مهیا شدن برای فصل کم آبی

رویداد۲۴-صنعت آب و برق کشور حال و روز خوبی ندارد. محدودیت‌ها در کنار مدیریت بحران زا، ذخایر آب کشور را بی‌رمق کرده و کم آبی به یکی از بحران‌های اصلی تبدیل شده است. از سوی دیگر مصرف برق کشور هر سال با رشد غیرمنتظره‌ای در حال افزایش است و این افزایش با رشد اقتصادی همخوانی ندارد. تمام این مشکلات درحالی رقم خورده که صنعت آب و برق با بدهی‌های کلان مواجه است و دخل و خرجش با هم متناسب نیست. به عبارت دیگر آب و برقی با قیمت‌هایی بسیار کمتر از هزینه تولیدش به مشترکان تحویل داده می‌شود و هر روز کنتور بدهی‌های آن رقم بالاتری را نشان می‌دهد.

برای حل این مشکلات صنعت آب و برق، مدیری باید در رأس امور قرار می‌گرفت که متخصص و کاردان باشد و برنامه‌های شفاف و بلند مدتی در دستور کارش قرار دهد.
نمایندگان مجلس شورای اسلامی با این نگرش مرداد ماه به حبیب‌الله بیطرف که نخستین وزیر پیشنهادی رئیس جمهوری برای وزارت نیرو بود، رأی ندادند و با تکیه بر برنامه‌ها و سابقه‌اش به او اعتماد نکردند،اما این هفته طی جلسه بررسی صلاحیت دومین وزیر پیشنهادی نیرو با رضا اردکانیان موافقت کردند و او را با
225 رأی رأی مثبت به سمت وزیر نیروی کابینه دوازدهم منصوب کردند.
قطعاً اردکانیان با این حجم از رأی اعتماد نمایندگان مردم کار سخت تری پیش رو دارد،اما برنامه‌های او برای حل بحران آب و برق کشور چیست؟
براساس آن‌چه وزیر نیرو در جمع نمایندگان مجلس اعلام کرده، تدوین سند جامع آب کشور، توجه به فاضلاب و بازچرخانی آب، توسعه شبکه تولید، جمع‌آوری و پردازش آمار و اطلاعات پایه، اصلاح ساختار اقتصادی آب و افزایش سهم غیردولتی در اجرای طرح‌های تأمین و توسعه تأسیسات فاضلاب، تأمین پایدار آب شرب سالم و بهداشتی، توجه به آب شیرین ‌کن‌ها، کاهش تلفات و آلاینده‌ها در ارتباط با منابع زیرزمینی، برخوردهای قانونی با طرح‌های نادرست تأمین آب، حل مشکل سد گتوند، توسعه تجدیدپذیرها از جمله اولویت‌های وزیر انتخابی دولت دوازدهم است.
اردکانیان که معتقد است ساختار مدیریت آب باید متناسب با اصول و ظرفیت توأمان عرضه و تقاضا طراحی شود، تدوین سند جامع آب را در صدر برنامه‌های خود قرار داده و بر این باور است که با مشارکت همه ذی‌نفعان تدوین و تصویب خواهد شد.
همچنین وی قصد دارد که تدوین و ارائه گزارش ملی آب را مبتنی بر داده‌های قابل اعتماد و آسیب شناسی وضعیت فعلی و راهکارهای تعدیل مشکلات و حرکات اصلاحی ارائه کند.
در خصوص اصلاح ساختار اقتصادی آب و افزایش سهم غیردولتی در اجرای طرح‌های تأمین و توسعه تأسیسات فاضلاب نیز وزیر دولت دوازدهم برنامه‌هایی را تدوین کرده که بر اساس این برنامه‌ها سدهای در حال طراحی و ساخت بر مبنای داده‌های معتبر هیدرولوژیک، تغییرات اقلیمی، توجیه اقتصادی، ارزیابی آثار زیست محیطی و افزایش ظرفیت آب مورد بازنگری قرار می‌گیرد. ضمن اینکه ساخت و تکمیل شبکه‌های آبرسانی و زهکشی نیز باید اولویت‌بندی شوند تا به میزان ۲۵۰ هزار هکتار عملیاتی شود.

