شایعه «ترک میز مذاکره» در مسقط؛ آمریکایی‌ها رفتند یا مذاکرات ادامه دارد؟

رویداد ۲۴| همزمان با برگزاری دور تازه گفت‌و‌گو‌های ایران و آمریکا در عمان، یک شایعه کوتاه، اما پرسرعت، برای ساعاتی فضای رسانه‌ای را به هم ریخت: «هیأت آمریکایی مذاکرات را ترک کرده است». این ادعا که ابتدا در شبکه‌های اجتماعی و برخی رسانه‌های آنلاین بازتاب پیدا کرد، به سرعت تبدیل به تیتر شد و در ادامه، روایت‌های متناقضی را به راه انداخت؛ روایتی که از «بن‌بست مذاکرات» حرف می‌زد و روایتی که آن را صرفاً یک سوءبرداشت از رفت‌وآمد‌های طبیعی هیأت‌ها در جریان مذاکرات می‌دانست.

آنچه به شکل مشخص قابل ردیابی است این است که منشأ این خبر، انتشار گزارش‌ها و ویدئو‌هایی از خروج یک کاروان از محل مذاکرات بود؛ کاروانی که برخی منابع غیررسمی مدعی شدند حامل مقام‌های آمریکایی بوده است. همین گزاره کافی بود تا برخی کاربران و کانال‌ها، خروج کاروان را به معنای «ترک میز مذاکره» تفسیر کنند؛ تفسیری که خیلی زود از سطح شبکه‌های اجتماعی عبور کرد و به برخی رسانه‌های فارسی‌زبان نیز رسید.

اما تقریباً همزمان با اوج گرفتن این روایت، صداوسیما در گزارشی اعلام کرد هیأت ایرانی برای دور دوم عازم محل مذاکرات شده و برخلاف شایعات، «آمریکایی‌ها مذاکرات را ترک نکرده‌اند». گزارش صداوسیما تأکید داشت که گفت‌و‌گو‌ها وارد مرحله اصلی شده و مذاکرات در جریان است؛ عبارتی که در ادبیات رسمی معمولاً به معنای پایان نیافتن نشست‌ها و تداوم روند گفت‌وگوهاست.

در کنار صداوسیما، برخی رسانه‌های داخلی نیز همین خط خبری را دنبال کردند و تلاش کردند این شایعه را در قالب «جنگ روانی» یا «فضاسازی رسانه‌ای» توضیح دهند. در مقابل، رسانه‌ها و منابعی که روایت خروج هیأت آمریکایی را بازتاب داده بودند، عمدتاً به همان مشاهده اولیه ــ یعنی خروج کاروان از محل ــ تکیه داشتند، بی‌آنکه سند رسمی یا نقل‌قول مستقیم از مقام آمریکایی ارائه دهند.

نکته کلیدی اینجاست که در مذاکرات دیپلماتیک، رفت‌وآمد‌های مکرر هیأت‌ها ــ به‌ویژه در گفت‌و‌گو‌هایی که مرحله‌بندی شده یا به شکل چندجلسه‌ای برگزار می‌شود ــ امر غیرعادی نیست. هیأت‌ها ممکن است برای استراحت، مشورت، هماهنگی امنیتی یا ارتباط با پایتخت‌های خود، محل گفت‌و‌گو را ترک کنند و دوباره بازگردند. به همین دلیل، صرف خروج یک خودرو یا کاروان، به تنهایی نمی‌تواند معادل «ترک مذاکرات» تلقی شود؛ مگر آنکه همراه با بیانیه رسمی، اعلام توقف مذاکرات یا نشانه‌های روشن سیاسی باشد.

از سوی دیگر، حساسیت این دور از گفت‌و‌گو‌ها باعث شده هر تصویر و خبر کوتاه، در کسری از دقیقه به تیتر تبدیل شود. فضای سیاسی منطقه و سایه بحران‌های امنیتی، به‌ویژه پس از تنش‌های سال ۲۰۲۵، شرایطی ایجاد کرده که هر نشانه کوچک از اختلاف، به سرعت به معنای شکست تعبیر می‌شود. در چنین فضایی، شایعه ترک هیأت آمریکایی نیز دقیقاً روی همان نقطه حساس دست گذاشت: ترس از اینکه گفت‌و‌گو‌ها حتی پیش از ورود به متن اصلی، متوقف شده باشد.

با این حال، در جمع‌بندی آنچه تاکنون به شکل رسمی منتشر شده، روایت غالب در رسانه‌های نزدیک به منابع رسمی ایران این است که مذاکرات نه تنها متوقف نشده، بلکه وارد مرحله اصلی شده است. تا این لحظه نیز هیچ اعلام رسمی از سوی دولت آمریکا یا مقام‌های مذاکره‌کننده این کشور منتشر نشده که ترک مذاکرات را تأیید کند.

به این ترتیب، ماجرای «ترک هیأت آمریکایی» بیش از آنکه یک خبر قطعی باشد، نمونه‌ای از همان وضعیت آشنا در پرونده ایران و آمریکا است: مذاکراتی که نه فقط پشت میز دیپلماسی، بلکه همزمان در میدان رسانه و جنگ روایت‌ها نیز پیش می‌رود.