هیچ دانشگاه ایرانی در فهرست ۱۰۰ دانشگاه برتر آسیا نیست
رویداد۲۴| کیو. اس هفته گذشته نسخه ۲۰۲۷ رتبه‌بندی آسیایی خود را منتشر کرد. فهرستی که در آن بیش از ۱۷۰۰ دانشگاه از سراسر آسیا و ۲۶ نظام آموزش عالی حضور دارند و ۵۰ مورد از آن سهم ایران است. دانشگاه هنگ‌کنگ همچنان جایگاه نخست خود را در رتبه‌بندی QS در منطقه آسیا حفظ کرده است و پس از آن، دانشگاه پکن در رتبه دوم قرار دارد. دانشگاه تسینگ‌هوا با صعودی شش‌پله‌ای به جایگاه سوم رسیده و سه دانشگاه برتر این رتبه‌بندی را تکمیل می‌کند.
هنگ‌کنگ با پنج دانشگاه در میان ۱۰ دانشگاه برتر، بیشترین نماینده را در این فهرست دارد. چین (به‌جز هنگ‌کنگ و ماکائو) با سه دانشگاه و سنگاپور با دو دانشگاه در رتبه‌های بعدی قرار می‌گیرند. اگرچه ترکیب ۱۰ دانشگاه برتر نسبت به دوره پیشین رتبه‌بندی تغییری نکرده است، جایگاه هشت دانشگاه در این فهرست جابه‌جا شده است. دانشگاه تسینگ‌هوا بیشترین میزان پیشرفت را در میان ۱۰ دانشگاه برتر به ثبت رسانده و با صعودی شش‌پله‌ای به رتبه سوم رسیده است. همچنین دانشگاه سیتی هنگ‌کنگ با سه پله صعود در جایگاه چهارم قرار گرفته و دانشگاه چینی هنگ‌کنگ نیز با دو پله ارتقا، به رتبه پنجم رسیده است. در مقابل، دانشگاه ملی سنگاپور با سه پله سقوط، به‌طور مشترک در جایگاه ششم قرار گرفته و دانشگاه فناوری نانیانگ نیز پنج پله تنزل کرده و به رتبه هشتم رسیده است.
کدام کشور‌های آسیا در ۲۰۲۷ پیشتاز هستند؟
چین علاوه بر داشتن سه دانشگاه در میان ۱۰ دانشگاه برتر، همچنان بیشترین تعداد دانشگاه را در این رتبه‌بندی به خود اختصاص داده است. در مجموع، ۴۴۸ دانشگاه از این کشور در فهرست حضور دارند که ۵۳ مورد از آنها برای نخستین بار وارد رتبه‌بندی شده‌اند. دانشگاه یون‌نان پیشرفت چشمگیری داشته و با صعودی ۱۴۷پله‌ای به رتبه ۴۵۲ رسیده است. این پیشرفت حاصل بهبود عملکرد این دانشگاه در شاخص‌های اعتبار نزد کارفرمایان، نسبت اعضای هیئت‌علمی به دانشجویان و تعداد مقالات به‌ازای هر عضو هیئت‌علمی بوده است. دانشگاه وست‌لیک با کسب رتبه ۴۰۲، بالاترین جایگاه را در میان دانشگاه‌های تازه‌وارد منطقه به دست آورده است. همچنین دانشگاه طب سنتی چینی شانگهای در شاخص نسبت اعضای هیئت‌علمی به دانشجویان، رتبه نخست آسیا را کسب کرده است.
هنگ‌کنگی‌ها بیشترین صعود را ثبت کردند
هنگ‌کنگ علاوه بر برخورداری از پنج دانشگاه در میان ۱۰ دانشگاه برتر آسیا، بالاترین سهم دانشگاه‌های صعودکننده در این رتبه‌بندی را نیز به خود اختصاص داده است؛ به‌گونه‌ای که جایگاه ۷۳ درصد از دانشگاه‌های این منطقه بهبود یافته است. دانشگاه باپتیست هنگ‌کنگ وارد جمع ۵۰ دانشگاه برتر منطقه آسیا شده است. در همین حال، دانشگاه متروپولیتن هنگ‌کنگ بیشترین میزان صعود را در میان دانشگاه‌های منطقه اداری ویژه هنگ‌کنگ به ثبت رسانده است.
دانشگاه سیتی هنگ‌کنگ نیز در سه شاخص، نسبت اعضای هیئت‌علمی بین‌المللی، نسبت دانشجویان اعزامی به خارج از کشور در قالب برنامه‌های تبادل دانشجو و سهم اعضای هیئت‌علمی دارای مدرک دکتری رتبه نخست آسیا را کسب کرده است.
۳۴ دانشگاه هندی وارد رتبه‌بندی آسیایی شدند
هند با ۳۲۵ دانشگاه حاضر در رتبه‌بندی، دومین منطقه از نظر تعداد دانشگاه‌های رتبه‌بندی‌شده محسوب می‌شود. از این تعداد، ۳۴ دانشگاه برای نخستین بار وارد فهرست شده‌اند. مؤسسه فناوری هند در دهلی IIT Delhi یا IITD، با وجود هفت پله سقوط، همچنان بالاترین رتبه را در میان دانشگاه‌های هند به خود اختصاص داده و در جایگاه ۶۶ قرار دارد. دانشگاه جی‌ال‌ای (GLA University) یکی از چشمگیرترین پیشرفت‌ها را در میان دانشگاه‌های منطقه تجربه کرده و با صعودی ۲۱۸پله‌ای به رتبه ۴۹۱ رسیده است. این پیشرفت با بهبود عملکرد دانشگاه در شاخص‌های مربوط به دانشجویان ورودی و خروجی برنامه‌های تبادل دانشجو همراه بوده است.
