چین چگونه ناگهان بازی را به نفع ایران تغییر داد؟ | جزییات جدید از کمکهای اطلاعاتی پکن به تهران علیه واشنگتن
رویداد۲۴ | والاستریت ژورنال در گزارشی نوشت: مقامهای آمریکایی میگویند، پیش از آنکه ایران در ماه ژوئیه حملهای را انجام دهد که به کشته شدن سه نظامی آمریکایی منجر شد، تهران تصاویر ماهوارهای با وضوح بالا از یک پایگاه نظامی در اردن را از نهادهای چینی دریافت کرده بود.
به گفته این مقامها، این موضوع روشنترین نشانه تاکنون از آن است که حمایت چین از ایران در جریان جنگ، پیامدهای مرگباری برای نیروهای آمریکایی داشته است؛ زیرا آمریکا توانسته این تصاویر را به حمله مذکور مرتبط کند.
مقامهای آمریکایی حاضر نشدند نام شرکتها یا نهادهای چینی ارائهدهنده تصاویر را اعلام کنند و همچنین پکن را مستقیماً به دخالت در این حمله متهم نکردند. آنها میگویند تهران هم پیش از حمله و هم پس از آن، این تصاویر را دریافت کرده است.
اما این یافته میتواند تنشهای میان آمریکا و چین را پیش از نشست برنامهریزیشده دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، و شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، در ۲۴ سپتامبر افزایش دهد؛ بهخصوص پس از ماهها نارضایتی واشنگتن از اینکه پکن هشدارهای آمریکا درباره ارائه تصاویر ماهوارهای توسط شرکتهای چینی به ایران را نادیده گرفته است.
مقامهای ارشد آمریکایی تصاویر مرتبط با حمله ۱۷ ژوئیه را با همتایان چینی خود مطرح کردند، اما مقامهای چینی خواستار ارائه مدارک شدند. مقامهای آمریکایی میگویند چین بارها نگرانیهای واشنگتن را رد کرده و نپذیرفته است که شرکتهای چینی چنین فعالیتی انجام میدهند.
حمله ایران به پایگاه آمریکا در اردن
در حمله ۱۷ ژوئیه، موشکهای بالستیک ایران بخش اقامتی پایگاه هوایی «موفق السَلتی» در شمال شرق اردن را هدف قرار دادند؛ جایی که نظامیان آمریکایی در آن در حال استراحت بودند. سه سرباز آمریکایی کشته و چهار نفر دیگر زخمی شدند و برای درمان تخلیه پزشکی شدند. مقامهای آمریکایی همچنین گفتند ایران هواپیماهای سرنشیندار و بدون سرنشین مستقر در این پایگاه را نیز هدف قرار داده بود.
این حمله یکی از سه حمله موشکی جداگانه به این پایگاه در مدت ۲۴ ساعت بود و نشانهای از تشدید قابل توجه جنگ محسوب میشد. این حمله نخستین کشتههای آمریکایی پس از آتشبس ماه آوریل را رقم زد و دشواری حفاظت از نیروهای آمریکایی حتی در یک پایگاه بهشدت محافظتشده را نشان داد. همچنین نگرانیها درباره افزایش توانایی ایران برای هدف قرار دادن اهداف آمریکایی را افزایش داد.
سه روز پس از این حمله، ایران تصاویر ماهوارهای با وضوح بالا منتشر کرد که آسیبهای واردشده به سه منطقه مختلف پایگاه را نشان میداد. تصاویر ماهوارهای عمومی با وضوح پایینتر که توسط والاستریت ژورنال بررسی شده بود، خسارت به بیش از ۲۰ سازه در این سه منطقه را نشان میداد.
هشدارهای آمریکا به چین
بیشتر بخوانید:
ایران متحد ندارد | ائتلافهایی که چینی از آب در آمدند
تصاویر ماهوارهای از انهدام آشیانه جنگندههای آمریکا در اردن
مقامهای آمریکایی میگویند پیش از این حمله، مقامهای ارشد دولت ترامپ ماهها به همتایان چینی خود هشدار داده بودند که شرکتهای چینی در حال ارائه تصاویر ماهوارهای هستند که ایران میتواند از آنها برای هدف قرار دادن نیروها و تجهیزات آمریکایی در منطقه استفاده کند. دولت ترامپ در ماه مه چند شرکت چینی را تحریم کرد و گفت ارائه تصاویر ماهوارهای به ایران «نیروهای آمریکایی و نیروهای کشورهای شریک را تهدید میکند».
