عضو اتاق بازرگانی ایران: راه واردات بسته نشده؛ فقط مسیر‌ها عوض شده‌اند | ادامه بحران تنگه هرمز، کل منطقه را آبستن اتفاقات تلخ‌تر خواهد کرد

رویداد۲۴| امیرحسین جعفری- این روز‌ها روایت های ضد و نقیضی درباره واردات و صادرات شنیده می‌شود. ملاحظات امنیتی بابت عدم سوءاستفاده دشمن قابل قبول است، اما در یک فضای غیرشفاف، گزاره‌های غلط به راحتی می‌توانند در فضای مجازی منتشر شوند. اخیراً از سوی برخی از فعالان اقتصادی مطرح شده که واردات هر کانتینر به ۳۰ هزار دلار افزایش یافته است. این در حالی است که مسیر‌های جایگزین دبی انتخاب شده و دیگر فعالان اقتصادی معتقدند که این رقم هنوز به ۱۵ هزار دلار هم نرسیده است.

در همین راستا با علی شریعتی، عضو اتاق ایران و فعال اقتصادی، گفت‌و‌گو کردیم:

• هزینه حمل کانتینتر در چند وقت اخیر گفته می‌شود از ۳ هزار دلار به ۳۰هزار دلار رسیده است. این ادعا چقدر درست است؟

ما یک زمان بحران کرونا را داشتیم که هزینه‌ها بیشتر شده بود، اما الان تنگه هرمز بسته است. برخی از کشتی‌ها سمت عمان و پاکستان هم به راحتی نمی‌آیند. نکته‌ای که وجود دارد این است که این عدد ۳۰ هزار دلار در یک ویدئو از سوی یک خانمی منتشر شد، اما من که کارم این هست با چنین عددی مواجه نشدم. گران‌ترین بار‌هایی که آمد بحث چین به ایران و بار‌های گیر کرده در دبی بود. در بخش ریلی از ۵۹۰۰ کانتینری می‌آوردیم تا الان که گران شده و به ۱۰ هزار رسیده است. مسیر‌های روسیه و کراچی و عمان و. بالای ۱۲ هزار دلار نرسیده است. ما مسیر مرسین را داریم که اول جنگ با ۶ هزار دلار کالا‌ها از آن می‌آمد. به مرور، چون ۲۰ کیلومتر صف در آنجا شکل گرفت به ۹ هزار دلار رسید.

جایگزین‌های دبی همیشه بوده‌اند، اما دبی یک چایگزین ندارد. کشور‌های اطراف ما مانند عمان و... ظرفیت لازم را نداشتند و زیر بار واقعی نبودند. دبی از همه این جهات کامل بود. عمان زیرساخت عملیاتی دارد، اما زیرساخت بانکی ضعیفی دارد. کراچی خوب است، اما مشکل داخلی دارد. مثلاً شورشی‌های بلوچستان آنجا کامیون آتش می‌زدند. میلیارد‌ها سرمایه‌گذاری در ملک دبی شد، اما با یک صدای ترقه تمام آن ریخت. البته گفته شده به مسیر‌های جایگزین دبی پرداخته نشود. جریان ورودی کالا وجود دارد، اما به روانی دبی نیست، اما به قول آقای پرویز پرستویی راه‌های رسیدن به خدا زیاد است. الان ورودی از مسیر‌های اطراف ایران می‌آید، اما به علت توصیه نهاد‌های نظارتی به آن نمی‌پردازیم، چون ممکن است مشکل ایجاد شود.

• آیا جایگزین‌های دبی عملیاتی شده‌اند؟ با پایان محاصره اقتصادی ایران به طور کامل از دبی نیاز خواهد شد؟

دبی اول باید تکلیف‌اش با خودش مشخص شود. مواضع امارات که البته در حال اصلاح است، مانند تصمیم احساسی که درباره اقامت ایرانی‌ها گرفت و آن را باطل کرد. باعث شد بازار ملک دبی ریزش کند و عدم اعتماد به آنجا شکل بگیرد. حجم کار جبل علی گونه‌ای نیست که فقط ما به آنها نیاز داشته باشیم. فعالیت ما برای آنها هم عالی بود. قطعاً اگر دبی به کانال وارداتی ما اضافه شود خوب است و برای دبی حتماً بهتر است. اگر شرایط جنگ در منطقه اصلاح شود، دبی نه مثل قبل ولی درصدی از تجارت ما را دوباره دربر بگیرد.

• در حال حاضر واردات به چه شکل تغییر کرده؟ صادرات چگونه است؟

پاکستان تا جاییکه توانسته در بحث دیپلماسی و تجارت به ما کمک کرده است. دوستان ترک و ترکیه می‌دانند که خیلی از ساخت و ساز‌ها و صنایع‌اش که رشد کرد، به خاطر جنگ ۸ ساله ایران بود و ترکیه از محل آن نفع برد. الان ترکیه هم مقداری به ما کمک می‌کند. چین اول به فکر منافع خودش است، چون دومین قدرت دنیاست و ما خیلی برای آن مهم نیستیم. از این جهت که نفت ارزان می‌دهیم برایش مهم هستیم. به هر حال در شرایط حساس، دیدیم که چینی‌ها و روس‌ها نقشی که می‌توانند بازی کنند را نادیده می‌گیرند. چینی‌ها نگران فشار از سمت تایوان هستند. پاکستان و افغانستان به ما خیلی کمک کردند. دولت طالبان در این دوره کمک‌های خوبی به ما کرد.

• این وضعیت چه تأثیری بر قیمت دلار خواهد داشت؟

دلار قطعاً ناشی از فروش نفت و منابع بلوکه شده است. الان بحث تاب‌آوری است. باید ببینیم این جریان چقدر طول می‌کشد. عده‌ای می‌گفتند آمریکا نمی‌گذارد تنگه یک ساعت هم بسته شود، اما مدت بسیار زیادی است که تنگه بسته است و آمریکا هم نتوانسته کاری بکند. باید ببینیم در میدان چه اتفاقی می‌افتد. اگر مشکل تنگه حل شود اثر آن دردآور نیست، اما اگر طولانی شود کل منطقه آبستن اتفاقات تلخ‌تر خواهد شد.