تحت فشار قراردادن قاضی در صدور حکم خلاف شرع و قانون اساسی است
رویداد۲۴-رییسقوهقضاییه با بیان اینکه بدون استقلال دستگاه قضایی و قاضی، رسیدن به رای عادلانه ممکن نیست، تاکید کرد: اگر دستگاه قضایی تحت فشار جریان سیاسی، دستگاه اجرایی، افکار عمومی و فضا سازی برخی رسانه باشد، استقلال دستگاه قضایی نفی میشود.آیت الله صادق آملی لاریجانی در گفتوگوی تلویزیونی خود با مردم که از شبکه یک سیما به مناسبت هفته قوهقضاییه پخش شد، با گرامی داشت یاد شهدای هفتم تیر گفت: از مقام معظم رهبری به خاطر رهنمودها و تشویقهایشان از قوه قضائیه کمال تشکر را دارم.
رییس قوهقضاییه با اشاره به مهمترین اقدامات دستگاه قضایی عنوان کرد: البته توضیح دادن راجع به اقدامات گسترده قوه قضائیه مشکل است، ما نهادهای بسیاری داریم که خدمات بسیار ارزشمندی را انجام میدهند.
او افزود: وظیفه ذاتی قوه قضائیه رفع خصومتها و تظلم است که اثر گذار و مهم است.
او تاکید کرد: در یکسال اخیر قریب ۱۵ ملیون و ۳۰۰ هزار پرونده رسیدگی شده که عدد بزرگی است، منظور این نیست که ۱۵ میلیون دعوای داریم خیر، منظور این است که پرورندهها وجود دارد که ممکن است یه پرونده در ۱۰ شعبه رسیدگی شود.
رئیس قوه قضا خاطر نشان کرد: تلاشهای بسیاری شده است اما باوجود این هنوز کمبود نیروی انسانی داریم در بسیاری از شعب ما بیش از ۱۷۰ پرونده وجود دارد.
او افزود : همین ازدیاد پرونده باعث می شود دستگاه قضا وظایف خود را گاهی اوقات به خوبی انجام ندهد.
آملی لاریجانی با اشاره به نقش سازمانها در قوه قضائیه عنوان کرد: سازمانهایی مانند سازمات بازرسی، دیوان عدالت اداری و یا سازمان زندانها و پزشکی قانونی نقش نظارتی دارند. این سازمانها خدمتهای وسیعی را ارائه میدهند.
عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام تاکید کرد: بعضا خدماتی که ارائه میدهیم دیده نمیشود و احساس میکنم گاهی به دستگاه قضایی جفا میشود.
او عنوان کرد : اگر بخواهم مهمترین اقدام دستگاه قضایی را در سال گذشته و امسال انتخاب کنم، مجموع رسیدگیها به پروندهها خواهد بود.
رییس قوهقضاییه در پاسخ به این سوال که مردم در پارهای از موارد از دستگاه قضایی ناراضی هستند علت نارسایی چیست گفت: اصل نارسایی وجود دارد و من بیشتر از شما در جریان هستم که سبب و علل مختلفی دارد.
او ادامه داد: کمبود نیرو انسانی و بودجه دو علت مهم است. اگر تعداد شعبات و کارمندان بیشتر باشد قطعا میزان نارضایتی کاهش مییابد.
آملی لاریجانی ادامه داد: نکته دیگر، اتقان آرا است. گاهی در یک شعبه چندین پرونده باهم وجود دارد. مگر یک قاضی چقدر فرصت مطالعه دارد و میتواند وقت بیشتر برای یک پرونده بگذارد؟
او خاطر نشان کرد: اگر یک قاضی مجبور نباشد چندین پرونده را باهم رسیدگی کند و وقت خود را بر روی یک پرونده بگذارد قطعا در رای قاضی تاثیر دارد.
رییس دستگاه قضایی عنوان کرد: در یک گزارش تطبیقی که خواندم خیلی جالب بود. در کشورهای اروپایی پرونده کیفری هر یک روز و حقوقی هر دو روز وارد شعب میشود تا قاضی فرصت بیشتری برای تحقیق داشته باشد، حال این را مقایسه کنید با کار قوه قضائیه خودمان. قطعا کار ما خیلی دشوار است، البته نظام قضایی ما فرق میکند.
