عمان به کاهش محسوس تنش‌ها منجر نشود، احتمال حرکت دلار به سمت ۲۳۸ تا ۲۴۰ هزار تومان افزایش خواهد یافت.

در سناریوی افزایشی، تشدید تنش‌های منطقه‌ای، شکست تلاش‌های دیپلماتیک یا افزایش نگرانی درباره تداوم اختلال در مسیرهای انرژی می‌تواند تقاضای احتیاطی را دوباره تقویت کند. در این شرایط، عبور از سقف اخیر می‌تواند مسیر دلار را برای ورود به کانال ۲۴۰ هزار تومان هموار کند.

اما در سناریوی کاهشی، اگر نشست دوشنبه عمان به توافق یا دست‌کم یک چارچوب عملی برای کاهش تنش و تسهیل تردد کشتی‌ها منجر شود، احتمال تخلیه بخشی از ریسک سیاسی بازار وجود دارد. در این صورت، محدوده ۲۳۲ تا ۲۳۴ هزار تومان نخستین حمایت بازار خواهد بود و در صورت شکست این محدوده، قیمت می‌تواند به سمت ۲۲۸ تا ۲۳۰ هزار تومان حرکت کند.

یورو، محرک جهانی در کنار فشار داخلی

یورو علاوه بر شرایط داخلی بازار ارز ایران، از سیاست پولی اروپا نیز اثر می‌گیرد. رویترز گزارش داده که بازار انتظار افزایش ۲۵ واحد پایه‌ای نرخ بهره بانک مرکزی اروپا را دارد و یورو در معاملات جهانی به محدوده ۱.۱۶۴۹ دلار رسیده است. 

با توجه به نرخ فعلی حدود ۲۷۱ هزار و ۸۸۰ تومان، پیش‌بینی کوتاه‌مدت برای ۱۹ شهریور، محدوده ۲۶۹ تا ۲۷۸ هزار تومان است. در صورتی که یورو جهانی تقویت شود و همزمان فشار بر ریال ادامه داشته باشد، محدوده بالاتر از ۲۷۸ هزار تومان نیز می‌تواند در معاملات روزانه آزمایش شود.

در مجموع، سناریوی غالب برای بازار ۱۹ شهریور، نوسان صعودی و پرریسک است. مهم‌ترین عامل داخلی همچنان کاهش ارزش ریال و مهم‌ترین محرک خارجی، ترکیب تنش‌های ژئوپلیتیک، نفت بالای ۱۰۰ دلار و تصمیمات بانک‌های مرکزی است. در بازار جهانی، افزایش نرخ بهره آمریکا می‌تواند سقفی برای رشد طلا ایجاد کند، اما ریسک‌های سیاسی و خرید امن همچنان از فلز زرد حمایت می‌کنند. 

قیمت دلار در سال های مختلف پس از انقلاب تا کنون

قیمت دلار در سال‌های ابتدایی انقلاب

قیمت دلار در ایران در هیچ دوره‌ای کاهش نیافته و تنها دستاورد دولت‌های مختلف این بوده که بتوانند آن را ثابت نگاه دارند. در سال‌های ابتدایی انقلاب چشمگیرترین جهش ارزی در ایران رخ داد که ناشی از وقوع انقلاب و پس از آن جنگ ایران و عراق بود.

داده‌های بانک مرکزی مربوط به نرخ ارز در بازار غیررسمی نشان می‌دهد که در نخستین سال‌های پس از وقوع انقلاب، نرخ ارز جهش یافت و از قیمت ۷ تومان، به ۱۰ تومان رسید. به این ترتیب نخستین شوک ارزی اقتصاد کشور، با ۴۰ درصد افزایش نرخ ارز در سال ۵۷ به وقوع پیوست.

قیمت دلار در دوره ریاست جمهوری هاشمی رفسنجانی

در سال ۶۷ که دولت آیت الله خامنه‌ای به پایان می‌رسید و آیت الله هاشمی رفسنجانی رئیسی جمهور ایران می‌شد، اتفاق عجیبی رخ داد که شوک ارزی منفی بود. وقتی دولت سازندگی بر سر کار آمد، اوج دوره تورم در ایران بود؛ به این معنی که در ابتدای دهه شصت تورم ۹ درصد بود اما در دولت هاشمی تا ۴۹ درصد در سال ۷۴ نیز بالا رفت و بدترین جهش دلار در یکسال اتفاق افتاد و در سال ۷۰ قیمت دلار ۸/۶ تومان به ۱۴۲ تومان رسید.