وضعیت کره و ژاپن چگونه است؟
ژاپن با ۱۵۳ دانشگاه حاضر در رتبه‌بندی، سومین منطقه از نظر تعداد دانشگاه‌های رتبه‌بندی‌شده به شمار می‌رود. دانشگاه توکیو همچنان برترین دانشگاه ژاپن است و در جایگاه ۲۷ قرار دارد. این دانشگاه همچنین در دو شاخص اعتبار علمی و اعتبار نزد کارفرمایان، رتبه نخست را در میان دانشگاه‌های آسیا کسب کرده است. مؤسسه فناوری شیباورا بیشترین میزان پیشرفت را در میان دانشگاه‌های ژاپن به ثبت رسانده و با صعودی ۸۵پله‌ای به رتبه ۴۱۰ رسیده است. این ارتقا با بهبود امتیاز‌های مربوط به شاخص‌های اعتبار و شهرت همراه بوده است.
بیشتر بخوانید: بحران علوم انسانی در ایران؛ دانشگاه‌هایی که انگیزه دانشجویان را می‌کشند
کره‌جنوبی نیز ۱۰۸ دانشگاه در این رتبه‌بندی دارد و دانشگاه یانسه با حفظ جایگاه خود در رتبه ۱۱، همچنان برترین دانشگاه این کشور محسوب می‌شود. مؤسسه پیشرفته علوم و فناوری کره (KAIST) بار دیگر وارد رتبه‌بندی شده و به‌طور مشترک در جایگاه پانزدهم قرار گرفته است. دانشگاه سونگ‌کیون‌کوان نیز با یک پله صعود، همین جایگاه مشترک را به دست آورده است. دانشگاه اینجه بیشترین میزان پیشرفت را در میان دانشگاه‌های سراسر منطقه به ثبت رسانده و با صعودی ۳۳۷پله‌ای به رتبه ۳۶۶ رسیده است. این پیشرفت عمدتاً ناشی از بهبود عملکرد دانشگاه در شاخص اعتبار نزد کارفرمایان بوده است.
سنگاپور
سنگاپور دو دانشگاه در میان ۱۰ دانشگاه برتر آسیا دارد؛ دانشگاه ملی سنگاپور در جایگاه مشترک ششم و دانشگاه فناوری نانیانگ در رتبه هشتم قرار گرفته‌اند. با وجود افت جایگاه هر دو دانشگاه در رتبه‌بندی کلی، سنگاپور در میان مناطقی که دست‌کم پنج دانشگاه رتبه‌بندی‌شده دارند، بالاترین میانگین امتیاز را در هفت شاخص به دست آورده است. این شاخص‌ها شامل اعتبار نزد کارفرمایان، تعداد استناد‌ها به‌ازای هر مقاله و نسبت دانشجویان بین‌المللی هستند.
ایران، بدون نماینده در باشگاه ۱۰۰ دانشگاه برتر آسیا
تعداد دانشگاه‌های ایرانی رتبه‌بندی آسیایی کیو. اس از ۴۹ دانشگاه در سال ۲۰۲۶ به ۵۰ دانشگاه در سال ۲۰۲۷ افزایش یافته است. دانشگاه تهران با وجود افت ۲۱ پله‌ای، هنوز بهترین دانشگاه ایرانی این فهرست به حساب می‌آید؛ هرچند در جمع ۱۰۰ دانشگاه برتر آسیا و حتی در غیاب دانشگاه‌های جهان عرب جایی ندارد.
در میان دانشگاه‌های برتر ایران به جز دانشگاه تهران، دانشگاه صنعتی شریف ۶ پله، دانشگاه صنعتی امیرکبیر ۲۲ پله و دانشگاه علم و صنعت ایران ۲۰ پله افت داشته‌اند. در مجموع بررسی رتبه دانشگاه‌های ایران در رتبه‌بندی آسیایی QS ۲۰۲۷ نسبت به دوره ۲۰۲۶ نشان می‌دهد از مجموع ۴۷ دانشگاه مشترک در دو دوره، ۴۴ دانشگاه با افت جایگاه مواجه شدند. ۱۲ دانشگاه بین ۱ تا ۵۰ پله، ۱۳ دانشگاه بین ۵۱ تا ۱۰۰ پله و ۱۹ دانشگاه یا به عبارتی ۴۰ درصد دانشگاه‌های حاضر بیش از ۱۰۰ پله تنزل را تجربه کردند.
دانشگاه اراک با حداقل ۳۰۰ پله، دانشگاه لرستان با ۲۵۰ پله، دانشگاه ارومیه با ۲۴۰ پله و دانشگاه یاسوج با ۲۱۳ پله، بیشترین افت را تجربه کرده‌اند. دانشگاه الزهرا با ۸۰ پله رشد، تنها دانشگاه صعودکننده در دوره جدید این رتبه‌بندی است. دانشگاه‌های صنعتی نوشیروانی بابل و خلیج‌فارس بدون تغییر ماندند. دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه و دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی از رتبه‌بندی امسال حذف و دانشگاه‌های حکیم سبزواری، گلستان و بیرجند سه مورد جدید ایران در این فهرست هستند.
