سیاست مذبذب قطر؛ گفتگو با ایران یا همکاری با امریکا
رویداد۲۴-وزیر خارجه قطر در اظهار نظری متعارض با توافقات نظامی اخیر کشورش با امریکا پیرامون مسائل منطقه خلیج فارس گفت: «بایستی اختلافات با ایران را از طریق گفتوگو حل کرد». محمد بن عبدالرحمن الثانی که در گفتگویی درموسسه «امریکن اینترپرایز» سخن می گفت، درباره رابطه کشورش با ایران نیز با اشاره به موقعیت ژئوپولتیک قطر که تنها مرز زمینی اش با عربستان مسدود شده است، اطهار داشت:«بعد از محاصره، ایران تنها مسیر پرواز، تردد و انتقال مواد غذایی، اقلام و دارو به قطر بود. ما هیچ دسترسی دیگری برای انتقال اقلام خود نداریم. این بدان معنی نیست که ما با سیاستهای ایران موافق هستیم یا به این کشور نزدیکتر شدهایم، این مسئله هرگز برای ما مطرح نبوده است.»
او سپس تصریح کرد: «قطر در مسئله سوریه در سوی مخالف [ایران] قرار دارد، قطر در عراق در سوی دیگر معادله قرار دارد، قطر در یمن در سوی دیگر قرار دارد، اما راه پیشرفت در این مسائل، از طریق درگیری و میدان نبرد نیست، ما با هم در یک منطقه زندگی میکنیم و هرکداممان باید درک کنیم که باید به حاکمیت یکدیگر احترام بگذاریم، باید بر اصول اساسی امنیت و همزیستی مسالمتآمیز توافق داشته باشیم و هیچیک در امور داخلی دیگری دخالت نکند و هیچ کشوری علیه کشور دیگر اقدامات خصومتآمیز انجام ندهد. ما معتقد به گفتوگو هستیم و اعتقاد داریم که باید کانالهای گفتوگو را باز نگه داشت.»
وزیر خارجه قطر سپس با اشاره به درگیری های نظامی و هزینه ای که مردم یمن، سوریه و عراق در این درگیری ها متقبل شده اند، افزود: «این مردم یمن، سوریه و عراق که هزینهاش را میپردازند. آیا آنها مستحق این هستند که ما به این جنگ و فشار ادامه دهیم تا نهایتا به این هدف برسیم که ایران را پای میز مذاکره بیاوریم و مسئله را حل کنیم؟ نه، آنها مستحق چنین وضعیتی نیستند. تصور میکنم که ما باید همین حالا همه چیز را متوقف کنیم و بر سر اصولی توافق کنیم که همه باید به آن پایبند باشند. نهایتا که باید به سراغ گفتوگو برویم. بیائید همین حالا مسیر را کوتاه کنیم و الان به گفتوگو بپردازیم.»
اظهارات وزیر خارجه قطر بر علیه نظامی گری در منطقه در حالی است که به گزارش روزنامه الدیار چاپ بیروت وزرای خارجه امریکا و قطر در کنفرانسی استراتژیک سه توافق مهم نظامی انجام دادند. توسعه پایگاه«العدی» که هواپیماهای آمریکایی و انگلیسی از آن استفاده می کنند، استقرار یک سپر موشکی از سوی آمریکا در قطر که به گفته وزیر دفاع آمریکا ایران و تمام مراکز نظامی و تاسیسات هسته ای در ایران را نشانه خواهد گرفت و بر پایی 5پایگاه هوایی و 4 پایگاه دریایی برای قطر از سوی آمریکا و خرید تسلیحات به قیمت245 میلیون دلار از جمله این توافقات است.
روزنامه واشنگتن پست نیز در مقاله ای ضمن اشاره به این کنفرانس نوشت:«هیچ کس مفهوم این توافق استراتژیک نظامی و امنیتی بین دولتی در ابعاد آمریکا و شبه دولتی در جایگاه قطر را متوجه نشد، و اینکه چگونه قطر به دو منطقه کاملا تجاری و منطقه نظامی تقسیم شد و هدف از این توافق استراتژیک چیست؟»
اواخر بهار سال جاری بود که انتشار اظهارات شیخ تمیم بن حمد بن خلیفه آل ثانی، امیر قطر، شیخ تمیم، پس از اجلاس کشورهای عربی مبنی بر اینکه «ایران وزنه مهمی در خاورمیانه و جهان اسلام است و نمیتوان آن را نادیده گرفت و قطر روابط جدی خود با آمریکا و ایران را همزمان حفظ میکند» با واکنش تند عربستان و کشورهای متحد اش از جمله امارات و بحرین مواجه و با وجود سعی دولت قطر به تکذیب اخبار منتشر شده از سوی این کشورها تحریم شد. پس از آن جمهوری اسلامی ایران با هدف کمک به مردم قطر و جلوگیری از تاثیر مخرب تحریم همه جانبه کشورهای همسایه قطر بر زندگی مردم آن به یگانه پل ارسال مایحتاج ضروری این کشور تبدیل شد. ایران علاوه بر پشتیبانی از قطر همواره از کشورهای عربی خواسته است که مشکلات خود را از طریق دیالوگ حل کنند.
جمهوری اسلامی همچنین در قالب دکترین پیشنهادی «منطقه قوی تر و امنیت شبکه ای» ، پیشنهاد تشکیل مجمع گفتگوی منطقه ای در خلیج فارس را مطرح کرده است.