قیمت دلار در دوره ریاست جمهوری خاتمی

دولت سیدمحمد خاتمی باثبات‌ترین قیمت دلار بود و او دلار را با قیمت ۶۴۶ تحویل گرفت و با قیمت ۹۰۴ تومان به محمود احمدی نژاد تحویل داد.

البته در دوره‌ای ارز چند نرخی آسیب‌های بسیاری به اقتصاد زد؛ از جمله زمانی که در سال ۸۰ قیمت ارز در بازار آزاد، بیش از چهار و نیم برابر نرخ رسمی آن بود.

قیمت دلار در دوره ریاست جمهوری احمدی نژاد

قیمت دلار در دهه هشتاد و مشخصا تا سال ۱۳۸۹، از ۸۱۳ تومان به ۱۱۰۰ تومان رسیده بود؛ این یعنی تقریبا ۲۸ درصد رشد ایجاد شده بود.

در سال ۹۰ همزمان با تشدید زمزمه‌ها مبنی بر کاهش درآمد‌های نفتی، افزایش نرخ ارز حالتی شتابان به خود گرفت. در پایان سال ۸۹ حدود ۱۰۳۳ تومان بود، اما در پایان اسفند سال ۹۰، قیمت دلار به ۱۸۹۲ تومان رسید؛ این یعنی ۸۳ درصد افزایش در کمتر از یکسال!

در تابستان ۹۱ قیمت دلار از ۱۸۰۰ تومان به ۲۳۰۰ تومان در پایان شهریورماه رسید. به این ترتیب در عرض یکی دو ماه جهش دوم رخ داد و قیمت دلار چند برابر شد.

جهش بعدی قیمت دلار در مهرماه سال ۹۱ بود که این بار ۳۱۸۲ تومان رسید. البته در سال ۹۱ دامنه نوسان‌های نرخ ارز بسیار زیاد بود و دلار بر حسب ریال رقم ۴۰۰۰ تومان هم تجربه کرد، ولی بعد از آن روند کاهشی به خود گرفت و در سال جاری بین ۳۰۰۰ تا ۳۱۰۰ تومان در نوسان بود.

قیمت دلار در دولت روحانی

دولت نخست روحانی دولتی منضبط بود که توانست نرخ دلار را کنترل کند؛ مدتی بعد برجام امضا شد و نوسان‌های ارزی از بین رفت. اگر از سال ۹۳ نرخ دلار افزایش یافت اما دوباره قیمت کاهش یافت؛ به عنوان مثال قیمت دلار در فروردین ۹۳ حدود ۳۰۹۹ تومان بود که این رقم در پایان دی ماه همان سال از ۳۵۰۰ تومان عبور کرد، اما بهمن و اسفند مجددا کاهش یافته و به ۳۳۹۳ تومان می‌رسد.

در سال ۹۴ هم وضع به همین منوال است. تا مرداد ماه بهای دلار در دامنه ۳۳۰۰ تومان قرار دارد، اما در شهریور ماه به کانال ۳۴۰۰ تومان می‌رسد و این روند در مهر، آبان، آذر و دی ادامه یافته و به ۳۶۷۳ تومان می‌رسد و دوباره در بهمن و اسفند حدود ۲۰۰ تومان کاهش می‌یابد، اما این رقم باز ۱۲۹ تومان بالاتر از فروردین ماه ۹۴ است.

در سال ۹۵ همین سناریور تکرار می‌شود و در نهایت دلار از میانگین ۳۴۹۳ تومان در فروردین ماه به ۳۷۷۲ تومان در پایان اسفند می‌رسد، این روند در ۹ ماهه سال جاری هم تکرار می‌شود.

بعد از لغو برجام توسط آمریکا، قیمت دلار به صورت جهشی افزایش یافته است؛ چنانچه دلار در سال ۹۸ به بالای ۳۰ هزار تومان رسید و تا مرز ۳۵ هزار تومان پیش رفت، اما مدتی بعد قیمت‌ها کاهش یافت و در ماه پایانی دولت روحانی او دولت را با قیمت دلار ۲۵ هزار تومانی تحویل خواهد داد.

قیمت دلار در دولت رئیسی

حسن روحانی دلار را با قیمت ۳۵۸۰ تحویل گرفت و در روز ۱۴ مرداد ۱۴۰۰ با قیمت ۲۵۶,۱۹۰ ریال تحویل داد. تا این لحظه قیمت دلار در دولت رئیسی وارد کانال ۲۷ هزار تومان شده است؛ این یعنی تا شهریور ۱۴۰۰ قیمت دلار در دولت رئیسی بیش از ۲ هزار تومان افزایش داشته است. قیمت د لار در دی ۱۴۰۱ در دولت رئیسی از کانال ۴۰ هزار تومان عبور کرده است.