یک رأی تا توقف جنگ؛ چرا سنا دوباره به ترامپ فرصت داد؟
رویداد۲۴| رأی ۵۰ به ۴۹ سنای آمریکا به رد تازهترین قطعنامه محدودکننده اختیارات جنگی دونالد ترامپ، در ظاهر یک پیروزی دیگر برای کاخ سفید بود؛ اما بسیاری از تحلیلگران آمریکایی معتقدند اهمیت این رأی بیش از آنکه در نتیجه آن باشد، در فاصله بسیار اندک آرا و تکرار مداوم تلاش کنگره برای مهار اختیارات رئیسجمهور نهفته است.
این قطعنامه که از سوی دموکراتها ارائه شده بود، دولت ترامپ را ملزم میکرد در صورت نداشتن مجوز رسمی کنگره، به مشارکت نظامی آمریکا در جنگ با ایران پایان دهد. با این حال، اکثریت جمهوریخواه سنا بار دیگر مانع پیشبرد آن شدند و تنها با اختلاف یک رأی، این تلاش شکست خورد.
در این رأیگیری سه سناتور جمهوریخواه یعنی سوزان کالینز، لیزا مورکوفسکی و رند پال برخلاف اکثریت حزب خود به قطعنامه رأی مثبت دادند و در مقابل، جان فترمن تنها سناتور دموکراتی بود که از موضع دولت ترامپ حمایت کرد. همین آرایش آرا نشان میدهد که اختلاف نظر درباره ادامه جنگ دیگر صرفاً یک نزاع حزبی میان جمهوریخواهان و دموکراتها نیست.
شکست در رأیگیری؛ موفقیت در ارسال پیام سیاسی
اگرچه این قطعنامه تصویب نشد، اما بسیاری از رسانههای آمریکایی تأکید کردهاند که هدف اصلی طراحان آن، افزایش فشار سیاسی بر کاخ سفید و وادار کردن دولت به پاسخگویی درباره ادامه جنگ بوده است.
روزنامه گاردین این رأی را نشانه افزایش نگرانی در واشنگتن نسبت به جنگی توصیف کرد که برخلاف وعده اولیه ترامپ، از یک عملیات کوتاهمدت به درگیری چندماهه تبدیل شده است. این روزنامه نوشت هرچه جنگ طولانیتر میشود، حمایت سیاسی از آن نیز شکنندهتر خواهد شد.
در مقابل، فاکسنیوز و رسانههای نزدیک به جمهوریخواهان، نتیجه رأیگیری را تأییدی بر ادامه حمایت اکثریت سنا از سیاست خارجی ترامپ دانستند؛ هرچند گزارشهای همین رسانهها نیز به نگرانی برخی جمهوریخواهان درباره هزینههای جنگ، کاهش ذخایر مهمات و ضرورت دریافت گزارشهای محرمانه بیشتر اشاره کردهاند.
اختلاف اصلی؛ جنگ نیست، اختیار آغاز جنگ است
یکی از مهمترین نکاتی که در تحلیل رسانههای آمریکایی تکرار میشود، این است که موضوع رأیگیری الزاماً مخالفت یا موافقت با سیاست فشار بر ایران نبود؛ بلکه بحث بر سر حدود اختیارات رئیسجمهور در آغاز و ادامه جنگ بدون مجوز کنگره بود.
دموکراتها با استناد به «قانون اختیارات جنگی» مصوب سال ۱۹۷۳ استدلال میکنند که رئیسجمهور نمیتواند بدون مجوز کنگره، نیروهای آمریکایی را برای مدت طولانی درگیر جنگ نگه دارد. در مقابل، جمهوریخواهان میگویند فرمانده کل قوا باید در شرایط بحرانی اختیار لازم برای مدیریت عملیات نظامی را داشته باشد و محدود کردن این اختیارات میتواند به ضرر امنیت آمریکا تمام شود.
شکافی که هر بار عمیقتر میشود
اگرچه جمهوریخواهان همچنان اکثریت سنا را در اختیار دارند، اما مرور رأیگیریهای ماههای گذشته نشان میدهد حمایت از قطعنامههای محدودکننده جنگ نسبت به ابتدای درگیری به تدریج افزایش یافته است.
