قرایی مقدم، جامعهشناس در گفتوگو با رویداد۲۴، با اشاره به طلب کرایه یک میلیون تومانی در روزهای برفی تشریح کرد:
ریشه سودجویی و بیرحمی در مواقع بحرانی کجاست؟
قرایی مقدم، جامعه شناس، بر این عقیده است که در جامعه امروزی ما، خصوصاً در شهرهای بزرگ، مردم به حاکمیت بی اعتماد شدهاند و به دلیل رفتارهایی دیدهاند و آنقدر که نقش مادیات در زندگی روزمره آنها پررنگ شده است، حتی نسبت به هم نوعان خود هم دچار بیرحمی شدهاند.
رویداد۲۴- قرایی مقدم، جامعه شناس، بر این عقیده است که در جامعه امروزی ما، خصوصاً در شهرهای بزرگ، مردم به حاکمیت بی اعتماد شدهاند و به دلیل رفتارهایی دیدهاند و آنقدر که نقش مادیات در زندگی روزمره آنها پررنگ شده است، حتی نسبت به هم نوعان خود هم دچار بیرحمی شدهاند.
«کرایه تاکسی از تهران تا فرودگاه امام، یکمیلیون تومان» این خبر را قطعاً در روزهای برفی اخیر زیاد شنیدهاید. خبری که در عین ناباوری و تعجب، حقیقت داشت.
در روزهای اخیر، تهران و سایر شهرهای ایران بالاخره بعد از مدتها و باگذشت بیش از یک ماه از شروع فصل زمستان، سفیدپوش شد و رنگ برف را به خود دید. بارش برف در تهران بعدازآن همه آلودگی هوا، قطعاً شور و اشتیاق مضاعفی را برای شهروندان داشت. در میان این خوشحالیها اما بار برف باعث شد تا دررفت و آمدها نیز مشکلاتی ایجاد شود. در همان ساعات اولیه بارش برف، اتوبان تهران-قم و تهران-کرج بهطور کامل مسدود شد و هموطنان بسیاری در این مسیر نزدیک به 13 ساعت در ماشین و در اتوبان گرفتار شدند. پروازهای هر دو فرودگاه مهرآباد و امام خمینی بهطور کامل مسدود و مدارس و دانشگاهها نیز به مدت دو روز تعطیل شد.
بسیاری از مردم از مسئولین و به دلیل ضعف عملکردی در خصوص راهبندان و گرفتار شدن در برف و کولاک ابراز نارضایتی کردند که در جای خود جای بررسی دارد، هرچند که برخی از مسئولین نیز در این خصوص توضیحات لازم را هم ارائه دادهاند. همه ماجرا اما این نبود، تاکسیداران و برخی از افرادی که ماشین در اختیار داشتند، برای جابهجایی مسافرینی که به دلیل جادهی برفی و نبود تاکسی در فرودگاه مانده بودند، رقمهای نجومی طلب میکردند؛ یعنی برای مسیری که حداکثر 80 تا 100 هزار تومان است، مبالغی مانند 500 هزار تومان تا یکمیلیون را درخواست میکردند.
این اتفاق اما آنقدر تعجبآور و شوکه کننده بود که صدای بسیاری از مردم و جامعهشناسان را درآورد. سؤالی که برای بسیاری از مردم ایجاد شد، این بود که چرا در شرایط سخت و بحرانی، زمانی که بحث مادیات به میان میآید، مردم در بیرحمی از یکدیگر سبقت میگیرند؟ مگر عموماً نباید در چنین شرایطی به یکدیگر کمک کنند؟ به گفته بسیاری از جامعهشناسان، تمامی این رفتارها به دلیل نداشتن اعتماد، نبود آموزشهای صحیح و گسسته شدن ارتباط مردم با حکومت نشات میگیرد.
امانالله قرایی مقدم، جامعهشناس و کارشناس مسائل اجتماعی در گفتوگو با رویداد۲۴، با اشاره به رفتار نامناسب مردم در قبال همنوعان خود در شرایط سخت و بحرانی، گفت: متأسفانه در طول تاریخ، مردم ایران هیچگاه در رابطه میان دولت و مردم مشارکت داده نشدهاند. اگر اتفاق اخیر که در رابطه با برف بود، در یک روستا یا شهر کوچک رخ داد میداد مردم سریعاً به کمک یکدیگر میشتافتند، نه اینکه بخواهند برای رساندن مردم فرودگاه، کرایهها را تا یکمیلیون تومان افزایش دهند.
