جاخالی خانم نخستوزیر از اتهامزنی مستقیم به عربستان توسط یک اندیشکده
رویداد۲۴-انتشار گزارش اندیشکده نومحافظه کار و دست راستی «هنری جکسون» در رابطه با حمایت مالی عربستان از گروههای افراطی در انگلیس سبب شد تا «ترزا می» با کارت این اندیشکده انگلیسی، از اتهام مستقیم به ریاض شانه خالی کند. منابع انگلیسی روز پنجشنبه گذشته گزارش دادند که «ترزا می» نخستوزیر انگلیس، گزارشی را که در رابطه با حمایت مالی دولتهای خارجی از گروههای تروریستی فعال در این کشور دریافت کرده، اما هنوز تصمیمی در رابطه با انتشار آن نگرفته است.
'سارا نیوتن' معاون وزیر کشور انگلیس اخیراً طی نامهای خطاب به کارولین لوکاس، نماینده معترض برایتون در رابطه با تاخیر دولت در انتشار گزارش یادشده است، نوشت: دستور تحقیق درباره حمایت مالی از گروههای افراطی در انگلیس از سوی نخستوزیر پیشین صادرشده و گزارش آن در سال 2016 به وزیر کشور و نخستوزیر ارائه گردید.
وی افزود: این گزارش درک دولت را نسبت به ابعاد و منبع حمایت مالی از گروههای افراطی در انگلیس بالا برد اما انتشار آن مساله ای است که نخستوزیر باید درباره آن تصمیمگیری کند.
دستور آماده کردن این گزارش اولین بار توسط دیوید کامرون نخستوزیر پیشین، صادر شد و «ترزا می» نیز آن را در زمان دوره تصدی وزارت کشور تائید کرده بود تا دولت بتواند حمایت حزب لیبرال دموکرات را از مشارکت انگلیس در حملات به سوریه در دسامبر سال 2015 به دست بیاورد.
هدف این گزارش، بررسی میزان حمایتهای مالی از گروههای تروریستی فعال در انگلیس و پیگیری جریانهای بینالمللی حامی مالی افراطگرایان، بوده است.
هرچند مشخص نیست که در این گزارش به چه موضوعاتی اشارهشده و انگشت اتهام به سمت کدام کشور نشانه رفته است، اما با توجه به حوادث تروریستی اخیر در انگلیس و ارتباط مستقیم عاملان آن با عربستان سعودی، برای افکار عمومی در این کشور محرز شده است که ریاض نقشی کلیدی در ایجاد ناامنی در انگلیس و جهان ایفا میکند.
لوکاس در هفته جاری بار دیگر، تأخیر دولت انگلیس در انتشار گزارش یادشده را در پارلمان به میان کشید و گفت: اینطور به نظر میرسد که دولت تمایلی به انتشار این گزارش ندارد و دلیلی هم برای پنهانکاریاش ارائه نمیدهد.
وی ادامه داد: برای اینکه بتوان با تروریسم مقابله کرد، این مهم است که تمام ابعاد این گزارش، حتی اگر برای دولت بهای سنگینی به همراه داشته باشد مشخص شود.
لوکاس گفته بود: ما از «ترزا می» میخواهیم که مشخص کند از چه جریانی خط میگیرد که این گزارش را منتشر نکند. او بایستی هرچه سریعتر واقعیتها را برای افکار عمومی روشن سازد.
در همین حال تیم فارون رهبر حزب لیبرال دمکرات نیز که از طرفداران سرسخت انتشار این گزارش بهحساب میآید طی سخنانی در مجلس عوام عنوان کرد: اینیک رسوایی برای دولت است که جلوی انتشار این گزارش را گرفته است. تنها نتیجهای که میتوان گرفت این است که آنها نگران جزئیات این گزارش هستند.
وی افزود: دائماً اخبار معاملات تسلیحاتی با عربستان و سفر مقامات دولت به ریاض به گوش میرسد اما نخستوزیر گزارشی را که علناً عربستان سعودی را متهم کند، منتشر نمیکند. «ترزا می» بایستی از شرمسار باشد.
