رونمایی از مستند «شهسوار» در پنجاهمین سالگرد درگذشت جهان‌پهلوان تختی

رویداد۲۴-در پنجاهمین سالگرد درگذشت جهان‌پهلوان غلامرضا تختی از فیلم مستند «شهسوار» به کارگردانی علی شاه‌محمدی و تهیه‌کنندگی هارون یشایایی رونمایی شد. پنج‌شنبه چهاردهم دی ماه  از فیلم مستند «شهسوار» که به جنبه‌های ورزشی، اجتماعی، سیاسی و خانوادگی زندگی غلامرضا تختی پرداخته است، رونمایی شد. این مراسم همراه با برگزاری بزرگداشتی برای تهیه‌کننده فیلم، هارون (پرویز) یشایایی به پاس یک عمر فعالیت ارزشمند در عرصه فیلم سینمایی و مستند همراه بود.

مراسم که با استقبال خوب علاقه‌مندان به جهان‌پهلوان تختی و سینمای مستند روبه‌رو شده بود، میزبان افرادی از گروه‌های مختلف ورزشی، سینمایی، فرهنگی و  اجتماعی بود.

ایرج راد، فرهاد توحیدی، مجید خدایی، حسن رنگرز،  اکبر خامین، مرتضی علی عباس میرزایی، کیانوش گرامی مهمانان این مراسم بودند

در ادامه مراسم از سه تابلو که توسط بهداد پنجه‌زاده با موضوع غلامرضا تختی در عرصه ورزش، سیاست و اجتماع نقاشی شده بود، رونمایی شد.
بخش دوم برنامه به بزرگداشت هارون یشایایی،تهیه‌کننده پیشکسوت سینما، اختصاص داشت. مجری به افتخارات هارون (پرویز) یشایایی در جشنواره فجر و جشن خانه سینما اشاره کرد و گفت که وی از کلیمیان ایران و متولد محله عولادجان است. سپس از فرهاد توحیدی، فیلمنامه‌نویس، دعوت کرد تا به ایراد سخنانی درباره هارون یشایایی بپردازد.
فرهاد توحیدی گفت: «مانند دوستان اهل ورزش که فروتنی کردند و گفتند سخن گفتن از تختی کار آن‌ها نیست، من هم باید بگویم سخن گفتن از هارون یشایایی کار بزرگان سینمای ایران است. بگذارید آقای یشایایی را پرویز خان صدا کنم. در سینما اگر فیلمبرداری در میان اعضای گروهش صاحب نفوذ کلام باشد، گروهش او را آقا صدا می‌زنند.

از این آقاها در سینمای ایران زیاد نداریم. به‌عنوان مثال یکی از این آقاهای سینمای ایران نعمت حقیقی بود. در مورد پرویز یشایایی لفظ پرویز خان را به کار می‌بریم.

هر جا که باشید و حرف از آقای یشایایی باشد از او با لفظ پرویز خان یاد می‌شود. نقطه وصل پرویز خان به غلامرضا تختی، پهلوانی هر دوست.

خیلی از آدم‌ها از جایگاهی که در آن قرار می‌گیرند، شرف می‌گیرند اما افرادی مانند پرویز یشایایی به جایی که در آن قرار می‌گیرند، حیثیت می‌بخشند. خیلی‌ها در این مملکت مدال گرفتند و چه بسا که مدال‌هایشان از تختی بیشتر است، اما جهان‌پهلوان نشدند. خیلی‌ها سیمرغ گرفتند اما هیچ‌وقت پرویز خان نشدند.

پرویز خان پهلوان سینمای ایران است که به سینمای ایران اعتبار می‌بخشد».
فرهاد توحیدی در ادامه با اشاره به ‌هم‌دوره بودن یشایایی و تختی، از فعالیت‌های منحصربه‌فرد هارون یشایایی در عرصه‌های فرهنگی و اجتماعی می‌گوید: «پرویز یشایایی در دوران تحصیل با افرادی آشنا می‌شود که بعدها به همراه آن‌ها موسسه تبلیغاتی‌ فیلم را تاسیس کردند. این موسسه اولین مکان در ایران بود که در آن فیلم تبلیغاتی ساخته می‌شد و بستر تازه‌ای برای این صنعت ایجاد می‌کرد. شرکت تبلیغاتی‌ای که بعدها به پخشیران تغییر نام داد، حاصل همکاری ایشان با بسیاری از نام‌آوران است.