خبرگزاری رویترز در گزارشهای خود بارها تأکید کرده که در هر دور رأیگیری، تعداد بیشتری از جمهوریخواهان نسبت به ادامه جنگ ابراز تردید کردهاند؛ موضوعی که از نگاه تحلیلگران، نشانه افزایش نگرانی درباره هزینههای مالی، فرسایشی شدن عملیات و پیامدهای سیاسی آن برای انتخابات میاندورهای آمریکاست.
حتی در مقاطعی از تابستان امسال، سنا برای نخستین بار یک قطعنامه همزمان درباره محدود کردن جنگ را تصویب کرد؛ هرچند آن مصوبه به دلیل غیرالزامآور بودن، اثر حقوقی مستقیمی بر تصمیمات کاخ سفید نداشت. با این حال همان رأی نیز از نگاه ناظران، علامتی از افزایش فاصله بخشی از جمهوریخواهان با سیاست جنگی ترامپ تلقی شد.
نگرانی از هزینههای جنگ
موضوع دیگری که در اغلب تحلیلها دیده میشود، نگرانی فزاینده درباره هزینههای اقتصادی و نظامی جنگ است.
بر اساس گزارش رسانههای آمریکایی، وزارت دفاع آمریکا از کنگره درخواست بودجه اضطراری ۸۰ میلیارد دلاری برای تأمین هزینههای ادامه عملیات نظامی کرده است. همزمان برخی سناتورهای جمهوریخواه نیز درباره کاهش ذخایر مهمات و فشار فزاینده بر توان نظامی آمریکا ابراز نگرانی کردهاند. دموکراتها نیز این وضعیت را نتیجه نبود راهبرد مشخص برای پایان دادن به جنگ میدانند.
رسانههای جهان چه میگویند؟
بررسی پوشش رسانههای بینالمللی نشان میدهد هر رسانه از زاویه متفاوتی به این رأی نگاه کرده است.
گاردین این رأی را بیش از هر چیز نشانه افزایش نارضایتی سیاسی از جنگ و کاهش محبوبیت آن در افکار عمومی آمریکا دانسته است.
رویترز بر روند تدریجی افزایش مخالفتها در کنگره و شکاف در میان جمهوریخواهان تمرکز کرده و این موضوع را مهمتر از شکست خود قطعنامه ارزیابی میکند.
سیبیاس نیوز تأکید کرده که اختلاف یک رأی نشان میدهد فاصله مخالفان و موافقان جنگ نسبت به ماههای گذشته کمتر شده و هر رأیگیری جدید میتواند نتایج متفاوتی رقم بزند.
آسوشیتدپرس نیز در گزارشهای پیشین خود روند رأیگیریهای کنگره را نشانه افزایش فشار قانونگذاران بر دولت برای پاسخگویی درباره اهداف و هزینههای جنگ ارزیابی کرده بود.
پیروزی امروز، تضمین فردا نیست
نتیجه رأیگیری اخیر نشان داد دونالد ترامپ هنوز از حمایت اکثریت جمهوریخواهان سنا برخوردار است و فعلاً مانع حقوقی جدی برای ادامه سیاست نظامی خود در برابر ایران ندارد. با این حال فاصله بسیار اندک آرا، افزایش مخالفت در داخل حزب جمهوریخواه، نگرانی درباره هزینههای جنگ و تکرار پیدرپی رأیگیریهای مشابه، از شکلگیری شکافی حکایت دارد که هرچه جنگ طولانیتر شود، میتواند به یکی از مهمترین چالشهای سیاسی کاخ سفید تبدیل شود.
به همین دلیل بسیاری از ناظران معتقدند شکست این قطعنامه بیش از آنکه پایان یک پرونده باشد، آغاز مرحله تازهای از کشمکش میان کنگره و کاخ سفید بر سر حدود اختیارات رئیسجمهور در ادامه جنگ با ایران است؛ کشمکشی که احتمالاً در ماههای آینده و همزمان با افزایش فشارهای اقتصادی، نظامی و انتخاباتی، بار دیگر به صحن سنای آمریکا بازخواهد گشت.
