انتقاد تند روزنامه اطلاعات از سیاست ارزی دولت؛ با خبرسازی نمیتوان دلار را مهار کرد
رویداد۲۴| روزنامه اطلاعات با انتقاد از سیاستهای بانک مرکزی برای کنترل بازار ارز، افزایش مداوم قیمت دلار را نشانه سردرگمی در مدیریت بازار دانست و تأکید کرد: اقدامات کوتاهمدت و خبرسازی نمیتواند ثبات پایدار در بازار ارز ایجاد کند.
این روزنامه در ابتدای یادداشت خود نوشت: «قیمت ارز در بازار آزاد بی وقفه بالا میرود و به تبع آن نرخ مبادلات ارزی در بازارهای رسمی نیز افزایش مییابد.»
اطلاعات در ادامه با اشاره به اظهارات رئیس کل بانک مرکزی درباره مداخله بهموقع برای کنترل بازار ارز نوشت: «در چنین شرایطی رئیس کل بانک مرکزی مدعی شده است برای کنترل بازار ارز به موقع مداخله خواهیم کرد ولی آنچه ظرف روزهای اخیر از این نهاد بانکی مشاهده کردهایم، چیزی جز فروش ارز به هر کد ملی (بخوانید ارزپاشی بیهدف و دلال آفرین) نبوده است.»
این روزنامه سپس به تغییر نرخ دلار در بازار رسمی اشاره کرده و نوشته است: «قیمت دلار آمریکا که در همین مکانیسم از سوی صرافیهای معتبر سیستم بانکی پنج روز قبل ۱۹۵ هزار تومان اعلام شده بود، دیروز به ۲۱۹ هزار تومان رسید.»
اطلاعات با استناد به این روند افزوده است: «یعنی بانک مرکزی حتی قدرت کنترل قیمت آنچه را که خود عرضه میکند، ندارد.»
هشدار درباره فشار نرخ ارز بر معیشت خانوارها
روزنامه اطلاعات در بخش دیگری از این یادداشت، موضوع افزایش نرخ ارز را فراتر از یک مسئله بازار دانسته و بر آثار آن بر زندگی خانوارها تمرکز کرده است.
این روزنامه نوشته است: «اما فراتر از این وضعیت سردرگم مدیریت بازار ارز، فشاری است که رشد نرخ تورم به معیشت خانوارها وارد میکند.»
به نوشته اطلاعات، افزایش مداوم نرخ ارز باعث رشد قیمت کالاها و خدمات شده، در حالی که قدرت خرید مصرفکنندگان، بهخصوص اقشار کمدرآمد، متناسب با این افزایش رشد نکرده است.
این روزنامه با اشاره به گزارش اخیر مرکز آمار آورده است: «بر اساس گزارش اخیر مرکز آمار نرخ تورم کالاهای خوراکی و آشامیدنی که عمدهترین نیاز سبد مصرفی خانوارها را تشکیل میدهد طی ماه گذشته نسبت به سال قبل ۱۲۸ درصد افزایش یافته، اما آیا قدرت خرید این اقلام در خانوارهای ایرانی به همین میزان رشد کرده است؟»
چرا طلا هم با وجود افت جهانی صعودی است؟
اطلاعات در ادامه به افزایش قیمت طلا و سکه در بازار داخلی، همزمان با کاهش شدید قیمت جهانی طلا اشاره کرده و آن را نشانهای از وجود مشکلات ساختاری در اقتصاد ایران دانسته است.
این روزنامه نوشته است: «جالبتر اینکه درست در بحبوحه ریزش شدید قیمت جهانی طلا، نرخ فلز زرد و انواع مسکوک زرین در بازار داخلی کاملاً صعودی است» و افزوده است که این وضعیت نشان میدهد نوسانات اخیر تنها به عوامل خارجی مربوط نیست و ریشه در «ناترازیهای ساختار اقتصاد داخلی» دارد.
به نوشته اطلاعات، تورم مزمن، رشد نقدینگی و ناترازی شبکه بانکی از جمله عواملی هستند که به بیثباتی بازار دامن میزنند.
این روزنامه همچنین نوشته است که مداخلات فعلی بانک مرکزی و سیاستهای مقطعی، از جمله تزریق ارز به مردم یا برخورد با دلالان، در تنظیم بازار موفق نبوده و «بی اثر مانده است.»
انتقاد از سیاست تثبیت دستوری نرخ ارز
روزنامه اطلاعات در ادامه، سیاستهای دستوری برای کنترل نرخ ارز را نیز مورد نقد قرار داده و نوشته است: «این گونه تدابیر مدیریتی بهدلیل سرکوب دستوری نرخ در برابر متغیرهای بنیادی، نهتنها پایدار نیست، بلکه چرخه «تثبیت و جهش» را تشدید کرده و بازار طلا را نیز با افزایش حباب مواجه میسازد.»
این روزنامه در ادامه، فهرستی از عوامل ساختاری مؤثر بر کاهش ارزش پول ملی ارائه کرده و نوشته است: «کسریهای ساختاری، رشد نقدینگی، ناترازی شبکه بانکی، تورم مزمن و افزایش نااطمینانیهای اقتصادی و سیاسی، فشار مستمری بر ارزش پول ملی وارد میکنند.»
اطلاعات سپس هشدار داده است که اگر سیاستگذار تلاش کند نرخ ارز را برای مدت طولانی به شکل دستوری پایین نگه دارد، در حالی که متغیرهای بنیادی اقتصاد مسیر دیگری را طی میکنند، آرامش ایجادشده در بازار دوام نخواهد داشت و فشارهای انباشته در نهایت میتواند خود را به شکل جهش شدیدتر قیمتها نشان دهد.
نسخه روزنامه اطلاعات برای کنترل بازار ارز
روزنامه اطلاعات در پایان تأکید کرده است که سیاست ارزی پایدار نیازمند مجموعهای از اقدامات هماهنگ است و نوشته است: «کنترل واقعی بازار ارز، با خبرسازی و اقدامات کوتاهمدت حاصل نمیشود.»
این روزنامه در ادامه، مهار پایدار رشد نقدینگی، اصلاح بانکهای ناسالم، کاهش ناترازیها، افزایش شفافیت، تقویت اعتماد عمومی، مدیریت انتظارات تورمی و ایجاد یک سیاست ارزی واقعبینانه و قابلباور را از الزامات موفقیت بانک مرکزی برشمرده است.
اطلاعات در جمعبندی این یادداشت تأکید کرده است: «بانک مرکزی زمانی میتواند نرخ ارز و بهدنبال آن بازار طلا و سکه را بهصورت پایدار کنترل کند که بهجای مبارزه با معلول، ریشههای اصلی بیثباتی اقتصادی را هدف قرار دهد.»
این روزنامه در پایان نوشته است: «اقتصادی که به انواع بیماریهای مزمن ساختاری مبتلاست، با سیاستهای دستوری به ثبات پایدار نمیرسد؛ ثبات واقعی، نتیجه اصلاحات واقعی است.»