از جمله این افراد بیژن جزنی بود. علی شاه‌محمدی چه مکان خوبی را برای برگزاری این آیین انتخاب کرده است، موزه ملی ایران، چون تختی با تاریخ ایران گره خورده است و گمان می‌کنم که پرویز خان هم با تاریخ جنبش اجتماعی ایران، با تاریخ سینمای ایران و تاریخ نهادهای مدنی ایران گره خورده است و پرویز یشایایی حقیقتا تاریخ زنده است».
این فیلمنامه‌نویس در ادامه گفت: «از جمله کارهایی که ایشان با همکاری بیژن جزنی انجام دادند، مراسمی بود که در یادبود تختی برگزار کردند و با استقبال بسیار روبه‌رو شد و مایه دردسر برای خودشان و رعب و هراس برای ساواک شد. از آن زمان ایشان دل‌سپرده تختی بودند؛ به‌هر حال هرکسی که در حاشیه جنبش ملی ایران قدم می‌زد با تختی هم ، به‌قول محمد صلاح‌علا، زلف گره می‌زد. در موسسه فیلمسازی پرویز خان بسیاری از کارگردانان بزرگ سینمای ایران مانند علی حاتمی و عباس کیارستمی با او همکاری داشتند.

بعد از انقلاب ایشان از احیاگران سینمای ایران هستند و جز اولین کسانی هستند که فیلم ساختند. فیلم «جایزه» به ‌تهیه‌کنندگی پرویز خان ساخته شده است. ایشان از آغازگران سینمای ایران بعد از انقلاب هستند.

فیلم‌های بعدی که توسط ایشان تهیه می‌شوند هنوز آبروی سینمای ایران هستند و همه اسامی آن‌ها را می‌دانند: ای ایران، اجاره‌نشین‌ها، هامون، کیمیا، ناخدا خورشید و ... از زمانی ایشان تصمیم گرفتند که دیگر فیلم نسازند و این مایه تاسف است».
فرهاد توحیدی هم‌چنین از نحوه آشنایی خودش با هارون (پرویز) یشایایی گفت: «در سال 1370 برای اولین بار این افتخار را پیدا کردم که با پرویز خان از نزدیک آشنا شوم؛ به‌جهت همکاری با ایشان و ناصر تقوایی برای ساخت سریال شیخ محمد خیابانی که اتفاق نیفتاد. تلویزیون هر چند در آن سال‌ها به اندازه اکنون ایدئولوژی زده نبود، اما باز هم تنگناهای خودش را داشت و خدا به ما و حتی شیخ محمد خیابانی رحم کرد که این سریال ساخته نشد.

سال‌ها بعد در دهه هشتاد وقتی برای نگارش فیلمنامه دیگری که داستانش در محله عودلاجان می‌گذشت برای تحقیق میدانی به محله عودلاجان رفتم، متوجه عمق تاثیر پرویز یشایایی در این محله شدم؛ اقدامات ارزشمندشان در انجمن کلیمیان، بیمارستان خیریه سپیر و بازسازی کنیسه این محله. 

بیمارستان خیریه سپیر بیمارستان اقلیت کلیمی است که من با این لغت اقلیت کنار نمی‌آیم. مسلمانان نیز در این بیمارستان درمان می‌شوند و گاهی به‌صورت رایگان مورد درمان قرار می‌گیرند. به‌هر حال اخلاق و سجایای پهلوانی که در تختی وجود داشت در وجود پرویز خان هم مشاهده می‌شود».
فرهاد توحیدی سخنانش را این‌گونه پایان داد: «چه خوب که علی شاه محمدی بانی این مراسم شد چون مرسوم است که بزرگان را هنگامی که از دنیا می‌روند ارج می‌نهیم. چه خوب است که این اتفاق در دوران حیات‌شان رخ دهد. من به‌عنوان کوچک‌ترین عضو سینمای ایران سر فرود می‌آورم در مقابل پرویز خان و خدماتی که ایشان داشتند. همان‌گونه که تختی اسوه همه پهلوانان در عرصه کشتی است، پرویز خان هم برای ما در سینما اسوه هستند و فعالیت‌هایشان برای ما مایه الهام است».

پس از سخنان هارون یشایایی، فیلم شهسوار برای حضار در سالن به نمایش درآمد.