پیش از او جرمی کوربین و نیکلا استرجن، رهبران احزاب کارگر و حزب ملی اسکاتلند نیز تأکید کرده بودند که 'ترزا می' نبایستی بر نتایج تحقیقات درباره حمایت مالی عربستان از فعالیت گروههای افراطی در انگلیس، سرپوش بگذارد.
«جرمی کوربین» رهبر حزب کارگر طی اظهاراتی پیش از انتخابات سراسری هشتم ژوئن گفته بود که انگلیس بایستی مذاکرات دشواری را با عربستان سعودی و کشورهای عربی حوزه خلیجفارس که از ایدئولوژی افراطی حمایت مالی میکنند، آغاز کند.
وی افزود: این اصلاً خوب نیست که «ترزا می» مانع از انتشار نتایج تحقیقات در رابطه با حمایت مالی خارجی از گروههای افراطی در انگلیس شده است. ما بایستی بهطورجدی منشأ این حمایتهای مالی به گروههای تروریستی را قطع کنیم.
مجموعه این فشارها، در کنار ناکامی محافظهکاران در انتخابات سراسری اخیر در انگلیس که بهموجب آن 12 کرسی پارلمان را از دست دادند، پاشنه آشیل گفتمان احزاب مخالف دولت شده است، تا بر طبل برکناری «ترزا می» از قدرت بکوبند.
بااینحال، انتشار گزارش اندیشکده نومحافظه کار «هنری جکسون» مبنی بر اینکه عربستان سعودی در صدر کشورهای حامی مالی افراطگرایی در جهان قرار دارد، شوک جدیدی را درصحنه سیاسی انگلیس به وجود آورد.
در این گزارش اشارهشده است که 'عربستان از دهه 60 میلادی میلیونها دلار برای صدور اندیشه وهابی به دنیای اسلام ازجمله جوامع اسلامی در غرب سرمایهگذاری کرده است.'
این گزارش افزود: 'در انگلیس این اعتبار در قالب اهدای پول به مساجد و مراکز آموزش اسلامی برای میزبانی مبلغین تندرو و ارائه اندیشههای افراطی صورت گرفته است. '
گزارش یادشده بابیان اینکه «شماری از مبلغان تندرو در انگلیس دارای دیدگاههای وهابی - سلفی بوده و با حامیان افراطگرایی در خارج از انگلیس ارتباط دارند» ادامه داد: این افراد یا در قالب بورس تحصیلی در عربستان تحصیلکرده و یا در انگلیس با تحصیل کتب ترویج افراطگرایی آموزشدیدهاند.
گزارش یادشده عنوان کرد که عربستان سعودی از سال 2007 میلادی سالانه دستکم 2 میلیارد دلار برای ترویج وهابیت در جهان سرمایهگذاری کرده و این رقم در سال 2015 به دو برابر افزایشیافته است.
این گزارش افزود: تأثیر این افزایش بهخوبی در انگلیس ملموس است بهطوریکه در سال 2007 میلادی 68 مسجد در انگلیس با اندیشه وهابی در ارتباط بوده اما هفت سال بعد این آمار به 110 رسیده است.
این گزارش در پایان عنوان کرد: 'تلاش برخی از دولتها برای تأثیرگذاری بر جوامع اسلامی در غرب و گسترش اندیشههای ضد لیبرالیسم، یک سیاست عمدی بوده و منابع مالی آن طی سالهای اخیر افزایشیافته است.هرچند به نظر میرسد که این منابع از سوی افراد و سازمانهای مستقل تأمینشده اما نتایج تحقیق دستگاه اطلاعاتی المان و سایرین نشان میدهد که این سازمانها با برخی دولتهای عرب حوزه خلیجفارس مرتبط هستند.'
انتقاد از نقش عربستان سعودی در حمایت از گروههای افراطی در انگلیس توسط اندیشکده هنری جکسون، ازآنجهت حائز اهمیت است که این اندیشکده، نهادی دست راستی و طرفدار مواضع محافظهکاران به شمار میرود.
