شرط موفقیت ما در قبال حملات ترامپ
رویداد۲۴-فکت شیت یا استراتژی جدیدی که از سوی کاخ سفید درباره ایران منتشر شده است، بر مبنای تلاش برای بهانهجویی دونالد ترامپ برای حل سایر مشکلات با جمهوری اسلامی است. ترامپ توجه چندانی به رفتار برجامی ایران ندارد بلکه بیشتر بهدنبال حل مشکلاتاش در خاورمیانه و اعمال دیدگاههای امریکا در منطقه است.بنابراین علی رغم اینکه ایران نشان داد که به توافق برجام پایبند است و با وجود تأیید این مهم از سوی مقامات سازمان بینالمللی انرژی هستهای و سایر کشورهای عضو 1+5، مقامات واشنگتن درصدد هستند تا سیاستهای مورد نظرشان در سایر زمینهها را مورد توجه ایران قرار دهند. اما این در حالی است که خواستههای مورد نظر آنها در قالب برجام مورد مذاکره قرار نگرفته و اساساً احتمال مذاکره دوجانبه درباره این موضوعات هم از سوی جمهوری اسلامی انتظار نمیرود. در واقع موارد طرح شده در راهبرد جدید ترامپ از جمله ادعاهایی که درباره مداخلهجویی ایران در منطقه مطرح شده است، تکرار مواضعی است که سالها دولتمردان کاخ سفید در مواجهه با قدرت منطقهای ایران مطرح کردهاند.
پافشاری امریکاییها در مخالفت با برنامههای موشکی ایران و تحمیل سیاستهای منطقهای خود بر ایران در حالی است که هیچ کشوری سیاستهای اساسی خود بویژه در مسائل دفاعی و امنیت ملیاش و حتی استراتژیهایی را که برای حفظ منافعاش در مناطق دیگر در نظر میگیرد با دیگر کشورها هماهنگ نمیکند. بویژه کشورهایی که صاحب قدرت هستند و کارکردشان در صلح و ثبات منطقهای تأثیر دارد هیچ وقت سیاست هایشان را با کشور دیگر تنظیم نمیکنند. در چنین شرایطی لازم است که ایران رفتار خود را در قالب برجام و در قالب پایبندی کامل به اجرای تعهداتش همچون گذشته ادامه داده و از انفعال و نشان دادن رفتارهای هیجانی خودداری ورزد.
در واقع ایران از یک سو نباید در برابر اقدامات کارشکنانه امریکا منفعل شده و با حفظ رایزنیهای ممتد خود با سایر طرفهای توافق هستهای، سیاست خود درباره برجام را حفظ کند. از سوی دیگر چون ترامپ توجه چندانی به رفتار برجامی ایران ندارد و بیشتر دنبال حل سایر مشکلات است؛ آن مشکلات را هم باید با یک روش غیر منفعلانه و بر اساس ابتکار عمل و ترجیحاً یارگیری، اقناع عمومی و گفتوگو با سایر طرفهای بینالمللی پیش برد. لازمه پیگیری این رویکرد هم در درجه نخست بر انسجام و وحدت گروهها و جریانهای داخلی نسبت به برجام مبتنی است. انتقادات داخلی نسبت به برجام نباید سبب تزلزل اعتماد عمومی شود. انتقاد منصفانه و در مقابل پاسخ انتقادکننده میتواند موجب شفاف شدن مواضع ایران و در عین حال افزایش اعتماد عمومی شود و تأثیرات مطلوب در سیاست خارجی و عرصه بینالمللی خواهد داشت.
اما خارج شدن از این حد و تخریب از سوی منتقدان خاصه در چنین شرایطی که با کارشکنیهای مقامات کاخ سفید رو به رو هستیم میتواند به تضعیف قدرت چانه زنی ایران درباره توافق هستهای و کاهش قدرت تعامل با قدرت های بزرگ بینالملل بینجامد. در مجموع به نظر میرسد که به اقدامات اخیر ترامپ بیش از حد بها داده شده است. اگر چه توجه رسانهها اثرات مثبتی دارد اما باید مراقب بود که این توجه بیش از حد موجب ایجاد اضطراب عمومی در این مورد نشود.
