تاریخ انتشار: ۱۲:۱۰ - ۰۱ بهمن ۱۳۹۷
عضو شورای مرکزی خانه کشاورز ایران:
غلامحسین هادی‌زاده رییسی گفت: طبق برآوردهای ما بین ۸ تا ۱۱ درصد از محصولات هنگام برداشت، بین ۶ تا ۸ درصد حین حمل آنها، بین ۱۱ تا ۱۷ درصد در شرایط انبارداری و در پروسه تبدیل نیز بین ۹ تا ۱۱ درصد از محصولات کشاورزی تلف می‌شوند.
سالانه حدود نیمی از محصولات کشاورزی تلف می‌شوند/ اتاق ایران، بخش کشاورزی را به بازی نمی‌گیرد
رویداد۲۴ امیرحسین احمدی- وزیر جهاد کشاورزی اخیرا اعلام کرده بود با ایجاد صنایع تبدیلی و تکمیلی، ارزش افزوده بخش کشاورزی تا چندین برابر افزایش می‌یابد، مسئله‌ای که بسیاری از کارشناسان پیش از این بر آن تاکید کردند، صنعتی که می‌تواند میزان ارزآوری محصولات کشاورزی برای کشور را چندین برابر کند، اما نکته اینجاست که چه زیرساخت‌هایی برای بهبود این صنایع وجود دارند و چه امکاناتی باید شکل گیرد تا صنایع تکمیلی بتوانند بدون اتلاف محصول، مواد خام کشاورزی را به محصولات فراوری شده تبدیل کنند.

نبود آمار دقیق مشکل اصلی محصولات کشاورزی

غلامحسین هادی زاده رییسی، عضو شورای مرکزی خانه کشاورز، در این‌باره گفت: نبود آمار رسمی و درست از میزان محصولات زراعی و باغی همیشه کشور را دچار یک تزلزل و عدم برنامه ریزی می‌کند، یعنی هیچ کس نمی‌داند امسال در کشور دقیقا چقدر سیب یا سیب زمینی یا هر محصول دیگری تولید شده و این باعث می‌شود نه تولید کننده بداند قیمت محصولاتش چقدر خواهد بود و نه اینکه صنایع تبدیلی بدانند چه میزان مواد اولیه برای فرآوری می‌توانند تهیه کنند.

وی افزود: راه حل این مسئله استفاده از ماهواره و GPS است که از طریق سایت‌های بین المللی اعلام می‌کنند که دقیقا سطح زیر کشت هر محصول چه میزان است و همچنین باید کارشناسان میزان بهره وری محصولات کشاورز را ارزیابی کنند تا در نهایت آماری درست کسب شود.

خیلی از محصولات انبارپذیر نیستند

هادی زاده رئیسی ادامه داد: وقتی از این مرحله عبور کردیم به تولید یک محصول می‌رسیم که در این مرحله ما دو مشکل داریم؛ اول اینکه خیلی از محصولات کیفیت انبارداری ندارند چرا که به محض خارج شدن از مزرعه یا باغ خصوصیت انبارپذیری خود را از دست می‌دهند که علل بسیاری از جمله کمبود روی، کلسیم، منیزیم و مواد میکرو دارند و علت آن این است که در تغذیه محصولات هیچ اصولی رعایت نمی‌شود و اصلا قرار نیست سیب زمینی که ماده خشکش پایین هست و باید برای تازه خوری مصرف شود ۳ ماه در انبار بماند و وقتی که در این مدت در انبار می‌ماند ضایعاتش بالا می‌رود.

عضو شورای مرکزی خانه کشاورز همچنین بیان کرد: علاوه بر این ضربه‌های مکانیکی به محصولات در هنگام برداشت که به علت برداشت غیراصولی و غیر فنی است به محصولات کشاورزی آسیب می‌زند که این مسئله خود را در انبار یا پروسه تبدیل نشان می‌دهد.