آملی لاریجانی در ادامه به جذب نیروی انسانی در دستگاه قضایی اشاره کرد وگفت: در طول این هشت سال همت بلند به خرج دادیم و بیش از ۴۷۰۰ قاضی جذب کردیم.
او درباره برخورد با تخلفات کارکنان دستگاه قضایی عنوان کرد: بحث برخورد با تخلفات را تشدید کردیم که روند خوبی را طی میکنیم. مثلا قاضی را که تخلف کرده است منفصل از خدمت کردیم و کارمند مختلف را مورد بررسی قرار دادیم.
او خاطرنشان کرد: ما بارها گوشزد کردیم که با تخلفات برخورد میکنیم اما خب کاستیها را میبینند و همان را معیار قرار میدهند. ما تلاش خودمان را کردهایم و باید ببنیم کجا بودهایم و اکنون به کدام نقطه رسیدهایم.
رییس قوه قضاییه گفت: من معتقدم در مساله کاستیها نباید به شایعات دامن زد. از کسانی میگویند در دستگاه قضایی تخلفات زیاد است میپرسم مدارک و مستندات شما چیست چیزی ندارند و بیشتر شایعه است و هیچ یک آمار مستند نیست.
آملی لاریجانی اضافه کرد: با وجود این عدد ۱۵میلیون پرونده در جریان و ۱۱هزار قاضی، باید ادعاها با مستندات باشد. برخی حرفها زده میشود که شایعه است. اگر نیروی انسانی را تقویت کنیم، این مشکل حل میشود.
عضو شورای عالی امنیت ملی درباره اهمیت استقلال دستگاه قضایی اظهار کرد: استقلاب قوهقضاییه مهم است و این منحصر کشور ما نیست. در بسیاری از قوانین اساسی کشورهای مختلف به استقلال دستگاه قضایی اشاره شده است. تاکید بر این مساله مهم است که بدون استقلال دستگاه قضایی و قاضی، رسیدن به رای عادلانه ممکن نیست. اگر دستگاه قضایی تحت فشار جریان سیاسی، دستگاه اجرایی، افکار عمومی و فضا سازی برخی رسانه باشد، استقلال دستگاه قضایی نفی میشود.
او با تاکید بر اینکه استقلال قوهقضاییه برای تدوین کنندگآن قانون اساسی اهمیت ویژهای داشت و از استقلال دستگاه قضاییه در چند اصل یاد شده و به آن تصریح شده است، ادامه داد: استقلال دستگاه قضایی در ایران استقلال خاصی است. نظام حقوقی ایران از فلسفه خاصی برخوردار است که نمونهای به این شکل ندارد.
آملی لاریجانی با بیان اینکه در برخی کشورها رییس دستگاه قضایی معاون رئیس جمهور است، گفت: در ایران قوه قضاییه از طریق سازمان بازرسی دیگر سازمانها را کنترل میکند. برخی نویسندگان کتاب حقوق اساسی گفتهاند در جایی که دستگاه قضایی تابع مجلس هستند نمیتوانند استقلال خود را حفظ کنند. در ایران اینطور هم نیست. مجلس و دستگاه اجرایی در دستگاه قضایی دخیل نیستند و این خصیصه در نظارت دستگاه قضایی مهم است.
او تصریح کرد: استقلال دستگاه قضایی را باید در چارچوب قانون اساسی حفظ کنیم. قضات ما برای اصدار رای باید آزاد باشند. الزام قاضی و بیتوجهی به استقلال او را خلاف شرع و قانون اساسی میدانم و معتقدم استقلال قضات، به کشف واقعیت و اقتدار رای عادلانه کمک میکند.
آملی لاریجانی بر لزوم بالا بردن اطلاعات حقوقی مردم تاکید کرد و گفت: باید سطح اطلاعات حقوقی مردم بالاتر رود تا مراجعات به محاکم را کاهش داد. در یک کتاب حقوقدان انگلیسی دیدم در بررسی دعاوی از مردم نظرخواهی کردند که چگونه به دادگاه مراجعه میکنند. یکی از مسائل پرسش شده میزان اطلاع افراد است. مشخص شد آنجا هم همین است و اطلاع مردم از روند رسیدگی بالا نیست. در آن کشورها بر روی روش مثل مصالحه و سازش کار میکنند.
ادامه دارد