نسخه «اعتماد» برای بحران هرمز؛ ایران بهجای تهدید، ابتکار مدیریت مشترک تنگه را مطرح کنیم
رویداد۲۴| روزنامه اعتماد با اشاره به تحولات اخیر در هرمز و «واقعه لارک»، پیشنهاد کرده است ایران از رویکرد «تهدید هرمز» عبور کرده و با تکیه بر بازدارندگی، دیپلماسی و همکاری منطقهای، خود را بهعنوان یکی از اصلیترین طرفهای تأمینکننده امنیت پایدار این تنگه معرفی کند.
این روزنامه نزدیک به دولت، در مطلبی با اشاره به تحولات اخیر نوشته است: «واقعه لارک و پاسخ ایران در اردن، نشانه ورود مناقشه هرمز به مرحلهای تازه است؛ مرحلهای که در آن امنیت دریایی، انرژی، تجارت، بازدارندگی و دیپلماسی به یکدیگر گره خوردهاند.»
این روزنامه در ادامه تأکید کرده است که در چنین شرایطی، ایران نباید تنها در جایگاه کشوری ظاهر شود که توان مختل کردن تردد در تنگه هرمز را دارد، بلکه باید تلاش کند خود را بهعنوان یکی از اصلیترین طرفهای قادر به ایجاد امنیت پایدار در این آبراه معرفی کند.
اعتماد در این زمینه نوشته است: «این تغییر زاویه نگاه بسیار مهم است.»
از «توان ایجاد هزینه» تا «توان ایجاد نظم»
روزنامه اعتماد در ادامه تحلیل خود، مسئله اصلی را نحوه تبدیل قدرت ژئوپلیتیکی ایران در هرمز به یک ظرفیت پایدار دیپلماتیک و امنیتی دانسته و نوشته است: «قدرت ایران در هرمز زمانی به حداکثر اثر راهبردی خود میرسد که از «توان ایجاد هزینه» به «توان ایجاد نظم» تبدیل شود.»
این روزنامه در عین تأکید بر اهمیت بازدارندگی، دیپلماسی را نیز برای مدیریت بحران ضروری دانسته و آورده است: «بازدارندگی برای جلوگیری از جنگ ضروری است، اما دیپلماسی برای جلوگیری از تداوم بحران ضرورت دارد.»
بر اساس این تحلیل، اعتماد پیشنهاد راهبردی خود برای ایران را بر چهار محور استوار کرده است: «بازدارندگی برای دفاع، دیپلماسی برای مهار، همکاری منطقهای برای امنیت، مبادله متوازن منافع برای پایداری.»
این روزنامه معتقد است چنین رویکردی میتواند به ایران کمک کند تا به جای واکنش صرف به تحولات هرمز، ابتکار عمل بیشتری در مدیریت شرایط داشته باشد.
عمان؛ حلقه اتصال تهران با منطقه و جهان
روزنامه اعتماد در بخش دیگری از مطلب خود، نقش عمان را در این چارچوب مورد توجه قرار داده و این کشور را حلقهای بالقوه برای ارتباط میان ایران، کشورهای منطقه و بازیگران بینالمللی دانسته است.
اعتماد تأکید کرده است: «هرمز نباید به میدان دایمی آزمون قدرت تبدیل شود.»
در ادامه این مطلب آمده است: «امنیت این تنگه برای ایران، کشورهای عربی منطقه، قدرتهای جهانی و اقتصاد بینالمللی یک منفعت مشترک است.»
این روزنامه بر همین اساس پیشنهاد کرده است ایران با استفاده از ابتکار عمل دیپلماتیک، روایت موجود درباره بحران هرمز را تغییر دهد؛ از روایتی که بر «تهدید هرمز» متمرکز است به روایتی که بر «مدیریت مشترک هرمز» تأکید دارد.
مدیریت مشترک به معنای عقبنشینی نیست
اعتماد در ادامه تأکید کرده است که چنین رویکردی نباید به معنای عقبنشینی ایران از ظرفیت بازدارندگی یا چشمپوشی از حقوق خود تلقی شود.
این روزنامه نوشته است: «این رویکرد نه به معنای عقبنشینی از بازدارندگی است و نه به معنای چشمپوشی از حقوق ایران، بلکه دقیقا برعکس، تلاش برای تبدیل موقعیت ژئوپلیتیکی ایران به سرمایه دیپلماتیک و اقتصادی است.»
از نگاه اعتماد، اهمیت هرمز تنها به توانایی یک طرف برای ایجاد اختلال در عبور و مرور کشتیها محدود نمیشود و مسئله مهمتر، تبدیل این تنگه به مسیری امن، باثبات و قابل پیشبینی برای انرژی و تجارت منطقه است.
پرسش اصلی؛ چه کسی هرمز را امن میکند؟
روزنامه اعتماد در بخش پایانی مطلب خود، بر تغییر پرسش اصلی درباره آینده تنگه هرمز تأکید کرده است.
این روزنامه نوشته است: «درنهایت، پرسش اصلی دیگر این نیست که چه کسی میتواند هرمز را ببندد؛ پرسش راهبردی این است که چه کسی میتواند هرمز را به امنترین، باثباتترین و قابلپیشبینیترین مسیر انرژی و تجارت منطقه تبدیل کند.»
اعتماد معتقد است اگر ایران بتواند به جای واکنش صرف، برای این مسئله طرح و ابتکار ارائه کند، میتوان از بحران اخیر برای بازتعریف جایگاه تهران در ترتیبات امنیتی منطقه استفاده کرد.
این روزنامه در پایان نوشته است: «اگر ایران بتواند در پاسخ به این پرسش، طرح و ابتکار ارایه دهد، نه صرفا واکنش، آنگاه واقعه لارک میتواند از یک بحران نظامی به فرصتی برای بازتعریف جایگاه ایران در معماری امنیتی خلیجفارس تبدیل شود.»