ناوگان حمل و نقل موجود، عامل دیگر اتلاف محصولات کشاورزی

وی با بیان اینکه محصولات کشاورزی به صورت غیر استاندارد حمل می‌شود گفت: در سراسر کشور ناوگان یخچال دار استاندارد نداریم و شاید تمام تریلی‌های یخچال دار در کشور به ۳۰۰ عدد هم نرسد.

هادی زاده رئیسی تصریح کرد: کارخانجات ما نیز هیچ سیستمی برای نگهداری محصولات ندارند؛ برای مثال سیب زمینی که برای تولید چیپس فرستاده می‌شود در سردخانه‌هایی که هر نوع میوه‌ای در آن وجود دارد، نگهداری می‌شود که این کار از اصول فنی به دور است؛ این در حالی است که در دنیا هر صنعتی برای نگهداری کالای مورد نیاز خود پیش بینی‌های دقیق کرده و متناسب با شرایط نگهداری آن محصول خاص، انبار‌های استاندارد تعبیه می‌کنند، اما کشور ما به طور کلی فاقد چنین انبار‌هایی است و بخش قابل توجهی از ضایعات محصولات کشاورزی در انبار‌ها ایجاد می‌شود.

برداشت محصولات فنی نیست

وی ادامه داد: در موقع برداشت نیز باغدار و زارع، مقداری از محصول را تلف می‌کنند که دیگر قابلیت عرضه به بازار را ندارد و اگر همانجا این محصولات تلف شده تبدیل به خوراک دام می‌شد یا به صورتی خشک می‌شد، دست‌کم سرمایه ملی کمتر اتلاف می‌شد.

عضو شورای مرکزی خانه کشاورز اعلام کرد: طبق برآورد‌های ما بین ۸ تا ۱۱ درصد از محصولات هنگام برداشت، بین ۶ تا ۸ درصد حین حمل آنها، بین ۱۱ تا ۱۷ درصد در شرایط انبارداری و در پروسه تبدیل نیز بین ۹ تا ۱۱ درصد از محصولات کشاورزی تلف می‌شوند.

وی افزود: برای مثال در صنایع تبدیلی هنگام پوست گیری محصولی مثل سیب زمینی به علت آنکه به طور سنتی انجام می‌شود بخشی از آن ضایع می‌شود؛ چرا که صنعت فراوری ما به‌روز نیست و صنعتی قدیم است که هنوز با دیگ و پاتیل و روغن جوشان کار می‌کند و از صنعت روز دنیا حداقل ۳۰ سال عقب‌تر است.

صنایع تبدیلی کشاورزی مهجور مانده اند

هادی زاده رئیسی علت این مسئله را بی توجهی به صنعت فراوری خواند و اظهار کرد: سرمایه گذاری در بخش فراوری در کشور انجام نشده است؛ صنایعی که امروز در دنیا مواد غذایی تولید می‌کنند پالایشگاه دارند، برای مثال گوجه فرنگی ابتدا به پالایشگاه می‌رود و مواردی که از آن لازم است استخراج می‌شود و بعد به صنعت داده می‌شود. کسی پوست گوجه را می‌خواهد، شخصی دیگر رنگ آن را و هر کس بخش دیگر از این محصول را و این پالایشگاه است که نیاز همه این صنایع را برطرف می‌کند.

عضو شورای مرکزی خانه کشاورز ادامه داد: ما در کشور خود چنین روندی را نداریم و در حقیقت محصولات خود را پالایش نمی‌کنیم و محصول اولیه را بدون هیچ پالایشی می‌خواهیم تولید کنیم، اما باید بدانیم که سودآوری محصولا فراوری شده بسیار بالاتر از خام فروشی است؛ برای مثال طبق آمار وزارت جهاد کشاورزی ۵ درصد از سیب زمینی فراوری شده صادراتی به اندازه ۹۵ درصد سیب زمینی خام برای ما ارزآوری داشته است.

