حسن تفتیان، دوومیدانی کاری که تاریخساز شد / بیشتر از هر فردی قدر صدم ثانیهها را میدانم
رویداد۲۴-بیست و دومین دوره رقابتهای دوومیدانی قهرمانی آسیا ۱۸ تیرماه در هند به پایان رسید و تیم ملی دو و میدانی کشورمان موفق شد با ۴ مدال طلا و یک برنز به بهترین نتیجه تاریخ دوومیدانی ایران در رقابتهای آسیایی دست یابد.نتیجه تیم ملی در مسابقات دوی 100 متر هم تاریخی بود، جایی که حسن تفتیان توانست برای نخستین بار دوومیدانی ایران را در این بخش صاحب مدال طلا کند. سریعترین مرد ایران قبل از المپیک همه را متوجه درخشش خود کرده بود تا با رکورد 10:04 ثانیه کمترین فاصله را برای رسیدن به رکورد زیر 10 داشته باشد. او به نیمه نهایی المپیک هم رفت و با این کار نگاهها را به سوی خود کشاند. تفتیان پس از بازگشت از ریو به پاریس رفت تا تمرینات خود را زیر نظر «اونتانن گای» مربی نامدار فرانسوی دنبال کند، تمرینات تفتیان جدی و حرفهای دنبال شد تا او توانست با رکورد 10:25 ثانیه آقای آسیا شود. قبل از این تفتیان رکورد 100 متر ایران را به نام خود ثبت کرده بود تا این دفعه نوبت به طلای آسیا باشد. قبل از تفتیان، رضا قاسمی در دوی 100 متر تنها ایرانی بود که مدال آسیایی داشت، او در سال 2015 در همین مسابقات به مدال برنز دست یافت اما تفتیان طلسم 100 متر را با کسب مدال طلا شکست. حالا ورزش ایران با درخشش دوومیدانی کاران در مسابقات قهرمانی آسیا میتواند امیدوار باشد که در المپیک تنها به کشتی و وزنهبرداری دل نبندد چرا که با ظهور این ستارهها احتمال میرود که در دیگر رشتهها نیز مثل دوومیدانی ستارههایی بیایند و بدرخشند و به مدال المپیک دست یابند. در ادامه گفتوگوی «ایران» را با این دونده پرافتخار کشورمان میخوانیم.
در مورد مسابقات قهرمانی آسیا برای ما بگو، از نخستین طلای با ارزش ایران در دوی 100 متر.
از بهمن ماه سال گذشته تمریناتم را با مربی جدیدم برای حضور در مسابقات فصل جاری آغاز کردم، هدفم حضور مقتدرانه در مهمترین مسابقات یعنی قهرمانی آسیا بود که خوشبختانه این گونه شد و زحماتم به بار نشست. بعد از المپیک روزهای سختی را پشت سر گذاشتم و برای آمادگی بیشتر در مسابقات باید 4 ماه در خارج از کشور تمرین میکردم و با شرایطی همچون دوری از وطن مواجه بودم که این موضوع برای من بسیار سخت بود. تمام این پروسه طی شد تا اینکه به فصل مسابقات رسیدم اما متأسفانه در ابتدای فصل با آسیب دیدگی جزئی در مسابقات کشورهای اسلامی مواجه شدم و به این دلیل نتوانستم در فینال این مسابقات حضور یابم و به نتیجه دلخواه برسم. بعد از مسابقات کشورهای اسلامی به کمک دوستانم توانستم خیلی زود کارهای درمانیام را انجام دهم و به شرایط مسابقه بازگردم. بعد از رفع کامل مصدومیت با توجه به نظر مربیام در دو مسابقه در کشور فرانسه حضور یافتم و نتایج خوب و قابل قبولی کسب کردم و به هدفم که حضور در مسابقات قهرمانی آسیا بود، نزدیکتر شدم. برنامهریزیام برای حضور موفق در مسابقات قهرمانی آسیا بود و با توجه به حضور نداشتن مربیام به دلیل موافقت نکردن فدراسیون برای اعزام او به هند به صورت تلفنی با «اونتانن گای» در ارتباط بودم و به هر حال توانستم تنهایی کار را جلو ببرم و اولین مدال طلای دوی 100 متر آسیا را کسب کنم. از این بابت خوشحالم و هنوز راه زیادی برای پیشرفت و فتح سکوهای دیگر باقی مانده است.
