خدادی: روزنامه‌نگار ما عملا تبدیل به دلال رسانه شده است

رویداد۲۴-محمدخدادی مدیرعامل ایرنا عصر چهارشنبه در ششمین روز فعالیت بیست وسومین نمایشگاه مطبوعات و خبرگزاری ها در نشست تخصصی روزنامه نگاری از کارگزار تا حرفه ای افزود: ما با یک دور باطل در فضای کنونی کارگزاری و حرفه ای گری رسانه ای روبرو هستیم.  وی ادامه داد: ما چون اثر نداریم یا اثرمان کم است پول خوب به ما نمی دهند.  چون پول خوب نمی دهند حقوق خوب نمی توانیم بدهیم، چون حقوق خوب نمی توانیم بدهیم نیروی ماهر در اختیار نداریم، چون نیروی ماهر نداریم تولید خوب نمی کنیم، چون تولید خوب نمی کنیم ، چون تولید خوب نمی کنیم اثر نداریم بنابراین این وضعیت اصلی رسانه های ما است.

مدیرعامل ایرنا گفت: آنچه ما در انتها به آن می رسیم امروز رسانه بیشتر یک شغل است تا حرفه. درد ما از آنجایی شروع شد که در این شغل هم سقف و کف آن نامشخص است یعنی نه امنیتی برای این شغل بود و نه آینده ای و نه رشدی برای این شغل متصور بود و نه حرمتی برای این شغل آن طوری که انتظار می رفت بود.
خدادی افزد: زمانی که من به خبرگزاری رفتنم 24 ساله بودم خاطرم هست در یک ساله اول به من اجازه ندادند که کار خبری انجام دهم. شما باید خبرنویس می شدید یکسال خبر می نوشتی و به همراه یک نفر سر برنامه می رفتی تا این حرفه را فرا بگیری. خبرهایی که شما در آن برنامه می آوردی پاره می کردند و سطل آشغال می انداختند و فقط غلط هایت را می گرفتند.
امروز به راحتی در مسند سردبیری، دبیری، خبرنگاری ، مدیر مسوولی و صفحه بند تمام این مشاغل هیچ مرتبه ای ندارد چرا که ما عملا دانش رسانه داریم ولی مهارت رسانه نداریم یا کم داریم و در مدل مهارتی، مهارتمان را بومی نکردیم.
وی ادامه داد: سوال من این است که امروز چرا کسی اگر خبرگزاری یا شبکه تلویزیونی را نبیند چیزی را از دست نداده است. یعنی نیاز و جای ما در رسانه ها کجا است؟ سوال این است که صبح چند نفر از درخانه که بیرون می آیند یک روزنامه را می خرند یا اگر نخرند چه می شود؟
خدادی گفت: دنیایی که امروز ما در آن زندگی می کنیم دنیای دیگری است. در گذشته در دهه 50 یا 60  انحصار اطلاعات بود. در گذشته از اطلاعات به مخاطب می رسیدیم. اگر تو نمی گفتی کسی نبود که بگوید. امروز ما باید از مخاطب به اطلاعات برسیم یعنی این که ما به چه کسی می گوییم، برای چه می گوییم و می خواهیم به چه اثری برسیم و این سیکل تعریف در کجای رسانه های ما است.
مدیرعامل ایرنا افزود: اساسا دغدغه ما در اداره رسانه ما نیست. اساسا رسانه ما کارکردتخصصی ندارد و اساسا ما خبرنگار تخصصی نداریم و اصلا کار رسانه ای تخصص نیست و اصلا این تخصص مورد نیاز این جامعه نیست چرا که همه متخصص هستند.
وی ادامه داد: علت این که دولت و دستگاه های حاکمیتی رسانه دار شدند به جای این که رسانه محور باشند فکر می کنند که داشتن یک رسانه مشکل آنها را حل می کند یعنی صرف این که شما یک روزنامه داشته باشید یعنی افکار عمومی را در اختیار دارید و چون شما می بینید فکر می کنند که همه می بینند و لذا آن چیزی که شما می خواهید می شود.
خدادی گفت: ما به شدت دنبال معروفیت هستیم تا دنبال مقبولیت باشیم. نگاه رسانه ما نگاه تبیینی و اقنایی نیست به همین دلیل است که ما عمدتا نظر منتشر می کنیم تا خبر . رسانه های ما عمدتا یک خیابان یکطرفه ای است برای اظهارنظر مقامات، کارشناسان واندیشمندان است. جایی برای خط برگشت یعنی مردم عملا وجود ندارد  یا بسیار اندک است 
مدیرعامل ایرنا افزود: در گذشته ستونی داشتید که انعکاس صدای مردم بود امروز  آنها کمتر دیده می شود. یعنی این که ما  در یک سیکل معیوبی افتاده ایم که هیچ راهی نداریم مگر اینکه از این سیکل بیرون بیاییم یعنی اثر رسانه را بشدت پایین آورده ایم.
وی ادامه داد: برای اینکه رسانه اثر گذارشود یک راه بیشتر ندارد و آن هم تخصصی شدن است. ما رسانه های کپی هم نداشته باشیم. دویست روزنامه در این کشور منتشر می کنیم تفاوت این دویست روزنامه ما درچیست ؟.
خدادی اظهار داشت: ما در عنصر جذابیت خبری و رسانه ای نسخه و مدل ما سبک دهه 50 تا 60 است یعنی سبک تیتر و لید زدن و حتی واژه هایی که استفاده می کنیم .
وی یادآور شد: زمانی که در دوره جدید  وارد خبرگزاری شده ام حتی مبدا و منبع خبر را از خبر، خبرگزاری برداشته بودند. یعنی مهم نیست که مبدا و منبع این خبر کجا است. اگر به محتوی  روزنامه ها توجه کنید الان اصلا منبع خبر در خبر ها ذکر نمی شود یعنی معلوم نیست که مطلب را خود روزنامه تولید کرده یا از جایی برداشته است .
مدیرعامل ایرنا گفت: ما در کشور عمدتا نظرات را تولید می کنیم و کمتر اطلاعات تولید می کنیم. از نگاه من تولید اطلاعات باید منجر به قضاوت شود و قضاوت منجر به تصمیم شود و تصمیم منجر به اقدامی شود. در حقیقت تولیداطلاعات فرصت قضاوت برای مردم فراهم کند.

خدادی افزود: تولید اطلاعات حلقه های مفقوده ای دارد. آنچه که همه می دانند قرار نیست ما به عنوان خبر یا نظر به مردم منعکس کنیم. ما باید زاویه های پنهان این جامعه را توسط رسانه  مورد موشکافی قرار دهیم  نه بدیهیات یا تبلیغات محور کار ما شود .

وی در ادامه گفت: ظاهرا قرار است رسانه ای داشته باشیم که خودمان را در آن مطرح کنیم که امروزعملا با رسانه داری دستگاهها این اتفاق افتاده است. رسانه امروز جای احزاب نشسته اند و عملا تریبونی برای انتقال نظرات جناج ها سیاسیون و...   عملا وظیفه بلندگو را ایفا کنند نه اینکه خود زوایای پنهان را پیدا کنند و نادیده ها ببینند  . البته به صورت عام این نکته می گویم اگر چه رسانه هایی نیز در کشور هستند که متفاوت هستند.
مدیرعامل ایرنا افزود: موضوع اول ما این است که اساسا ما قرار بوده است که چه کار کنیم و امروز چه کار می کنیم؟ این فاصله را پیدا کنیم. مطمئن باشید که اگر در جایگاه نیاز و تقاضا منطق حضور ما معنا پیدا کند حتما همانطور که مردم پول می دهند که بروند دکتر دندان بکشند هزینه رسانه را هم پرداخت می کنند.
خدادی ادامه داد: حاکمیت باید از رسانه داری به رسانه مداری برسد. حاکمیت امروز به این نتیجه رسیده است که با داشتن رسانه خودش جای رسانه صحبت کند و عملا دسترسی رسانه ها برای دریافت اطلاعات به دستگاه ها بسته شده است. رسانه ها عملا بیرون اتاق برای اعلام تصمیم آنها هستند و حتی یک پله جلو رفته اند جای رسانه ها خبر می نویسند و می گویند ما خبر را روی سایتمان می گذاریم شما بردارید که اساسا دیگر شما هیچ نظری هم نداری یعنی شما وظیفه کپی پیست مطلب ما را متناسب با خواست و ادبیات و قرائت ما و فقط شما یک طوطی انتقال دهنده هستی و این کار باعث شده است که کارایی رسانه از بین برود.
وی گفت: ما اصولا رسانه های تخصصی  نداریم و علاقه ما به سیاست بر می گردد. مشکل ما در رسانه مانند مشکل ما در اقتصاد است. نسل قدیم رونامه نگار باید تکرار شود که بداند برای ارایه یک مقاله یک هفته وقت بگذارد. سه بار مقاله اش پاره شود وحتی ممکن است که مطلب نوشته شده استفاده نشود. شما اگر الان به یک روزنامه نگار این برخورد را کنی چه واکنشی نشان خواهد داد.
مدیرعامل ایرنا افزود: ما در اقتصاد دلال پرواندیم، در خودروسازی به جای تولید سوار کردن قطعات وارداتی را یاد گرفتیم، کشاورز به جای این که تولید خود را بدهد و تولیدکننده باشد شهر نشین شد و روزنامه نگار ما عملا تبدیل به دلال رسانه شد. هیچ مشکلی ندارد که مقاله اش را از روی کسی بنویسد یا این مطلبی که می نویسد از بدیهیات باشد .
خدادی ادامه داد: جالب اینجاست متولیان این حرفه هم گله ای جدی از این وضعیت ندارند - امروز ما فرق بین خبرگزاری با سایت، بولتن با روزنامه ، روزنامه با مجله، مجله با ماهنامه ، ماهنامه با هفته نامه نداریم. امروز اگر  شما مطلبی می نویسید نقل مستقیم و غیر مستقیم آن مهم نیست.
وی گفت: باور من این است که یک خط خبر بهتر از یک صفحه خبر است.این  سیستم را کنار بگذاریم و دنبال سبک تویتیری برویم چرا که خواننده شما امروز یک صفحه خبر نمی خواند یک خط خبر می خواهد. امروز اوخودش جای خبرنگار نشسته است. 
خدادی اضافه کرد شبکه های اجتماعی عضو خانواده رسانه هستند پس این شبکه ها شریک ما هستند نه رقیب – پس باید تلاش کنیم با تقسیم نقش از این فرصت استفاده کنیم و در تولید محتوی از بستر ارزشمند شبکه های اجتماعی به بلوغ و دوره جدید رسانه ای برسیم .
مدیرعامل ایرنا افزود: روزآمدی  و کارآمدی و تغییر مهارت و بومی سازی مهارت و اثر  رسانه – مخاطب شناسی – تخصصی شدن و بازتعریف تکالیف رسانه های رسمی سنتی بومی و  .... نیاز جدی امروز ماست . مردم امروز  در دنیای متفاوت زندگی می کنند ودسترسی به اطلاعات مانند اکسیژن تبدیل به یک نیاز حیاتی شده پس رسانه بعنوان مهم ترین متولی تولید اطلاعات باید در دنیای جدید نقش سهم و تکلیف خود را باز شناسی کند  و تا زمانی که رسانه خودش دلش برای خودش نسوزد و دغدغه اصلی خودش نباشد دیگران دلشان برای آنها نخواهد سوخت./