وی افزود: این مسئله نشان می‌دهد که قدرت ارزآوری صنایع تبدیلی چقدر بالا و برای کشاورز به چه میزان پایین است و این شکاف و فاصله را خود کشاورزان باید پرکنند؛ یعنی باید ترغیب به سرمایه گذاری شوند که محصول خامشان را فراوری و پس از آن صادر کنند تا هم بنیه اقتصادی خود را قوی کنند و هم بدانند که بازار‌های هدف چه می‌خواهند.


حلقه اتصال میان تولید و تجارت وجود ندارد

عضو اتاق بازرگانی ایران همچنین بیان کرد: بازار‌های هدف ما در اختیار بازرگانان است و آن‌ها به سیستم تولید انتقال نمی‌دهند که چه می‌خواهند تولید شود و در نتیجه مثل سه جزیره جداگانه از هم هستند، کشاورز برای خود تولید می‌کند، بخش فراوری و بازرگانی نیز به همین گونه به فعالیت خود ادامه می‌دهند و در این میان چیزی که زیاد ایجاد می‌شود ضایعات محصول است.

هادی زاده رئیسی تصریح کرد: حلقه مفقوده، اتاق بازرگانی صنایع، معادن و کشاورزی است؛ رسالت اتاق این است که حلقه تولید را به حلقه فراوری که صنایع تبدیلی باشند و همچنین به تجارت، متصل کند.

اتاق بازرگانی توجهی به کشاورزی ندارد

این عضو اتاق بازرگانی ایران اظهار کرد: چند سالی است که بخش کشاورزی به اتاق اضافه شده است، ولی اتاق ایران به هیچ عنوان بخش کشاورزی را به بازی نمی‌گیرد، حتی در هیات نمایندگان به قدری تعداد کشاورزان اندک است که اصلا به حساب نمی‌آیند و در خیلی از استان‌های کشور این بازرگانان هستند که روسای کمیسیون‌های کشاورزی اتاق‌ها هستند؛ من با قاطعیت می‌گویم که درصد ریاست یک کشاورز بر کمیسیون کشاورزی بیشتر از ۱۰ درصد نیست چرا که همه یا عضو صنعت یا عضو بازرگانی اند و با این اوصاف چگونه قرار است این حلقه‌ها متصل شوند؟

عضو شورای مرکزی خانه کشاورز ایران گفت: راه حل این مسئله عضویت منسجم کشاورزان در اتاق است و وقتی عضو شدند باید در انتخابات شرکت کنند و در کمیسیون کشاورزی نقش ایفا کنند تا به بخش کشاورزی به صنعت و پس از آن به تجارت منتقل شود؛ بازرگانان بازار‌های هدف را می‌شناسند و صنعتگران هم خواست بازرگانان را تامین می‌کنند و کشاورز هم ماده خام را تولید می‌کند و در این صورت است که حلقه کامل می‌شود، درغیر اینصورت نامتجانس و گسسته است.

ایران محکوم به خام فروشی است

وی درباره توسعه کشت گیاهان دارویی نیز گفت: برای توسعه این بخش از کشاورزی، پالایشگاه نیاز است؛ در کشوری مثل هند ۱۸ پالایشگاه بزرگ وجود دارد که گیاهان دارویی را پالایش می‌کنند.

هادی زاده رئیسی ادامه داد: کشور ما محکوم به خام فروشی است، عرضه گیاهان دارویی در خارج به طور میانگین ۶۱ برابر میزان خامی است که در ایران به فروش می‌رسد. کسی که خارج از کشور در پالایشگاه محصول ما را پالایش می‌کند و عناصر مختلف را از آن استخراج می‌کند، به اندازه کل مواد خامی که ما عرضه می‌کنیم سود دریافت کند؛ بنابراین ما نیازمند چندین پالایشگاه گیاهان دارویی با به‌روزترین تکنولوژی‌های دنیا هستیم، در غیر اینصورت کشت گیاهان دارویی هم در مسیر توسعه کشاورزی به هیچ جا نخواهد رسید.
منبع: اقتصاد24
نظرات شما
نام:
ایمیل:
* نظر: