چگونه حباب سهام هوش مصنوعی در بورس چین ترکید؟

رویداد۲۴| نشریه «د ویک» (The Week) با بررسی داده‌های مربوط به بورس‌های فعال در چین نوشت: تب تند هوش مصنوعی در بازار سرمایه چین فروکش کرده است.

به نوشته این نشریه، قیمت سهام شرکت‌های مرتبط با هوش مصنوعی تحت تأثیر ابهام در بازار تقاضا و محدودیت‌های صادراتی اعمال شده، افتی سنگین را تجربه کرده است؛ رویدادی که به سقوط شاخص «استار ۵۰» (نماد شرکت‌های پیشرو در تراشه‌سازی و هوش مصنوعی چین) منجر شده و نزدیک به ۴۸۰ میلیارد دلار از ارزش سهام این بخش را تبخیر کرده است. این وضعیت، برنامه پکن برای هدایت پس‌انداز‌های مردم به سمت بازار سرمایه، با هدف تأمین مالی فناوری‌های نوین را با چالش جدی روبه‌رو کرده است.

ریشه این بحران، تفاوت بنیادی مدل تجاری شرکت‌های چینی با شرکت‌های غربی است. به گزارش «فایننشال تایمز»، غول‌های فناوری در آمریکا با فروش اشتراک مدل‌های انحصاری خود درآمدزایی می‌کنند، اما آزمایشگاه‌های چینی مدل‌ها را به‌صورت رایگان و متن‌باز (Open-weight) منتشر می‌کنند و تنها بابت توان پردازشی پول می‌گیرند. این رویکرد به جنگ شدید قیمت‌ها دامن زده و تردید‌های جدی درباره توان شرکت‌های چینی برای تأمین هزینه‌های سرسام‌آور تحقیق و توسعه ایجاد کرده است. گری ان‌جی (Gary Ng)، اقتصاددان ارشد بانک سرمایه‌گذاری ناتیکسیس به «سی‌ان‌ان» می‌گوید: این افت، ناشی از تعدیل قیمت‌ها پس از هیجان اولیه، افت تقاضای مصرف‌کننده چینی و نبود بسته‌های حمایتی مؤثر دولت است.

به باور کارشناسان، وضعیت فعلی چین آیینه عبرتی برای اکوسیستم‌های نوظهور فناوری در دنیا است. وقتی مدل درآمدی تنها به سخت‌افزار و قدرت پردازش متکی باشد و نه فروش نرم‌افزار، شرکت‌ها در برابر شوک‌های تقاضا به‌شدت آسیب‌پذیر می‌شوند؛ موضوعی که نشان می‌دهد ارزش‌گذاری‌های حبابی در هوش مصنوعی، بدون مشتری و جریان نقدی پایدار، دوام نخواهد داشت.

از زاویه بازار‌های بین‌المللی نیز گزارش شبکه «ان‌پی‌آر» حکایت از آن دارد که وال‌استریت این روز‌ها با دقت ریزش بورس چین را زیر نظر دارد؛ زیرا این واقعه به‌مثابه هشداری درباره عواقب احتمالی رشد بادکنکی و مبتنی بر استقراض در صنعت هوش مصنوعی است. البته با توجه به محدودیت‌های شدیدی که پکن برای ورود و خروج سرمایه خارجی در این حوزه اعمال کرده، کارشناسان معتقدند این بحران در کوتاه‌مدت پتانسیل سرایت مستقیم به دیگر بورس‌های جهان را ندارد و ترکش‌های آن فعلاً در خود چین مهار خواهد شد.