هشدار درباره تخریب محوطه باستانی کل دالو؛ درخواست توقف فوری عملیات عمرانی
رویداد۲۴| در پی انتشار تصاویری از فعالیت ماشین‌آلات سنگین در محوطه باستانی کل دالو در شهرستان لردگان استان چهارمحال و بختیاری، نگرانی‌ها درباره آسیب به این اثر تاریخی افزایش یافته است؛ موضوعی که ضرورت ورود فوری دستگاه‌های مسئول، توقف عملیات تا تعیین تکلیف وضعیت محوطه و بررسی ابعاد حقوقی و باستان‌شناختی آن را برجسته می‌کند.
محوطه باستانی کل دالو در شهرستان لردگان استان چهارمحال و بختیاری، به‌دلیل برخورداری از ارزش‌های تاریخی و باستان‌شناختی، در کانون نگرانی‌های مربوط به پیامد‌های اجرای طرح‌های عمرانی قرار گرفته است. تصاویر منتشرشده از فعالیت ماشین‌آلات سنگین در محدوده این محوطه، ضرورت بررسی فوری میزان آسیب‌های احتمالی به لایه‌های تاریخی و آثار مدفون در این منطقه را مطرح کرده است.
بر اساس اطلاعات مطرح‌شده درباره این محوطه، کل دالو دارای لایه‌های تاریخی متعلق به دوره‌های مختلف، از هزاره‌های پیش از میلاد تا دوران هخامنشی است. ازاین‌رو، هرگونه عملیات عمرانی در محدوده آن باید با رعایت ضوابط حفاظت از میراث فرهنگی و پس از بررسی‌های کارشناسی انجام شود.
در همین زمینه، به بخشنامه هیئت وزیران مورخ ۹ مهر ۱۳۸۲ درباره ضرورت پیش‌بینی اعتبارات و انجام کاوش‌های نجات‌بخشی پیش از اجرای طرح‌های عمرانی در محوطه‌های تاریخی استناد شده است. بر این اساس، انتظار می‌رود دستگاه‌های مسئول، ضمن بررسی نحوه اجرای ضوابط مربوط، درباره رعایت الزامات قانونی در پروژه موردنظر شفاف‌سازی کنند.
درخواست برای ورود دستگاه قضایی و توقف عملیات
درخواست‌کنندگان حفاظت از محوطه کل دالو، خواستار ورود فوری قوه قضاییه و دادستانی کل کشور برای بررسی موضوع، جلوگیری از تداوم آسیب‌های احتمالی و رسیدگی به مسئولیت اشخاص و دستگاه‌های دخیل در صورت احراز تخلف شده‌اند.
همچنین از دولت و وزارت راه و شهرسازی خواسته شده است تا زمان ارزیابی دقیق وضعیت محوطه و انجام بررسی‌های تخصصی از سوی کارشناسان میراث فرهنگی و باستان‌شناسان، درباره توقف عملیات در محدوده مورد مناقشه تصمیم‌گیری کنند.
تأمین اعتبار لازم برای کاوش‌های علمی و نجات‌بخشی و پیش‌بینی الزامات حفاظت از میراث فرهنگی در مراحل اجرای طرح‌های عمرانی، از دیگر مطالبات مطرح‌شده در این زمینه است؛ مطالبه‌ای که بر ضرورت ایجاد توازن میان توسعه زیرساخت‌ها و صیانت از میراث تاریخی کشور تأکید دارد.
کل دالو؛ میراثی فراتر از مرز‌های جغرافیایی
بر اساس اطلاعات ارائه‌شده، محوطه کل دالو در دهه ۱۳۷۰ نیز با پیامد‌های ناشی از مداخلات عمرانی مواجه بوده است. از همین رو، فعالان و دغدغه‌مندان میراث فرهنگی بر ضرورت جلوگیری از تکرار آسیب‌ها و حفاظت از باقی‌مانده این محوطه تأکید دارند.
اکنون انتظار می‌رود دستگاه‌های مسئول با بررسی میدانی، اعلام نظر کارشناسی و اطلاع‌رسانی شفاف درباره وضعیت کل دالو، زمینه حفاظت از این محوطه را فراهم کنند؛ چراکه صیانت از آثار تاریخی، علاوه بر مسئولیت قانونی دستگاه‌های متولی، بخشی از تعهد عمومی در قبال هویت فرهنگی و تاریخی ایران و میراث نسل‌های آینده است.