از رکورد 10:25 در مسابقات قهرمانی آسیا راضی بودی؟
به دلیل برگزاری مسابقات قهرمانی آسیا به صورت مرحلهای شرایط کاملاً خاص است و باید مراقب بود و انرژی را برای حضور در فینال حفظ کرد تا در مراحل بعد با انرژی بیشتری مسابقه داد، سختی کار ما به خاطر شرایط آب و هوایی هند بیشتر شده بود، در زمان برگزاری مسابقات بارندگی کار را سختتر کرده بود و به این دلیل یک ساعت مسابقات ما با تعویق برگزار شد که این روند در گرم کردن ما تأثیر منفی داشت. مشکل دیگری هم در مسابقات قهرمانی آسیا داشتیم و برخی از رقبای ما در این مسابقات آسیایی نبودند و کشورهای عربی دوندههای آفریقایی را جذب کردهاند که یکی از این دوندههای آفریقایی «فیمی اوگوند سون» دونده نیجریهای الاصل نام داشت، او واقعاً فوقالعاده بود، این دونده نیجریهای نفر سوم مسابقات داخل سالن جهان بود و رکورددار آسیاست، او از سال 2010 برای قطر میدود و از آن زمان تا مسابقات قهرمانی آسیا هیچ وقت روی سکوی دومی نایستاد و در تمام مسابقات قهرمان شده بود اما در مسابقات قهرمانی آسیا برای اولین بار دوم شد. خدا را شکر میکنم که تمام این برنامهریزیها به کمک همه دوستانم جواب داد و این موارد موجب شد تا من بتوانم در مرحله فینال بهترین عملکرد را داشته باشم و بهترین نتیجه ممکن را در این مسابقات بگیرم اما باران شدید موجب شد تا رکورد زدن در این شرایط سختتر شود چون در برخی نقاط تا حدی آب در پیست دوومیدانی جمع شده بود که کفش مان کاملاً داخل آب فرو میرفت و علاوه بر این نرمی پیست مسابقات هم موجب شد تا نتوانم به رکورد مورد نظرم دست یابم. این نرمی پیست برای دوی سرعت به هیچ وجه مناسب و استاندارد نبود.
بارها وعده دادهای که زیر 10 ثانیه میدوی اما تاکنون موفق نشدی به قولت عمل کنی، چه زمانی به این مهم خواهی رسید؟
حقیقتاً رشته ما رشته سختی است، رشته دوومیدانی رکوردی است بخصوص رکوردهای من که به مرز 10 ثانیه رسیده، شکستن رکورد زیر 10 ثانیه شرایط خاصی میطلبد البته من در تمرینات رکوردهای خوبی ثبت کردهام و چندین بار به رکورد زیر 10 ثانیه رسیدم اما مهم این است که این اتفاق در روز مسابقه رخ دهد، در روز مسابقه شرایط بدنی و عوامل زیاد دیگری هستند که باید دست به دست هم بدهند تا در مسابقه این رکورد تکرار شود اما امیدوارم در مسابقات پیش رو این رکورد را به نامم ثبت کنم. مسابقات خوبی در پیش داریم، مسابقات جهانی در پیش است و مطمئناً در آنجا شرایط مهیا خواهد بود. رقبای المپیکی هم در مسابقات جهانی حضور خواهند داشت و قطعاً در حضور این حریفان رقابت خوبی خواهم داشت.
چقدر به ثبت رکورد زیر 10 ثانیه فکر میکنی؟
من همیشه به این موضوع فکر میکنم. نه تنها من بلکه خیلی از دوستانم خواب دیدند که من زیر 10 ثانیه دویدم، به من میگویند که ما خواب دیدیم به این رکورد رسیده ای اما قطعاً روزی خواب دوستانم تعبیر خواهد شد و به این رکورد خواهم رسید.
چه تعبیری از صدم ثانیهها داری؟
این صدم ثانیهها وابستگی زیادی به زندگی ما دوندگان دارد. این صدم ثانیهها تعیین کننده یک سال تمرین کردن و یک سال زحمت کشیدنهای ما است که این سختیها به همین صدم ثانیهها وابسته است. فکر میکنم که من بیشتر از هر فردی میتوانم قدر این صدم ثانیهها را بدانم چرا که دائماً در حال جنگیدن هستم برای کم کردن همین صدم ثانیهها.