ناظران بر این باور هستند، درحالیکه «ترزا می» جسارت انتشار گزارش دولت در رابطه با حمایت مالی عربستان سعودی از گروههای تروریستی فعال در انگلیس را ندارد وی با کارت «هنری جکسون» از اتهام مستقیم به ریاض شانه خالی کرد.
«رابرت فیسک» روزنامهنگار برجسته انگلیسی، پیشتر در یادداشتی که در نشریه ایندیپندنت منتشر شد، «ترزا می» را به بزدلی و نداشتن جسارت برای رویارویی با حکام سعودی متهم کرد.
وی عنوان کرد: صحبت کردن با دولت سلفی - وهابی عربستان سعودی و حمایت مالی این کشور از داعش مذاکره دشواری خواهد بود که جرات میخواهد. بهجای آن، او مسلمانان را خطاب قرار میدهد که هیچ قدرتی برای مقابله با گسترش ایدئولوژی شیطانی وهابیت ندارند.
فیسک افزود: انگلیس بایستی رابطهاش را با خاورمیانه بهویژه دیکتاتورهای عربی که به آنها سلاح میفروشد، مورد ارزیابی و تجدیدنظر قرار دهد؛ چون ادامه موضع دولت انگلیس شرمآور است.
در همین حال سعید شهابی مدیر اندیشکده 'خانه ابرار' روز پنجشنبه در گفت و گو با خبرنگار ایرنا بیان داشت: نقش عربستان سعودی در حمایت از تروریسم مساله جدیدی نیست. همه میدانند که از 19 نفری که در حمله 11 سپتامبر دست داشتند، 15 نفر از اتباع سعودی بودند. همه آگاه هستند که آموزشگاههای مذهبی عربستان مروج اندیشههای تکفیری و افراطی است و در آنجا به افراد آموزش داده میشود که اندیشه وهابیت بر حق است و دیگر مکاتب کفر و پیروان آن مستحق کشته شدن هستند.
وی افزود: اکنون مساله تروریسم و افراطگرایی در غرب شکل تازهای به خود گرفته و افراد را نگران کرده است. در انگلیس تحقیقاتی در رابطه با حمایت مالی عربستان سعودی از سوی یک کمیته تحقیقاتی صورت گرفته اما دولت تمایلی ندارد تا آن را افشا کند چون نگران برهم خوردن توافقات تجاری برای خرید جنگندههای تایفون از سوی سعودیها است. از سوی دیگر برخی میگویند که جان و امنیت ما در انگلیس مهمتر از پول آغشته به خونی است که سعودیها قرار است به ما بپردازند.
شهابی بابیان اینکه «عربستان سعودی عامل اصلی تمام حملات تروریستی در انگلیس به شمار میرود» افزود: البته سعودیها تلاش میکنند تا قطر را متهم اصلی این فجایع معرفی کنند. اما همه آگاه هستند که قطر بازیگر کوچکی در معادله بزرگ تروریسم است و منبع اصلی افراط گریی و تروریسم در دنیا عربستان سعودی است.
'استفن بل' عضو ارشد کارزار ائتلاف توقف جنگ نیز روز پنجشنبه در گفت و گو با خبرنگار ایرنا گفت: افکار عمومی در انگلیس سیاست حمایت دولت از عربستان سعودی را برنمیتابند. تمام احزاب سیاسی در انگلیس خواستار انتشار گزارش دولت در رابطه با حمایتهای خارجی از گروههای افراطی در انگلیس هستند چون اگر قرار باشد پولی برخلاف منافع مردم این کشور معامله شود بایستی شفاف و روشن باشد.
وی با اشاره این است که اندیشکده هنری جکسون، نهادی دست راستی به شمار میرود که باسیاستهای دولت محافظهکار همسو است.
استفن بل ادامه داد: در حالی است که انتشار گزارش تحقیقاتی دولت در همین رابطه میتواند مایه شرم ساری محافظهکاران باشد، انتشار گزارش هنری جکسون، و اشاره به نقش عربستان سعودی در حمایت از گروههای افراطی در انگلیس، از اهمیت ویژهای برخوردار است.
