گزارشی تکان دهنده از مردم موصل که سپر انسانی داعش شدند
رویداد۲۴- «خانوادهام را از دست دادم، خانوادهام در خیابان تکهتکه شدند، فقط بچههایم را برداشتم»؛ این اولین کلماتی بود که عابد به سربازان عراقی گفت وقتی به خط مقدم جنگ رسید. دختر و پسر زخمیاش را که موقع فرار از موصل پنج بار مورد اصابت گلوله داعش قرار گرفته بودند، با خود حمل میکرد. وقتی خودروی بمبگذاریشده داعش در خیابان منفجر شد، همسر و پسر ١١سالهاش پیش چشمانش جان دادند؛ اما او از مهلکه جان سالم به در برد. عابد در گفتوگو با سازمان نجات کودکان گفت: «وقتی حملات هوایی و شلیکها آغاز شد، بین دیوار و یک خودرو پناه گرفتم و ناگهان انفجاری رخ داد. وقتی خودرو منفجر شد من کمی جلوتر بودم و بههمیندلیل انفجار باعث شد به جلو پرتاب شوم». او برای چند دقیقه بیهوش شده و سپس با صدای جیغ فرزندانش بیدار شده است.
این روایت عابد بود از فاجعهای که پشت سر گذاشته؛ اما صدای بسیاری از مردم موصل در همان شهر جنگزده خفه میشود.
کابوس مردم موصل از سال ٢٠١٤ شروع شد، وقتی گروه داعش این شهر را به تصرف خود درآورد. حالا و بعد از سه سال، نبرد نیروهای عراقی و همپیمانان آنها برای بازپسگیری موصل به روزهای پایانی خود نزدیک میشود و اگرچه امید مردم این شهر برای رهایی از داعش کمکم رنگ واقعیت به خود میگیرد؛ اما غیرنظامیان درحالحاضر حتی شدیدتر از پیش هدف قرار میگیرند.
آنطورکه لیز گراندی، مسئول هماهنگکننده کمکهای بشردوستانه سازمان ملل متحد در عراق به «بیبیسی» گفته، درحالیکه نبرد موصل وارد مراحل پایانی میشود، غیرنظامیان در معرض شدیدترین خطرات قرار گرفتهاند. به گفته او، درحالیکه ساکنان موصل مدتهاست با کمبود آب و برق مواجهاند، نیروهای داعش مستقیما غیرنظامیان را هدف قرار میدهند. پیشتر کمیسر سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر نیز از داعش بهدلیل استفاده از غیرنظامیان بهعنوان سپرانسانی، انتقاد کرده بود.
این اظهارات در حالی منتشر شده است که نبرد برای خارجکردن باقیمانده نیروهای داعش از موصل در مراحل پایانی است. هنوز برخی از نقاط غرب موصل در کنترل نیروهای داعش است. دولت عراق پیشتر گفته بود تا ماه ژانویه موصل را آزاد خواهد کرد؛ اما نبرد برای کنترل کامل بخش غربی موصل همچنان ادامه دارد. هزاران نفر از نیروهای عراقی، پیشمرگههای کُرد، افراد قبیلههای عرب سنی و شبهنظامیان شیعه، در کنار جنگندههای ائتلاف به رهبری آمریکا برای آزادی موصل میجنگند. براساس گزارشها روز شنبه دولت عراق از مردم غرب موصل خواسته بود منطقه را ترک کنند؛ اما همزمان گزارشهایی منتشر شد که نیروهای داعش آنهایی را که قصد فرار دارند، میکشند. از زمان آغاز عملیات بازپسگیری موصل در اکتبر سال گذشته، صدها هزار غیرنظامی به شهرهای شمالی کوچ کردهاند. اکنون سازمان ملل میگوید در روزهای آتی مردم با بزرگترین خطر از زمان آغاز عملیات روبهرو خواهند شد.
موصل بهزودی آزاد میشود
غیرنظامیان موصل زیر شدیدترین حملات داعش قرار گرفتهاند؛ اما ارتش عراق میگوید راهی تا آزادی نمانده است. روز گذشته ارتش عراق ابراز امیدواری کرد که تا ٧٢ ساعت دیگر نیروهای داعش را از این شهر بیرون کند. رهبر عملیات عراق گفت با وجود مقاومت شدید نیروهای داعش، نیروهای عراقی آنها را به عقب میرانند. بااینحال دو نفر از افسران ارتش عراق که به شرط ناشناسماندن با آسوشیتدپرس گفتوگو کردند، پیشروی در شهر قدیمی موصل را «محتاطانه» و درگیری روز یکشنبه را «پراکنده» توصیف کردند.
١٩ کشته در درگیری داعش و نیروهای دولتی فیلیپین
درگیریهای خیابانی میان نیروهای فیلیپینی و نیروهای داعش در شهر ماراوی همچنان ادامه دارد. ارتش فیلیپین روز گذشته اعلام کرد در این درگیریها ١٩ غیرنظامی کشته شدهاند و شمار کشتههای نظامی نیز به نزدیک صد نفر رسیده است. براساس گزارشها سه زن و یک کودک در میان کشتهشدهها بودهاند. درگیری نیروهای ارتش با گروه تروریستی داعش در شهر ماراوی در جنوب فیلیپین از یک هفته پیش آغاز شد. شهر ماراوی، شهری مسلماننشین در جنوب فیلیپین با ۲۰۰ هزار نفر جمعیت است که از هفته اخیر و با حمله گروه داعش عرصه درگیری نیروهای امنیتی با تروریستهای این گروه است. مقامهای امنیتی فیلیپینی اعلام کردند در درگیری داعش و نیروهای امنیتی، عناصر گروه تروریستی داعش ضمن هدفقراردادن غیرنظامیان تاکنون دستکم ۵۱ غیرنظامی را کشتهاند. درگیریهای شهر ماراوی پس از آن آغاز شد که نیروهای امنیتی عملیاتی را برای بازداشت «ایسنیلون هاپیلون»، سرکرده داعش در این شهر اجرا کردند. از یک سال پیش همزمان با رویکارآمدن رودریگو دوترته، رئیسجمهوری فیلیپین، حملات گروههای اسلامگرا در این کشور افزایش یافته است. گروههای مائوته، ابوسیاف و جبهه آزادیبخش مورو از جمله مهمترین گروههای مسلح اسلامگرا در فیلیپین به شمار میآیند.