یک ورزشکار دوومیدانی جدا از برگزاری تمرینات نیازمند چه ابزاری است؟
در وهله اول یک دوومیدانی کار باید استعداد داشته باشد و این موضوع مقدمه ورزش است، بدون استعداد، یک فرد هرچقدر در بهترین شرایط و امکانات کار کند مطمئناً تاحدی میتواند پیشرفت داشته باشد اما لازمه کار استعداد است. پس از استعداد به بعد امکانات میرسیم، چرا که در این رشته داشتن مربی و فراهم شدن ابزار پیشرفت واقعاً تعیین کننده خواهد بود. تیمی که باید یک ورزشکار را حمایت کنند از جمله فیزیوتراپ یا ماساژور خیلی مؤثر است. نمیخواهم در مورد سختیهای رشته خودم صحبت کنم اما این واقعیت است که دوی 100 متر رشته سختی به حساب میآید، این را نه من بلکه تمامی کارشناسان دنیا میگویند چون قرار است سریعترین مرد دنیا انتخاب شود و اهمیت دوی 100 متر به همین خاطر است. تمامی دانشگاههای معتبر دنیا و تمامی متخصصان روی ورزشکاران دوی 100 متر کار میکنند. یک دونده 100 متر باید قدرت و سرعت را در بالاترین سطح داشته باشد و انجام این دو موضوع در کنار هم کار بسیار سختی است چون قدرت و سرعت موجب میشود تا درصد آسیب دیدگی فرد بالا رود، قدرت و سرعت دو مقوله جدا است چرا که قدرت سرعت را کند میکند و انجام همزمان این دو عمل کار بسیار سختی است و این موضوع کار مربیان را برای تربیت یک ورزشکار بسیار سختتر میکند اما به هر حال این ورزش زیباییهای خاص خودش را دارد و میبینید که دوی 100متر یکی از پرهوادارترین رشتههای دنیا محسوب میشود.
لقب «اوسین بولت» آسیا را به شما دادهاند، این لقب را دوست داری؟
حقیقتاً این لقب را دوست ندارم چرا که هر انسانی شخصیت خودش را دارد و من زیاد از اینکه بگویند اوسین بولت هستی، خوشم نمیآید. یوز ایرانی را بیشتر دوست دارم چرا که متعلق به فرهنگ ما است.
چطور بولت به رکورد زیر 10 ثانیه رسیده؟
مطمئناً تنها موضوعی که او را نسبت به سایر دوندهها متمایز کرده این است که او استعداد خارق العاده ای دارد، رکوردها بیشتر در سنین نوجوانان و جوانان به ثبت میرسد و او در جوانان رکورددار دنیا است و در وهله دوم هم امکانات دخیل است، وقتی او با هواپیمای اختصاصی اش به هر مسابقه ای میآید، وقتی که همیشه تیم 4 نفره به همراه دارد و 8 اسپانسر قدرتمند داشته باشد قطعاً هر ورزشکاری که استعداد داشته باشد میتواند با این امکانات به بالاترین سطح ممکن برسد.
سرسخت ترین رقیبت کیست؟
همیشه رقابت وجود دارد و نمیتوانیم خودمان را از پیش برنده بدانیم بخصوص در رشته ما که اولین اشتباه آخرین اشتباه است اما همین ورزشکار قطری که در مسابقات قهرمانی آسیا در جایگاه دوم ایستاد یکی از اصلی ترین رقیبانم محسوب میشود که رکورددار آسیاست و مطمئناً در بازیهای آسیایی هم یکی از رقیبان جدی من خواهد بود، ورزشکاران شرق آسیا هم سرعت بالایی دارند، در مسابقات قهرمانی آسیا یک ورزشکار از کشور مالزی حضور داشت که او هم عملکرد بسیار خوبی در این دوره از مسابقات داشت.