با این حال، دولت آمریکا در سطح عمومی تأثیر کمکهای احتمالی چین به ایران را کماهمیت جلوه داده است. چند روز پس از حمله ۱۷ ژوئیه، مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، با وانگ یی، وزیر خارجه چین، دیدار کرد. وقتی از روبیو پرسیده شد آیا چین اطلاعات هدفگیری در اختیار ایران قرار میدهد، او مستقیماً پاسخ نداد و گفت: «هیچ کاری که چین انجام داده، مسیر درگیری را به هیچ شکلی تغییر نداده است.»
افزایش توان هدفگیری ایران
در مراحل ابتدایی جنگ، حملات آمریکا به رادارها، ماهوارهها و تجهیزات دیگر ایران، توانایی این کشور برای مشاهده میدان نبرد را کاهش داده بود. ایران اغلب مکانهایی با اهمیت نظامی کمتر را هدف قرار میداد که اهداف مهمی در آنها وجود نداشت؛ موضوعی که نشان میداد تصویر دقیقی از پایگاههای آمریکا در اختیار ندارد.
اما مقامهای آمریکایی میگویند توانایی هدفگیری ایران در تابستان افزایش پیدا کرده است.
جیم لمسون، تحلیلگر سابق سازمان سیا که در حوزه ارتش و تسلیحات ایران تخصص داشته، گفت تصاویر تازه و با وضوح بالا از منابع چینی میتواند تغییرات اخیر در یک پایگاه را آشکار کند و به ایران کمک کند «مؤثرترین اهداف را در زمان مناسب انتخاب کند». او افزود تصاویر پس از حمله نیز میتواند به ایران در ارزیابی میزان موفقیت عملیات و تصمیمگیری برای حملات بعدی کمک کند.
تحلیلگران و مقامهای سابق میگویند این تصاویر احتمالاً تنها یکی از چندین منبع اطلاعاتی مورد استفاده ایران بوده است. ارتش ایران همچنین از ماهوارههای خود، منابع انسانی و اطلاعات و تصاویر روسیه استفاده میکند.
نگرانی آمریکا از کمک چین به عملیات دریایی ایران
مقامهای آمریکایی همچنین نگران هستند که چین ممکن است به ایران برای ردیابی ناوهای جنگی آمریکا نیز کمک کند. به گفته افراد مطلع، ایران در روزهای اخیر موشکهای بالستیک به سمت یک ناو هواپیمابر آمریکایی و دیگر کشتیهای جنگی شلیک کرده است. اگرچه فرماندهی مرکزی آمریکا اعلام کرده همه این حملات شکست خوردهاند، مقامها گفتهاند برخی از آنها «بهطرز خطرناکی نزدیک» بوده و توانایی ایران برای هدف قرار دادن کشتیهای در حال حرکت در حال بهبود است.
مقامهای آمریکایی و تحلیلگران میگویند صنعت ماهوارهای چین اغلب مرز میان شرکتهای تجاری و دولتی را محو میکند؛ زیرا حتی شرکتهایی که ظاهراً خصوصی هستند، تحت نظارت گسترده دولت فعالیت میکنند و بسیاری از آنها با دولت یا حزب کمونیست چین ارتباط دارند.
در ماه مه، دولت ترامپ سه شرکت چینی به نامهای MizarVision، Earth Eye و Chang Guang را تحریم کرد و مدعی شد این شرکتها تصاویر ماهوارهای ارائه، جمعآوری یا منتشر میکنند که ایران میتواند از آنها برای هدف قرار دادن نیروهای آمریکایی استفاده کند.
مقامهای کنگره آمریکا میگویند دولت ترامپ در هفتههای اخیر کمیتههای اطلاعاتی کنگره را درباره حمایتهایی که روسیه و چین از ایران ارائه میکنند، در جریان گذاشته است.
