آیا طاعون روسی جهان را تهدید می‌کند؟
رویداد۲۴| در روز‌های اخیر انتشار اخبار مربوط به فوت مشکوک یک محقق ۲۸ ساله در مؤسسه تحقیقاتی مقابله با طاعون در شهر شلخوف (منطقه ایرکوتسک سیبری)، گمانه‌زنی‌ها و نگرانی‌های متعددی را در سطح بین‌المللی ایجاد کرده است. گزارش‌های غیررسمی حاکی از آن است که جان‌باختن این پژوهشگر پس از شکستن یک لوله آزمایش حاوی عامل بیماری‌زا رخ داده و در پی آن، حدود ۲۰۰ نفر تحت نظارت پزشک و چندین مرکز درمانی در قرنطینه قرار گرفته‌اند. با این حال، نهاد‌های رسمی روسیه علت مرگ را «ذات‌الریه با منشأ ناشناخته» اعلام کرده و تا کنون ابتلای قطعی به طاعون را تأیید نکرده‌اند.
طاعون ریوی چقدر کشنده است؟
بیماری طاعون توسط باکتری یرسینیا پستیس (Yersinia pestis) ایجاد می‌شود و شدیدترین نوع آن، «طاعون ریوی» است. این نوع طاعون می‌تواند از طریق قطرات تنفسی فرد مبتلا به‌سرعت به دیگران منتقل شود. بدون درمان به‌موقع، نرخ مرگ‌ومیر طاعون ریوی بسیار بالا و می‌توان گفت ۱۰۰ درصد است. علائم بیماری شامل تب ناگهانی، سردرد، تنگی نفس، درد قفسه سینه و سرفه همراه با خلط خونی یا آبکی است که به‌سرعت پیشرفت می‌کند.
آیا احتمال همه‌گیری جهانی مشابه کرونا وجود دارد؟
پزشکان و متخصصان سازمان‌های بهداشتی بین‌المللی مانند CDC و WHO تأکید می‌کنند که احتمال تبدیل طاعون به یک اپیدمی جهانی مانند کرونا بسیار پایین است. دو دلیل عمده برای این اطمینان وجود دارد:
۱. ماهیت باکتریایی: طاعون یک بیماری باکتریایی است، نه ویروسی. برخلاف ویروس کرونا که درمان دارویی مستقیمی در ابدا نداشت، طاعون با آنتی‌بیوتیک‌های رایج به‌راحتی قابل درمان و مهار است.
۲. شروع سریع علائم: بیماران طاعونی به‌سرعت دچار علائم شدید می‌شوند و برعکس کرونا، دوره ناقل بی‌علامت طولانی‌مدت ندارند؛ بنابراین شناسایی و قرنطینه مبتلایان بسیار سریع‌تر انجام می‌شود.
نظر پزشکان و انستیتو پاستور؛ آیا طاعون به ایران می‌رسد؟
مقامات بهداشتی از جمله رئیس انستیتو پاستور ایران، خواستار پرهیز از شتاب‌زدگی و شایعات شده‌اند. انستیتو پاستور تأکید دارد که تا زمان انتشار نتایج قطعی آزمایشگاهی توسط مراجع بین‌المللی، نباید سناریو‌های بحرانی را قطعی دانست.
درباره احتمال ورود این بیماری به ایران نیز متخصصان خاطرنشان می‌سازند که هیچ خطر فوری یا تهدید مستقیم همه‌گیری برای کشور وجود ندارد. ایران از سال ۱۳۲۵ دارای مرکز مرجع کشوری پایش و تشخیص طاعون در انستیتو پاستور (و مرکز تحقیقاتی اکنلو) است. کانون‌های طبیعی زیست این باکتری در حیات‌وحش کشور به‌طور مستمر توسط تیم‌های تخصصی رصد می‌شوند. با توجه به فاصله جغرافیایی، اقدامات قرنطینه‌ای در سیبری و وجود نظام پایش بهداشتی هوشیار در کشور، ورود یا شیوع این بیماری در ایران بسیار بعید است.