در کل میتوانیم آینده دوومیدانی ایران را با این نتیجه تاریخی در مسابقات آسیایی درخشان بدانیم؟
میتوانیم البته نباید دلخوش به نتایجی باشیم که به صورت مقطعی در یک زمان به دست میآید، مطمئناً حریفان ما بیکار ننشستند که ما برویم در مسابقات و همین نتایج را تکرار کنیم، در وهله اول باید همین روند را حفظ کنیم البته در این راه نیازمند امکانات بیشتری هستیم، باید به دوومیدانی توجه بیشتری شود تا این رشته بتواند در مسابقات به نتایج دلخواه دست یابد چرا که استعداد در این رشته بیشمار است و کشور ما از این نظر مشکلی ندارد. خیلی خوشحالم که جامعه دوومیدانی به یک همدلی و اتحاد رسید که این نتایج ثمره همین همدلی بود.
چه مسابقاتی در پیش داری؟
مسابقات جهانی مهمترین مسابقات پیش رو است. متأسفانه اعتبار ویزای شینگن من تمام شده و امکان تمرین در کشورهای اروپایی را ندارم به همین دلیل مجبورم تمریناتم را در تهران دنبال کنم البته درخواست اردوی 20 روزه خارج از کشور را برای حضور در مسابقات جهانی داده ام که امیدوارم موافقت شود. حساسیت کار من در مسابقات جهانی بالاست چرا که میخواهم نتیجه بهتری نسبت به دور گذشته بگیرم، من دوره قبل تا نیمهنهایی رفتم و امیدوارم که این دوره بتوانم در فینال حاضر شوم، با توجه به زمان کمی که تا مسابقات جهانی باقی مانده است امیدوارم شورای برون مرزی و فدراسیون برای برگزاری تمریناتم در خارج از کشور موافقت کنند.
مشکلات عدم صدور ویزا مشکلات کوچکی است که ورزشکاران ما با آن روبهرو هستند، مسئولان میتوانند با پیگیریهای بیشتر این مشکل نهچندان بزرگ را مرتفع کنند.
قطعاً این گونه است. این اولین باری است که من در رسانه ای بیان میکنم اما من 30 تیرماه به مسابقات «دایموند لیگ» موناکو دعوت شدم که اوسین بولت هم در این مسابقات حضور داشت، حضور در این مسابقه برای من بسیار با ارزش بود چرا که هر دوندهای در دنیا به این مسابقات دعوت نمیشود اما من بعد از قهرمانی در آسیا به این مسابقات دعوت شدم که به خاطر مشکلات صدور ویزا نتوانستم در این مسابقه حضور یابم و با دوندگان برتر دنیا رقابت کنم. حضور من در این مسابقات میتوانست ثمره خوبی برای دوومیدانی و حتی ورزش ایران داشته باشد، مشکلات ویزا در محدوده اختیارات فدراسیون نیست و فراتر از فدراسیون است و امیدوارم که مسئولان ورزش کشورمان و همچنین وزارت امور خارجه این مشکلات را برطرف کنند چرا که حل این مشکلات امکانپذیر است و تنها به پیگیریهای بیشتر نیاز دارد. مسئولان ورزش میتوانند مشکلات ویزای ورزشکارانی را که اکثر مسابقاتشان در اروپا برگزار میشود حل کنند. مثلاً یک مشکل در سال گذشته داشتیم که مسابقات جهانی سال گذشته در امریکا برگزار شد اما به خاطر همین مشکلات نتوانستیم در این مسابقات شرکت کنیم و از این نظر ضرر کردیم چرا که مسابقات مهمی را از دست دادیم.
حرف آخر.
شاید رشته ما انفرادی است و خیلیها فکر کنند که فقط حسن تفتیان بوده که توانسته به این نتایج برسد اما افراد زیادی در این مسیر به من کمک کردند تا به اینجا برسم. مطمئناً من تنهایی هیچ زمان نمی توانم کاری را انجام دهم، از خانواده که همه جوره پشتیبان من بوده اند، پدر و مادرم که واقعاً در این سالها زحمات بسیاری برای من کشیده اند تا فدراسیون که به عنوان حامی اصلی ورزشکاران است و از همه و همه که در کنار هم بودند و مرا حمایت کردند، باید تشکر کنم و بگویم که امیدوارم بتوانم با موفقیت در مسابقات پیش رو قدردانشان باشم.