قرایی مقدم، بابیان اینکه مردم از حکومت بریدهاند، تصریح کرد: مردم آنقدر از حکومت دلزده شدهاند که فکر میکنند همه کارها بر عهده دولت و حکومت است و چون یک کنترل و نظارتی بر اجرای امور نیست، مردم تا متوجه میشوند در یکجایی دولت حضور دارد و میتواند ورود کند، دیگر خودشان وارد نمیشوند، زیرا اعتماد ندارند و وظیفه دولت را از وظیفه خودشان جدا میدانند. مردم خودشان را از دولت و دولت را از خودشان نمیدانند.
این جامعهشناس، ادامه داد: مردم با دولت و حکومت بیگانه شدهاند و به همین دلیل همهچیز را از دولت میخواهند. متأسفانه علاوه بر این موضوعات، ما پرورش و تربیت هم نیافتهایم. نه در مدرسه، نه در کتابها، نه در صداوسیما و بهطورکلی در هیچ کجا، به کمک، تعاون و همکاری با یکدیگر تعلیم داده نشدهایم. ما اگر در مدارس فرزندانمان را از همان کودکی به سمتوسوی همکاری و تعاون سوق میدادیم، اکنون اینچنین دچار مشکل نمیشدیم. مردم به حکومت اعتماد ندارند زیرا هر زمان که در یک امری مشارکت داشتند، با مشکل مواجه شدند.
قرایی مقدم در همین رابطه، یادآور شد: بهصورت مثال در حادثه زلزله کرمانشاه مشاهده کردیم که مردم بهجای کمک به هلالاحمر و این قبیل مراکز، سعی کردند اگر کمکی دارند، به افرادی مانند علی دایی، صادق زیباکلام و ... بدهند، زیرا به دستگاههای زیرمجموعه حکومت کاملاً بیاعتماد هستند. زمانی که حکومت مردم را در امور مختلف مشارکت نمیدهد، مردم هم سعی میکنند بیتفاوت باشند و دخالتی در امور نداشته باشند. اینیک اصل جامعهشناسی است، زمانی که شما برای کسی ارزش و منزلت قائل نشوید، نتیجهاش میشود همین رفتارهای بیرحمانه و غیرمنصفانهای که مردم از خود نشان میدهند. متأسفانه حکومت، به مردم فقط در حد حرف بها و ارزش میدهد، بله مردم سرور ما هستند، آقای ما هستند و ... اما زمانی که همین مردم برای کاری به ادارهای مراجعه میکنند، نوکر رجوع هستند و نه اربابرجوع. درنتیجه مردم زمانی که چنین رفتارهایی میبینند کاملاً بیاعتماد میشوند. سعدی میگوید «هر که فریادرس روز مصیبت خواهد، او در ایام سلامت به جوانمردی کوش» آیا حکومت در ایام سلامت به مردم توجه کرد که اکنون انتظار دارد مردم به حکومت و حتی به هم نوعان خودشان توجه کنند؟
این جامعهشناس بابیان اینکه مردم تنها و بیکس شدهاند، خاطرنشان کرد: مردم بیهویت شدهاند، ارزش مردم بهاندازه پول، ثروت و جایگاهی که دارند شده است. روابط سوری شده است، یک دختر را در پل مدیریت کشتند، هیچکس جلو نرفت. مردم در شهرهای بزرگ نسبت به هم بیگانه و بیتفاوت شدهاند.
قرایی مقدم با تأکید بر اینکه ما و فرزندانمان در خصوص همکاری هیچ آموزشی ندیدهایم، تصریح کرد: مردم ما نسبت به همدیگر بیرحم شدهاند، اصولاً جامعه سرمایهداری، یک جامعه بیرحم است. زمانی که مادیات به وجود میآید، بحث معنویات بسیار کمرنگ میشود. مردم اکنون همدیگر را برای پول و جایگاهی که دارند میخواهند، شما اگر زیبا و تحصیلات داشته باشید اما ثروتمند نباشید، کسی شما را نمیپذیرد. متأسفانه نقش مادیات در جامعه ما آنقدر پررنگ شده که مردم برای یک مسیر تهران تا فرودگاه در شرایط بحرانی، نرخ یکمیلیون تومان را در نظر میگیرند.
این جامعهشناس با تأکید بر اینکه مردم در جوامع امروزی، همانند ربات هستند، گفت: مردم همانند ربات و کاملاً بدون احساس شدهاند. در چنین جوامعی هم بیرحمی و بیاعتمادی افزایش پیدا میکند، هم آسیبهای اجتماعی و جنایت.
متاسفانه مدیران و دست اندرکاران نظام و بسیاری از دشمن های،دوست نما بعد انقلاب آرام آرام مردم را به گرانی معتاد کردند به طوری که هر شخص چیزی می خرید انتظار گران شدن آن داشت حالا مردم کاملا به اینکار معتاد شده اند زمین می خرند خوشحال می شوند که گران سود یا هر کالای دیگر آنها نمی دانند که گران نشده باارزش،پول ملی کم شده متاسفانه نجات معتاد بسیار سخت است 
