مهدی پازوکی، اقتصاددان در گفتوگو با رویداد۲۴ تشریح کرد:
دلایل سیر صعودی قیمت سکه و ارز در بازار داخلی
یک اقتصاددان معتقد است؛ فعالیتهای دولت دهم در راستای تحقق برجام به اقتصاد کشور کمک بسیاری کرد. همچنین افزایش قیمت سکه و دلار به مسائل جهانی اقتصاد مرتبط است.
رویداد۲۴- یک اقتصاددان معتقد است؛ فعالیتهای دولت دهم در راستای تحقق برجام به اقتصاد کشور کمک بسیاری کرد. همچنین افزایش قیمت سکه و دلار به مسائل جهانی اقتصاد مرتبط است.
سیر سعودی در افزایش نرخ دلار و قیمت ارز جامعه را نسبت به شرایط اقتصادی نگران کرده است. اما این نگرانی از دیدگاه علم اقتصاد جدی است؟ آیا این افزایش قیمتها غیرطبیعی است؟ دولت چه نقشی در روند رشد قیمتها دارد و آیا توانایی کنترل قیمتها را دارد؟
مهدی پازوکی، استاد دانشگاه درباره افزایش قیمت دلار و سکه طلا در چند روز اخیر به رویداد۲۴ گفت: این موضوع یک اصل اقتصادی است که قیمت سکه به قیمت جهانی آن بستگی دارد. از همین رو قیمت سکه بر اساس قیمت انس طلای جهانی تعیین میشود. همچنین قیمت دلار هم به دلیل مبادلات جهانی بر قیمت سکه تأثیر میگذارد. همچنین بر اساس علم اقتصاد، عرضه و تقاضا بر قیمت طلا بیتأثیر نیست. از همین رو این افزایش قیمت طبیعی است.
پازوکی همچنین درباره دلایل افزایش قیمت دلار گفت: دلار هم کالایی مثل سایر کالاها است که قیمت آن در بازار تعیین میشود. زمانی که حسن روحانی به ریاست جمهوری رسید، قیمت هر دلار حدود ۳۶۵۰ تومان بود که بعد از سه ماه در مهر ماه ۹۲ این عدد به کمتر از ۳۲۰۰ تومان کاهش پیدا کرد.
به گفته وی، اگر قیمت سه سال قبل دلار یعنی ۳۲۰۰ تومان را در نظر بگیریم طبق گزارش بانک مرکزی در سه سال گذشته تورم متوسط سالانه ۱۵ درصدی داشتهایم که بر این اساس سه سال گذشته بهطورکلی با تورم ۴۵ درصدی روبرو بودهایم.
این استاد دانشگاه افزود: تورم جهانی متوسط سالانه حدود ۵درصد بوده است که اگر در سه سال ضرب کنیم به تورم ۱۵ درصد خواهیم رسید. بنابراین تفاضل حاصل از تورم جهانی و تورم داخلی ۳۰ درصد است. بر اساس این فرمول قیمت دلار نیز چیزی حدود ۳۰ درصد باید افزایش پیدا کند.
پازوکی افزود بر همین اساس در طول سه سال گذشته قیمت دلار حدود ۹۰۰ تومان باید افزایش پیدا کند. بنابراین عدد ۴۱۰۰ تومان تا ۴۲۰۰ تومان برای بازار دلار عددی طبیعی در اقتصاد ایران است.
همچنین وی با تشریح ثابت نگهداشتن قیمت دلار از سوی دولتها گفت: دولتها در راستای تلاش برای ثبات بازار به شکلی مصنوعی قیمت دلار را ثابت نگه میدارند. این در حالی است که با کوچکترین شوک به بازار، قیمت واقعی نمود پیدا میکند.
این کارشناس مسائل اقتصادی با بیان اینکه «مدیریت نرخ شناور ارز راهکاری مناسب است» گفت: یکی دیگر از راهکارهای ثبات قیمت دلار تعدیل مابهالتفاوت نرخ تورم داخلی و جهانی است. البته با توجه به تورم داخلی که در شرایط فعلی مهار هم شده است قیمت فعلی دلار طبیعی است و با افزایش قیمت شدید مواجه نیستیم.
از سویی دیگر وی با اشاره به تاثیر عملکرد سیاسی تندروها در داخل کشور بر اقتصاد گفت: یکی از معضلات و مشکلات اقتصاد کشور این است که برخلاف جوامع غرب منافع ملی برای این گروه هیچ اهمیتی ندارد و بیشتر خواهان منافع شخصی خود هستند. تندروها به دلیل بهرهوری از رانتهای اقتصادی و دسترسی به منابع مالی خواستار کسب سود بیشتر هستند.
به اعتقاد پازوکی تندروها به دلیل دسترسی به تریبون ملی و صداوسیما سعی دارند تا جو را برخلاف منافع ملی سوق دهند تا منفعت بیشتری از آشفتگی اقتصادی به دست آورند. این کار اما بسیار خطرناک و دقیقاً برخلاف سود و منفعت ملی کشور است.
به گفته پازوکی سال گذشته ایران کمتر از یکمیلیون بشکه صادرات نفت داشت، این در حالی است که در حال حاضر ایران روزانه ۲۴۵۰ هزار بشکه روزانه صادرات نفت داریم. از سویی دیگر در حال حاضر وضعیت ارزی کشور نیز خوب است. البته در ماه ژانویه ازآنجاییکه تقاضا برای خرید ارز دلار زیاد است نیز قیمت ارز افزایش مییابد.
این در حالی است که وی معتقد است دولت روحانی با به نتیجه رساندن برجام خدمت بسیار بزرگی به اقتصاد کشور کرد که درک آن در حال حاضر برای تندروها این موضوع قابلدرک نیست که برجام چه نقش مهمی در پیشبرد مسائل اقتصادی کشور داشته است.
این اقتصاددان با تشریح این موضوع که اگر ایران در توافق برجام موفق نشده بود در حال حاضر ایران نیز با سیاست نفت در برابر غذا باید پیشروی میکرد گفت: شاهد این موضوع نیز موقعیت نفتکشهای ایران قبل از دولت روحانی بود. نباید فراموش کنیم که قبل از برجام نفتکشهای ایران در جنوب آفریقا هم که هیچ ارتباطی به امریکا ندارد، اجازه جابجایی نداشت.
وی با تأکید بر این موضوع که برجام از بهترین اتفاقهای تاریخی ایران است افزود: من بهعنوان یک اقتصاددان باوجود انتقادهایی که بر دولت وارد میدانم از برجام بهطورجدی حمایت میکنم. همچنین برخلاف تبلیغاتی که علیه برجام انجام میشود خوشبختانه دستاوردهای برجام برای اقتصاد کشور بسیار ارزشمند بوده است.
این اقتصاددان گفت: یکی از مهمترین دستاوردهای برجام نرخ رشد ۷/۲ درصدی در شرایط فعلی کشور است. این در حالی است که دولت روحانی در زمان تحویل اقتصاد کشور با شرایط بسیار بد و نامناسبی مواجه بود. شواهد این موضوع نرخ رشد منفی، درآمد سرانه پایین و نرخ تورم بالای ۴۰ درصد بود.