از قلعه محاصرهشده تا رازهای مرگبار؛ چرا «سامورایی و زندانی» مورد توجه قرار گرفت؟
رویداد۲۴| مازیار وکیلی- ساموراییها در ژاپن نماد و آیکون فرهنگی ژاپن در طول تاریخ طولانی این کشور هستند. ساموراییها نجیبزادگان نظامی و افسر کاست در قرون وسطی و اوایل عصر جدید ژاپن بودند.. ساموراییها همیشه به یک طایفه یا ارباب مشخص وابسته بودند. این افراد پیرو مجموعه ضوابطی بودند که بعدها بوشیدو نامیده شد. گرچه تعداد ساموراییها کمتر از ۱۰٪ جمعیت ژاپن بود، اما آموزههای آنان را همچنان میتوان هم در زندگی روزمرهٔ مردم ژاپن و هم در هنرهای رزمی ژاپنی امروز مشاهده کرد. شاید این وابستگی فرهنگی بوده که باعث شده سینمای ژاپن همیشه سراغ ساموراییها و فرهنگ پیچیده حاکم بر این طبقه اجتماعی که بوشیدو معروف است برود. روحیات ساموراییها که آمیختهای از سلحشوری، فداکاری و وفاداری بوده است این طبقه اجتماعی را تبدیل به قهرمانانی جذاب و دوست داشتنی کرده است که حتی کارگردانان دیگر کشورها هم به سراغ راه و روش زندگی آنها رفته و براساس این راه و روش فیلمهای درخشانی ساختهاند که میتوان از میان آنها به «سامورایی» ساخته ژان پیر ملویل و رونین جان فرانکن هایمر اشاره کرد. سامورایی و زندانی آخرین فیلمی است که سینمای ژاپن درباره ساموراییها تولید کرده و به تازگی اکران شده است. فیلمی که بسیار مورد توجه منتقدان و تماشاگران قرار گرفته و به نظر میرسد یکی از فیلمهای موفق اکران امسال باشد. «سامورایی و زندانی» (زندان سیاه، کوکوروژو) یک فیلم درام تاریخی و معمایی ژاپنی محصول سال ۲۰۲۶ است که به نویسندگی و کارگردانی کیوشی کوروساوا و بر اساس رمانی به همین نام اثر هونوبو یونزاوا ساخته شده است. در این فیلم بازیگرانی همچون ماساهیرو موتونکی، ماساکی سودا، یوریکو یوشیتاکا، مونتاکا آئوکی و ریوتا میاداته به ایفای نقش میپردازند. داستان فیلم با محوریت شخصیت آراکی موراشیگه (با بازی ماساهیرو موتونکی) در جریان محاصره قلعه آریوکا در سال ۱۵۷۹ روایت میشود. این فیلم نخستین اکران جهانی خود را در تاریخ ۱۹ مه در بخش «Cannes Premiere» جشنواره فیلم کن ۲۰۲۶ تجربه کرد. پس از آن، در تاریخ ۱۹ ژوئن توسط شرکت «شوچیکو» (Shochiku) در سینماهای ژاپن به نمایش درآمد.
بیشتر بخوانید: «خشمگینها»؛ بازگشت پرقدرت سینمای اکشن هنگکنگ با نبردی نفسگیر
حدود یک ماه پس از اکران، در تاریخ ۲۲ ژوئیه، اعلام شد که این فیلم در گیشه ژاپن به فروشی بیش از یک میلیارد ین دست یافته و بدین ترتیب به نخستین فیلم به کارگردانی کیوشی کوروساوا تبدیل شده است که به چنین دستاوردی میرسد. سامورایی و زندانی را کیوشی کوروساوا کارگردانی کرده که علی رغم شباهت اسمی با اسطوره سینمای ژاپن آکیرا کوروساوا هیچ نسبتی با او ندارد.
خلاصه داستان فیلم سینمایی سامورایی و زندانی
داستان در ژاپنِ قرن شانزدهم میگذرد و ماجرای ارباب موراشیگه آراکی را دنبال میکند که در قلعهاش محاصره شده است. او با جنایاتی مرموز روبهرو میشود و برای کشف حقیقت، با کانبی کورودا — استراتژیستی که در بند است — متحد میگردد.
