آینده مبهم روابط ایران و عربستان/ ریاض از کانال واشنگتن و تل‌آویو به اهدافش نمی‌رسد

رویداد۲۴ «از شما دفاع می‌کنیم و اهانت هم نمی‌کنیم» این بخشی از سخنان حسن روحانی رئیس‌جمهوری کشورمان در سی دومین کنفرانس وحدت اسلامی بود. حسن روحانی سخنان خود در این کنفرانس را با انتقادهای تندی از عربستان آغاز کرد؛ عده‌ای اینگونه تحلیل کردند که این سخنان می‌تواند سرآغاز شروع روابط جدی‌تر و بهتری با عربستان باشد؛ عده‌ای دیگر گفتند روابط تهران- ریاض در شرایط کنونی بهبود پیدا نخواهد کرد.

 

حسن هانى زاده کارشناس مسائل خاورمیانه درباره آینده روابط تهران ریاض به رویداد۲۴ گفته است: ایران از سیاست‌های عربستان در منطقه گلایه دارد؛ همانگونه که عربستان هم همین نگاه را دارد بنابراین ابتدا باید بگویم که که در شرایط کنونی احتمالبهبود روابط ایران و عربستان بسیار پائین است؛ آقای روحانی هم در سخنان اخیر خود تلویحا به این مسئله اشاره داشت.

 

او با اشاره به سخنان رئیس جمهور، گفته روحانی از نگاه تحقیرآمیز آمریکا به کشورهاى عرب منطقه خصوصا عربستان سعودى یاد کرد؛ از آنجایى که آمریکایی‌ها لفظ گاو شیرده را درباره عربستان به کار بردند، طبیعی است این مسئله ادبیات تحقیرآمیزى نسبت به کشور اسلامى مانند عربستان تلقى می‌شود. به همین دلیل حسن روحانى سوی دیگر رابطه با کشورهای اسلامی را مطرح کرد و گفت کشور اسلامى ایران تمایل دارد از منافع کشورهاى منطقه و حتى عربستان دفاع کند و یک دوستى پایدار با عربستان برقرار کند و هیچگاه ایران چشم طمع به دلارهاى نفتى عربستان ندارد.

 

هانى زاده با اشاره به بخش دیگرى از سخنان روحانى در خصوص نگاه ابزارى آمریکا به عربستان، گفت: رئیس جمهور کشورمان با سخنان کنایه آمیزى که نسبت به عربستان داشتند، اما در عین حال اعلام کردند که دست دوستى به سمت کشورهاى منطقه میبرند. این سیاست همیشگى ایران بوده است و هیچگاه نگاه هژمونى به کشورهاى منطقه از جمله عربستان ندارند.

 

روابط تهران - ریاض بهبود پیدا نمی‌کند

این کارشناس سیاست خارجى می‌گوید: روحانى در سخنانش به امکان بهتر شدن روابط ایران با عربستان اشاره کرد اما باید گفت که در شرایط فعلى عربستان اساسا تمایل ندارد روابط دوستانه‌اى با ایران برقرار کند زیرا سیاست‌هایش با آمریکا و خصوصا دونالد ترامپ گره خورده لذا عربستان نمی‌تواند سیاستى را دنبال کند که با منافع عربستان در تضاد باشد. به همین دلیل به نظر می‌رسد که عربستان در شرایط فعلى به شدت به دنبال این است که روابط خود را با آمریکا و رژیم صهیونیستى تقویت کند. طبیعى است که این رویکرد با ایران و استراتژى که در آمریکا و اسرائیل دارد، در تقابل است.

هانى زاده می‌گوید: سخنان روحانی در عربستان تاثیرگذار نخواهد بود و عربستان بدون آمریکا نمی‌تواند به حیات خود ادامه دهد. دونالد ترامپ نیز بار‌ها اعلام کرده است که عربستان بدون پشتوانه آمریکا به مدت دو هفته سقوط خواهد کرد. به هر صورت عربستان تمایلى ندارد که با ایران روابطى را ایجاد کند و ترجیح می‌دهد تا با گسترش روابط با آمریکا و اسرائیل، ایران را منزوى کند. معتقدم این سیاست و استراتژى کلى عربستان است و ارتباطى با یک شخص خاص مانند پادشاه یا ولیعهد آن ندارد.

 

هانى زاده می‌گوید: بهترین پیامى که میتوانیم در شرایط فعلى به عربستان بدهیم این است که عربستان باید در جهت تامین منافع کشورهاى اسلامى منطقه گام بردارد. اگر سیاست‌هاى عربستان به همین صورت ادامه پیدا کند، قطعا هزینه‌هاى بسیار سنگینى به لحاظ مالى براى عربستان خواهد داشت. عربستان از طریق دروازه‌هاى واشنگتن و تل‌آویو نمی‌تواند به اهداف خود برسد بلکه دشمنان زیادتری علیه عربستان در منطقه موضع گیری خواهند کرد. عربستان بعد از قتل دردناک روزنامه نگار برجسته سعودی جمال خاشچقی به شدت در شرایط شکننده‌ای قرار گرفته است و حتی آمریکا هم نمی‌تواند این کشور را نجات دهد. بهترین راهکار این است که عربستان از سیاست‌های تخریبی خود دست بردارد و در جهت منافع ملت‌های اسلامی گام بردارد.