ضربه سخت مخالفان به اردوغان

رویداد۲۴-در یک راهپیمایی 400 کیلومتری و سه هفته‌ای که نقطه پایانی آن روز گذشته در شهر استانبول ترسیم شد، مخالفان رجب طیب اردوغان یک بار دیگر از او خواستند مراحل و مراتب دموکراسی را گرامی بدارد و با وضع قواعد بازدارنده، هر روز از دامنه بسط آن در ترکیه نکاهد.نقطه شروع حرکتی را که «راهپیمایی برای عدالت» نامگذاری شده، کمال قلیچدار اوغلو، رهبر حزب مخالف دولت ترکیه ترسیم کرد که کوشید با راهپیمایی از آنکارابه استانبول به روند زندانی شدن یکی از اعضای حزب خویش در پارلمان اعتراض کند ولی تا چشم باز کرد، دید صدها و صدها شهروند دیگر، چه مردم عادی و چه فعالان سیاسی در همسویی و اعلام وحدت با وی در این راهپیمایی اعتراض‌آمیز شرکت کرده‌اند و از اردوغان توقع دارند به بهانه تقویت دموکراسی و دور کردن ارتشی‌ها از مناصب قدرت، دائماً قوانین اساسی ترکیه را به نفع خود جرح و تعدیل نکند.

قلیچدار اوغلو دیروز یک بار دیگر به‌رسانه‌های مستقر در استانبول گفت: «ترکیه دیگر نمادی ازدموکراسی نیست و ساز و کارهای متفاوتی دارد و به‌واقع تبدیل به یک مایه عذاب برای اهالی این کشور شده و این چیزی است که ما تلاش و اصرار به تعویض و تغییر آن داریم.» این راهپیمایی قدری بیش از یک سال بعد از سرکوب حرکتی کودتا مانند که ظاهراً از جانب ارتش ترکیه سازماندهی شده بود، صورت می‌پذیرد. این کودتا اردوغان را قادر ساخت بخشی عظیم از ارتش را که به آن اعتماد نداشت از چرخه حکومتی خارج سازد و علاوه بر‌آن خواستار بازنویسی قانون اساسی شود و در نهایت در جایگاه قوی‌ترین و پر امکان‌ترین رئیس‌جمهوری ترکیه در سال‌های معاصر بنشیند.

امروز مخالفان اردوغان می‌پرسند چرا حالت اضطرار برخاسته از آن کودتا و روش‌های‌ نقد امنیتی هنوز برچیده نشده و به طور اعلام نشده همچنان در سطح وسیعی از ترکیه برقرار است و مهم‌تر اینکه چرا اردوغان حق دارد هر کس را که خلاف مصالح خویش می‌انگارد، در یک چشم به‌هم زدن به‌بند و حبس بکشد و آیا این برخورد یکسویه عین دیکتاتوری نیست؟

مرحله آخر راهپیمایی که به استانبول منتهی شد و به روز یکشنبه پیوند خورد، به سبب 20 روز قبلی که با تقلای شرکت‌کنندگان همراه شده بود، خستگی شدید و آشکار آنها را به نمایش گذاشت و با اینکه یک گروه موسیقی آواهای شاد و ریتمیک می‌نواختند، راهپیمایان مانند دونده‌های ماراتن، از نفس افتاده و بی‌رمق بودند. این وصف حال همه مخالفان دیگری هم هست که در یکی دو سال اخیر علیه طیب اردوغان اقدام به صحبت کرده اما جز کوفتگی جسمانی و سرخوردگی روحی حاصلی در دست نداشته‌اند. در همین راهپیمایی تازه پایان یافته نیز دو نفر دچار حمله قلبی شدند و حال خیلی‌ها به هم خورد و کار به درمان آنها در بیمارستان‌ها کشید. بیش از هر چیزی حرف‌های قاطعانه اردوغان و حرکات مزبور از جانب بخشی از مردم به این معنا است که در ترکیه فعلی چیزی که وجود ندارد یکپارچگی عقیدتی و همسویی اقدامات سیاسی است.

دیروز نیز آدم‌های حاضر در استانبول ترکیه به دو بخش تقسیم شده بودند. عده‌ای با شعارهای خود اردوغان را دیکتاتور عصر مدرن می‌نامیدند و برخی در نقطه مقابل او را تحسین می‌کردند. راهپیمایی اخیر هم که دیروز به فرجام نهایی‌اش رسید، هیچ مشکلی را به‌طور قطعی و نهایی حل نمی‌کند اما یک ضربه آشکار به دولت اردوغان است که هرچند نظامیان مخالف خود را بازداشت و از عرصه خارج کرد، اما نمی‌تواند راهپیمایانی را که بیشتر‌شان از میان مردم عادی می‌آیند مهره‌های سیاسی این و آن بینگارد و بر آنها هم دستبند بزند.