ماساهیرو موتونکی ستاره فیلم سینمایی سامورایی و زندانی
ماساهیرو موتونکی بازیگر نقش اصلی فیلم سینمایی سامورایی و زندانی متولد ۲۱ دسامبر ۱۹۶۵ است. او نقش شخصیت اصلی، دایگو کوبایاشی، را در فیلم «عزیمتها» (Departures) ایفا کرد؛ فیلمی که برندهٔ جایزهٔ بهترین فیلم خارجیزبان در هشتاد و یکمین دورهٔ جوایز اسکار شد. بازی او در این اثر، برایش جایزهٔ بهترین بازیگر مرد را در جوایز سینمایی آسیا-اقیانوسیه (۲۰۰۹)، سومین دورهٔ جوایز فیلم آسیا و سی و دومین دورهٔ جوایز آکادمی ژاپن به ارمغان آورد. موتونکی فعالیت هنری خود را به عنوان عضوی از گروه پسرانه «شیبوگاکیتای» (Shibugakitai) آغاز کرد (نام این گروه ترکیبی از واژههای «شیبوئی» (shibui) به معنای سرسخت/خشن و «گاکی» (gaki) به معنای بچهها/بچهپرروها است؛ که با واژه «شیبوگاکی» (shibugaki) به معنای خرمالوی گس نیز همنام است). این گروه در سال ۱۹۸۲ تحت مدیریت شرکت «جانیاند اسوشیتس» (Johnny & Associates) پا به عرصه گذاشت و در بخش عمدهای از دهه ۱۹۸۰ از محبوبیت برخوردار بود. پس از فروپاشی این گروه موسیقی، موتوکی به بازیگری روی آورد. نخستین نقش سینمایی مهم او، ایفای نقش یک راهب ذن در فیلم کمدی «رقص فانتزی» (Fancy Dance) به کارگردانی ماسایوکی سوئو بود. موتوکی همچنین در فیلم بعدی سوئو با عنوان «سومو دو، سومو دونت» (Sumo Do, Sumo Don’t) به ایفای نقش پرداخت؛ اثری که موجب شد مخاطبان خارج از ژاپن نیز با او آشنا شوند. او بعدها با کارگردانانی همچون تاکاشی میکه (در فیلم «مردمان پرندهای در چین») و شینیا سوکاموتو (در فیلم «دوقلوها») همکاری کرد.
نگاهی کلی به فیلم سینمایی سامورایی و زندانی
در وبسایت معتبر جمع آوری نقد فیلم راتن تومیتوز سامورایی و زندانی از مجموع ۸۹ نقد امتیاز ۹۷% را به دست آورد که امتیاز بسیار بالایی به حساب میآید.
ببشتر بخوانید: نقد و بررسی انیمه شیطانکش (Demon Slayer) | انیمهای با محبوبیت جهانی
در جمع بندی نظر منتقدان درباره این فیلم آمده است: «فیلم "سامورایی و زندانی" که با هوشمندیای به تیزیِ لبهی یک شمشیر کاتانا ساخته و پرداخته شده، اثری معمایی و ظریف است که بار دیگر بر تسلط کارگردان، کیوشی کوروساوا، در هر ژانری صحه میگذارد.» در وبسایت متاکریتیک هم که از میانگین وزنی استفاده میکند نیز این فیلم بر اساس نظر ۲۲ منتقد، نمره ۸۴ از ۱۰۰ را به دست آورده که نشاندهندهی «تحسین همگانی» است. چیس هاچینسون از نشریه «دِ رپ» (TheWrap) در نقدی مثبت نوشت: «این فیلمی است که در عین داشتن وسعتی چشمگیر، فضایی صمیمی دارد و به پرسشهای بزرگی میپردازد که ژاپنِ قرن شانزدهم با آنها روبهرو بود؛ آن هم از دریچه شخصیتهایی که عمدتاً یا در اتاقها با یکدیگر گفتوگو میکنند و یا در میان مناظری واقعاً خیرهکننده حضور دارند.»