عروسکهای تاجمیری یونسکو
رویداد۲۴-هنر عروسکسازی در جهان برای انتقال فرهنگ غنی کشورها ساخته میشود و امروز عروسکهای روستای «تاجمیر» نشانههای فرهنگ غنی منطقه «سربیشه نهبندان» را با خود همراه دارند. در هنگام ساخت عروسکها، لالاییها، شعرها و خاطرات زندگی روستایی و عشایری که دانش بومی ارزشمندی در آن نهفته است را نیز بهنمایش میگذارند.ساخت عروسک تنها برای بازی کردن تولید نمیشود، بلکه مثابه ساخت یک فرهنگ کوچک از جامعه محلی است؛ چرا که یک عروسک با خود پوشاک، ارائهها، داستانها و دیگر آداب و رسوم بومی را نیز معرفی میکنند. در روستای «تاجمیر» مردان، زنان و کودکان همه برای بهدست آوردن روزی حلال تلاش میکنند، ولی بهدلیل خشکسالیهای اخیر، مردان تنها نگهبان محیط زیست و زنان و کودکانشان به ساخت عروسکهای بومی و قدیمی خود به سبک نوین هستند.
این عروسکها که با استفاده از تکه پارچههای دورریز، پشم گوسفند و موی بز درست میشوند با محیط زیست سازگار هستند؛ به طوری که چنانچه فردی آنها را بخرد و پس از مدتی بیرون بیندازد؛ ظرف مدت ۳ ماه دوباره به طبیعت برمیگردد. عروسکها هر کدام یک قصه دارند و «الیاس» نوجوانی است که با فکر خلاقش توانسته با داستانهای قدیمی منطقه برای این عروسکها داستان و قصه بسازد و این امر باعث شده، عروسکهای تاجمیری محبوب و پرفروش شوند.
در حال حاضر بیش از ۱۵ خانوار (حدود ۴۵ نفر از زنان روستای تاجمیر) در حال تولید عروسکهای محلی هستند. هر چند سازندگان اصلی این عروسکها بانوان هستند؛ ولی سایر اعضای خانواده نیز در ساخت آنها مشارکت دارند. تقویت حس سازندگی، تقویت حس خلاقیت و اعتماد به نفس و افزایش امید به زندگی، علاوه بر ایجاد شغل و معیشت مکمل از مزایای تولید عروسکهای تاجمیر به شمار میرود. عروسکهای بومی محلی خراسان جنوبی در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده و قرار است در فهرست آثار یونسکو نیز ثبت جهانی شود. روستای «تاجمیر» در حوالی مرز ماهیرود در فاصله حدود ۹۰ کیلومتری از مرز افغانستان، در شهرستان سربیشه استان خراسان جنوبی واقع شده است.
