کارشکنی معارضان سوری در نشست "سوچی"
رویداد۲۴-نشست صلح سوری در سوچی روسیه مدتها است که در کانون توجهات منطقهای و بین المللی قرار گرفته است. روسیه برای اولین بار طی چند سال اخیر میزبانی نشست میان دولت مرکزی و معارضان سوری را به صورت رسمی عهده دار شده است. این در حالی است که پیشتر سلسله نشست های صلح سوریه در شهرهای «ژنو» و «آستانه» برگزار شده است؛ نشست هایی که به دلیل کارشکنی های متعدد معارضان و حامیان منطقهای و بین المللی آنها بدون دستیابی به نتیجه ملموسی به حاشیه رانده شدند.حال این مذاکرات و گفتگوهای سیاسی به ایستگاه سوچی رسیده است؛ جایی که امید می رود نقطه پایان بحران هفت ساله سوریه از آنجا کلید زده شود. اما به نظر می رسد کارشکنی های معارضان پایانی ندارد. چرا که روز گذشته معارضان سوری اعلام کردند در نشست سوچی (۹ و ۱۰ بهمن) شرکت نخواهند کرد. دکتر قاسم محبعلی، تحلیلگر ارشد خاورمیانه به سئوالات "ایران انلاین" درباره عدم حضور معارضان در سوچی و کارشکنی های واشنگتن و آنکارا در سوریه پاسخ گفته است که می خوانیم:
بیتا میرعظیمی
عدم حضور معارضان سوری در نشست سوچی چه تأثیری بر روند صلح سوریه خواهد گذاشت؟ آیا به واقع عدم حضور یک طرف دعوا در این نشست اصل مذاکرات صلح را زیر سئوال می برد؟
نشست سوچی از طرف روسها با هدف حل و فصل بحران سیاسی طراحی شده است. طبیعی است در گفتمان میان طرفهای درگیری در سوریه نیز باید هر دو طرف دعوا حضور داشته و با نشستن بر سر میز مذاکره مشکلات خود را حل و فصل کرده و قدم قابل توجهی را در بازگرداندن صلح به این کشور جنگ زده بردارند. این در حالی است که به هیچ وجه مشکلات تنها با حضور یک طرف دعوا حل نشده و حضور تمامی طرف های دعوا در نشست های صلح ضروری و اجتناب ناپذیر است. بر این اساس عدم حضور مخالفان سوری در نشست سوچی مذاکرات صلح را قطعا به شکست خواهد کشید. چرا که راه حل بحران سوریه در مذاکرات همه جانبه با حضور طوایف نهفته است و در همین راستا نیز عدم حضور یک طرف دعوا اصل مذاکرات را زیر سئوال خواهد برد. ریشه تمامی این مشکلات نیز نشأت گرفته از بخش قابل توجهی از اهل سنت، کردها و بخش های دیگر باز می گردد که با حکومت بشار اسد مخالف بوده و خواستار حذف وی در صحنه سیاسی هستند.
تا چه حد نقش واشنگتن را در عدم همکاری معارضان سوری و کارشکنی های متعدد انها در نشست های صلح سوریه موثر می دانید؟
به طور طبیعی آمریکا علاقمند نیست تا روسها در جبهه سوریه نفوذ کامل داشته باشند. آمریکایی ها در عین حال مخالف حضور ایران در سوریه نیز می باشند. بر این اساس تلاش دارند تا تلاش های روسیه را به عنوان محور اصلی در تعیین آینده سوریه خنثی کرده و با حمایت های خود از معارضان کارشکنی هایی را در مسیر صلح سوریه ایجاد کنند. این در حالی است که روسیه تلاش دارد از طریق سوچی نقش خود را در سوریه افزایش دهد تا از این طریق در مذاکرات ژنو بالاترین دستاورد را نصیب خود کند. واقعیت این است که در صحنه سوریه بازیگران متعددی حضور دارند که هر یک از انها علی رغم این که در چند اردوگاه متفاوت منافع مشترکی دارند اما در نهایت در راستای منافع خاص خود قدم برداشته و به دنبال پیگیری منافع خود در این کشور می باشند. صحنه بازی سوریه بسیار پیچیده است و به نظر می رسد سیاستهای اعلانی و اعلامی متفاوتی در عقبه سیاستهای بازیگران در سوریه نهفته باشد.
ترکیه پیشتر به عنوان یکی از بانیان اصلی در نشست های مختلف با هدف حل و فصل بحران سوریه نقش آفرینی قابل توجهی داشت؛ چه عاملی باعث شد تا از توافق ایجاد کاهش مناطق تنش در سوریه گامی به عقب نهاده و حمله به شمال این کشور "عفرین" را برگزیند؟
ترکیه از ابتدای حضور در آستانه و نشست های دیگر ، تنها به افزایش حوزه نفوذ خود در سوریه می اندیشید. آنکارا در تلاش است تا حکومت بشار اسد رئیس جمهوری سوریه را ساقط کرده و حکومت مورد علاقه و حمایت خود را به جای وی برگزیند. در همین راستا نیز تحولات سوریه، آنکارا را به سمت مذاکرات سه جانبه در آستانه سوق داد. ترکها از ابتدا نگران حضور و نقش کردهای سوریه مورد حمایت واشنگتن بودند و سیاست مقابله با انها را در دستور کار خود قرار داده بود. در همین راستا نیز در ابتدا ضمن دوستی با ایران و روسیه تلاش کرد تا به این هدف نائل امده و میدان عمل را از کردهای این کشور بحران زده باز پس گیرد. آنکارا در نهایت با ناکامی در رسیدن به اهداف طراحی شده خود در سوریه، چاره ای جز حمله به "عفرین" را ندیده و نیروهای نظامی خود را به این منطقه گسیل کرد. عفرین یک کانتون خودمختار و منطقه ای کردنشین بشمار می رود و در عین حال نزدیکترین راه در دسترسی به آبهای آزاد و دریای اژه را دارا می باشد. ترکها به شدت نگرانند که با ایجاد فضایی مناسب در سوریه، کردها اقدام به تشکیل کشوری مستقل کرده و در چنین شرایطی ضمن تحریک کردهای ترکیه و جلب آنها برای اتحاد با یکدیگر در سرزمینی مشترک، آنکارا را در وضعیت بسیار خطیری قرار دهند. بر این اساس حمله ترکیه به سوریه یک عمل پیش دستانه با هدف رسیدن به منافع مورد نظر آنکارا در سوریه بخصوص مبارزه با کردها تلقی می شود.