همچنین تأمین پایدار آب شرب سالم و بهداشتی مورد نیاز آحاد جامعه بویژه روستاها و جوامع عشایری در قالب ۱۲۰۰ میلیون مترمکعب با اولویت ساخت ۵۵۰ مجتمع آبرسانی روستایی شامل ۱۳ هزار روستا و شش میلیون نفر از دیگر اولویت‌های اردکانیان برشمرده شده است. از سوی دیگر وزیر نیروی دولت دوازدهم بر این باور است که در سر فصل آب و پساب اصلی‌ترین نقطه کار باید تدوین طرح‌های سریع آمایش سرزمین در مقیاس‌های مختلف قرار گیرد که این موضوع نیازمند مفاهمه در قالب شورای عالی آب است و هر چقدر سطح این مفاهمه افزایش یابد، آمادگی برای تدوین راهکارها بیشتر خواهد شد.
علاوه‌ بر این، اردکانیان بحث توسعه شبکه تولید، جمع‌آوری و پردازش آمار و اطلاعات پایه را به‌عنوان پیش نیاز یکی از سرفصل‌های برنامه خود دانسته و معتقد است باید ساختار مدیریت آب کشور را متناسب با اصول و توام با عرضه و تقاضا طراحی کرد.
همچنین وی بحث آب شیرین ‌کن‌ها را جزو برنامه‌های خود می‌داند و در این باره می‌گوید که قطعاً در اولویت بخشی به کارها تدوین طرح جامع برای برنامه‌های ارائه شده را در نظر خواهیم گرفت؛ ضمن اینکه امکانات و فرصت‌ها و هزینه‌های مربوط به استفاده از آب‌های متعارف را ارائه خواهیم کرد.وزیر نیرو بر این باور است که مسأله آب شیرین‌کن‌ها، آب‌های ژرف و سایر منابعی که می‌تواند منبع جدید باشد، مورد توجه است. در دوره مدیریت تقاضا اعتقاد بر این است که با صرف انتقال آب از نقطه‌ای به نقطه دیگر و در مبدأ مسائل خود را حل کرده‌ایم.
وی که مورد هجوم انتقادهای زیادی برای انتقال آب قرار گرفته بود معتقد است در مقطعی که می‌بایست در مورد طرح‌های تأمین آب سریع‌ترین تصمیم‌ها را به نتیجه می‌رساندیم مرتکب اشتباهاتی شده‌ایم که قطعاً به اینها پرداخته می‌شود و برخوردهای قانونی لازم با هر گونه قصوری نیز انجام خواهد شد.
وی در خصوص صنعت برق و انرژی‌های تجدیدپذیر نیز برنامه‌های خود را اینگونه تبیین کرد که ۵۰۰۰ مگاوات افزایش ظرفیت تجدید پذیر‌ها پیش‌بینی شده که ۴۰۰۰ مگاوات آن در دولت دوازدهم اجرایی خواهد شد و این سند علاوه بر تولید انرژی پاک نقش مهمی در اشتغالزایی خواهد داشت و تا پایان برنامه ۵۰۰ هزار اشتغال مستقیم و غیرمستقیم حاصل این مسأله است. وزیر دولت دوازدهم بر این باور است که انرژی‌های تجدیدپذیر نقش تعیین کننده‌ای در صنعت برق و انرژی تجدید پذیر دارند و می‌گوید: هشت میلیون تن دی اکسید کربن نتیجه استقرار این صنعت است که در کل بیش از ۲۵ درصد از تعهد غیرمشروط ما را در افق ۱۲ سال آینده قرار می‌دهد. گفتنی است رضا اردکانیان مدرک دکتری در زمینه مدیریت منابع آب را از دانشگاه مک مستر کانادا دارد‎.‎‏ او در 40 سال گذشته سمت‌هایی نظیر معاونت و قائم مقامی وزیر نیرو را داشته است.
فعالیت‌های اجرایی او در سطح بین‌المللی نیز شامل عضویت در هیأت رئیسه یونسکو – آی. اچ. پی (UNESCO-IHP) در پاریس (۱۳۸۱-۱۳۷۹) هیأت مدیره این نهاد در دلفت هلند (۱۳۸۶-۱۳۸۲)، هیأت مدیره انجمن بین‌المللی برق آبی در لندن (۱۳۸۵-۱۳۸۳) است.از دیگر فعالیت‌های او تأسیس و اداره مرکز منطقه‌ای مدیریت آب شهری تحت پوشش یونسکو در تهران (۱۳۸۶-۱۳۸۱) است. در سال های ۱۳۸۶ تا ۱۳۹۴ اردکانیان به‌عنوان مدیر مؤسس برنامه دهه بین‌المللی آب سازمان ملل به میزبانی دانشگاه سازمان ملل، در شهر بن آلمان مشغول به کار بود؛ وی همچنین در فاصله سال های ۱۳۸۸ تا ۱۳۸۹ به‌عنوان سرپرست معاونت دانشگاه سازمان ملل در اروپا فعالیت کرد.
در سال ۱۳۹۱، اردکانیان توسط رئیس دانشگاه سازمان ملل متحد و معاون دبیرکل آن سازمان به‌عنوان مدیر دانشگاه در زمینه مدیریت به هم پیوسته منابع زیست محیطی (آب، خاک و پسماند) در شهر درسدن آلمان برگزیده شد. از آن زمان، وی تحقیقات دانشگاهی و فعالیت‌های اداری مؤسسه را راهبری و مدیریت کرده است.
در سال ۱۳۹۳ نیز با توجه به‌برنامه دکتری مشترک بین دانشگاه صنعتی درسدن و دانشگاه سازمان ملل متحد، وی به‌عنوان استاد تمام منتخب دانشکده علوم محیط زیستی آن دانشگاه منصوب شد. حال باید با گذر زمان دید که آیا اردکانیان با توجه به سوابق و تجربیاتش می‌تواند برای آب و برق نسخه اصولی بپیچد یا اینکه حرف‌ها و برنامه‌هایش بیشتر جنبه نمایشی داشته است.